วันนี้ (6 พ.ค.2569) CNN รายงาน ปักกิ่งกำลังแสดงท่าทีแข็งกร้าวต่อมาตรการคว่ำบาตรของสหรัฐฯ ต่ออิหร่าน ด้วยการสั่งให้โรงกลั่นน้ำมันภายในประเทศที่ยังซื้อน้ำมันดิบจากเตหะราน ไม่ต้องปฏิบัติตามหรือบังคับใช้แทรกแซงของสหรัฐฯ ถือเป็นการใช้กฎหมายปี 2564 เพื่อปกป้องผลประโยชน์ของจีนเป็นครั้งแรก ท่ามกลางความตึงเครียดก่อนการประชุมสุดยอดระหว่าง ปธน.ทรัมป์ และ สี ที่ปักกิ่งในวันที่ 14-15 พ.ค.นี้
กระทรวงพาณิชย์จีนประกาศใช้กฎหมายดังกล่าวเมื่อวันเสาร์ที่ผ่านมา (3 พ.ค.) สื่อรัฐบาลกล่าวว่าเป็นการใช้พลังแห่งกฎหมายในการโต้กลับอำนาจศาลยาวมือของสหรัฐฯ อย่างแม่นยำ โรงกลั่นขนาดเล็กอิสระ (Teapot Refineries) ในจีนยังคงนำเข้าน้ำมันดิบและผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียมจากอิหร่านอย่างต่อเนื่อง แม้สหรัฐฯ จะเพิ่มแรงกดดันด้วยการคว่ำบาตรโรงกลั่นดังกล่าว 5 แห่ง ล่าสุดในปลายเดือน เม.ย.ที่ผ่านมา รวมถึง Hengli Petrochemical ซึ่งเป็นลูกค้ารายใหญ่ของอิหร่านและซื้อน้ำมันมูลค่าหลายพันล้านดอลลาร์
รัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่าน อับบาส อารักชี เดินทางถึงปักกิ่งวันนี้ เพื่อหารือกับ หวัง อี้ รัฐมนตรีต่างประเทศจีน ถือเป็นการพบกันครั้งแรกของรัฐมนตรีต่างประเทศ 2 ชาติพันธมิตร หลังจากสงครามระหว่างอิหร่านกับสหรัฐฯ-อิสราเอลปะทุขึ้น
อารักชี ระบุภายหลังการประชุมว่า ความร่วมมือระหว่างอิหร่านและจีนจะ "แข็งแกร่งยิ่งกว่าเดิม" และเรียกจีนว่า "เพื่อนแท้ที่ซื่อสัตย์ของเตหะราน" ตามรายงานของสื่อรัฐอิหร่าน Mehr นอกจากนี้ยังย้ำว่าอิหร่านจะยอมรับเพียงข้อตกลงที่ยุติธรรมและครอบคลุมกับสหรัฐฯ เท่านั้น
จีน นับว่ามีบทบาทสำคัญทางอ้อมในความขัดแย้งครั้งนี้ โดยยังคงเป็นผู้นำเข้าน้ำมันอิหร่านรายใหญ่ที่สุด ซึ่งช่วยเป็นเส้นทางการเงินต่อชีวิตให้เตหะราน ขณะเดียวกันก็พยายามไกล่เกลี่ยเบื้องหลัง ทรัมป์เคยระบุว่าจีนช่วยผลักดันให้อิหร่านเข้ามาที่โต๊ะเจรจา
ฝ่ายสหรัฐฯ กดดันจีนอย่างหนักในช่วงที่ผ่านมารัฐมนตรีคลัง สก็อตต์ เบสเซนต์ ระบุว่าการที่จีนซื้อน้ำมันอิหร่านเท่ากับสนับสนุนการก่อการร้าย และเรียกร้องให้ปักกิ่งใช้การทูตผลักดันให้อิหร่านเปิดช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งเป็นเส้นทางขนส่งน้ำมันและก๊าซสำคัญที่ถูกปิดกั้นอย่างมีประสิทธิภาพตั้งแต่สงครามเริ่มขึ้น เขายังกล่าวกับ Fox News ว่า ลองดูว่าจีนจะก้าวขึ้นมาใช้การเจรจาทางการทูตกับอิหร่านเพื่อเปิดช่องแคบนี้หรือไม่
ด้านรัฐมนตรีต่างประเทศสหรัฐฯ มาร์โก รูบิโอ กล่าวหาอิหร่านว่า พยายามจับเศรษฐกิจโลกเป็นตัวประกัน และหวังว่าจีนจะส่งข้อความที่ชัดเจนถึงอารักชีว่าการกระทำในช่องแคบฮอร์มุซกำลังทำให้อิหร่านถูกโดดเดี่ยวทั่วโลก
การเยือนของอารักชีเป็นส่วนหนึ่งของการทูตหมุนเวียน เพื่อหาเสียงสนับสนุนจากนานาชาติและแก้ไขความขัดแย้งกับสหรัฐฯ ท่ามกลางสถานการณ์ที่ช่องแคบฮอร์มุซยังคงปิดกั้น ส่งผลกระทบต่อราคาพลังงานโลก
ขณะที่การประชุมระหว่าง โดนัลด์ ทรัมป์-สี จิ้นผิง ที่กำลังจะมาถึงในสัปดาห์หน้า ถือเป็นเวทีสำคัญที่ทั้ง 2 มหาอำนาจจะหารือหลายประเด็น ทั้งการค้า เทคโนโลยี และความมั่นคงในภูมิภาค ตลอดจนบทบาทของจีนต่อประเด็นอิหร่าน ที่แม้สถานการณ์ตึงเครียด แต่ทั้ง 2 ฝ่ายยังคงเดินหน้าทางการทูตระดับสูงเพื่อลดความเสี่ยงและหาจุดร่วม
ทั่วโลกต่างเฝ้าติดตามว่า "จีน" จะยอมใช้แรงกดดันต่ออิหร่านตามคำขอของสหรัฐฯ หรือจะยังคงยึดมั่นในการสร้างระเบียบโลกใหม่ร่วมกับอิหร่านเพื่อคานอำนาจตะวันตกต่อไป
อ่านข่าวอื่น :
เปิดไทม์ไลน์ "ไวรัสฮันตา" ระบาดบนเรือสำราญ WHO เร่งหาต้นตอป้องกันลุกลาม
ทอท.รับขึ้นค่า PSC เป็น 1,120 บาท กระทบราคาตั๋วเครื่องบิน
นายกฯ ชี้ ไทย-กัมพูชา อยู่กฎเดียวกัน หลัง "ฮุน มาเนต" ตอบรับใช้การไกล่เกลี่ย ตาม UNCLOS