นักวิจัยจากมหาวิทยาลัยฉงชิ่งของจีนเปิดเผยเมื่อ 2 ก.พ. ที่ผ่านมาว่า ผีเสื้อตัวหนึ่งฟักตัวออกจากดักแด้ภายในอุปกรณ์บรรทุกระบบนิเวศอวกาศขนาดเล็กระหว่างกำลังโคจรรอบโลก ซึ่งความสำเร็จนี้ให้ข้อมูลอันมีค่าเกี่ยวกับการอยู่รอดของสิ่งมีชีวิตในสภาวะไร้แรงโน้มถ่วงสุดขั้วในอวกาศ

ดักแด้ผีเสื้อถูกบรรจุและผนึกไว้ภายในอุปกรณ์ทดลองที่พัฒนาโดยทีมวิจัยของมหาวิทยาลัยฯ และถูกส่งขึ้นสู่อวกาศด้วยจรวดขนส่งไคว่โจว-11 วาย8 (Kuaizhou-11 Y8) เมื่อวันที่ 13 ธ.ค. 2025

ภาพถ่ายที่บันทึกได้ในอวกาศแสดงให้เห็นผีเสื้อที่ฟักออกมาแล้วเคลื่อนไหวอยู่ภายในแคปซูล เกาะพักบนใบไม้ และกระพือปีก แสดงให้เห็นถึงการปรับตัวที่ดีต่อสภาพแวดล้อมไร้แรงโน้มถ่วง โดยข้อมูลล่าสุดที่ส่งกลับมายังทีมวิจัยยืนยันว่าความดัน อุณหภูมิ และความชื้นภายในห้องโดยสารแบบปิดของอุปกรณ์บรรทุกอยู่ในระดับเสถียร

รายงานระบุว่าพฤติกรรมของของเหลวที่เปลี่ยนแปลงและการขนส่งสารที่ถูกขัดขวาง เป็นปัจจัยที่ท้าทายต่อการทำงานอย่างมั่นคงของระบบนิเวศขนาดเล็กแบบวงจรปิดในสภาวะไร้แรงโน้มถ่วง

ผีเสื้อตัวหนึ่งฟักตัวออกจากดักแด้ภายในอุปกรณ์บรรทุกระบบนิเวศอวกาศขนาดเล็กระหว่างกำลังโคจรรอบโลก ภาพจาก Xinhua

เซี่ยเกิงซิน หัวหน้านักออกแบบอุปกรณ์บรรทุก ระบุว่าทีมวิจัยสามารถเอาชนะอุปสรรคทางเทคนิคเกี่ยวกับการออกซิเดชันของแมกนีเซียมอัลลอยในสภาพความชื้นสูง และพัฒนาโครงสร้างอุปกรณ์บรรทุกที่มีน้ำหนักเบาแต่แข็งแรง โดยมีน้ำหนักเพียง 8.3 กิโลกรัม ทำหน้าที่เป็นเกราะป้องกันสำหรับระบบนิเวศขนาดเล็กดังกล่าว

การออกแบบอุปกรณ์ข้างต้นเลียนแบบวัฏจักรทางนิเวศของโลก โดยสร้างต้นแบบระบบนิเวศขนาดย่อมที่สามารถทำงานได้จริง ซึ่งระบบที่พึ่งพาตนเองแบบไม่ต้องมีมนุษย์ควบคุมนี้ประกอบด้วยพืช เช่น พริก ซึ่งผลิตออกซิเจนและเป็นแหล่งอาหารที่เป็นไปได้สำหรับผีเสื้อ ขณะที่จุลินทรีย์ทำหน้าที่กำจัดของเสียเพื่อรักษาองค์ประกอบของอากาศให้คงที่

เซี่ยกล่าวว่า ความสำเร็จในการฟักตัวของผีเสื้อไม่ได้เป็นเพียงการนำแมลงขึ้นสู่อวกาศเท่านั้น แต่ถือเป็นก้าวสำคัญในการยืนยันความเป็นไปได้ของการใช้ระบบสนับสนุนการดำรงชีวิตที่ซับซ้อนระยะยาวในวงโคจร ซึ่งการที่ผีเสื้อสามารถผ่านกระบวนการสำคัญของวงจรชีวิตได้ในสภาพแวดล้อมสุดขั้วเช่นนี้ เป็นการทดสอบความยืดหยุ่นของสิ่งมีชีวิตบนโลก และให้ข้อมูลเชิงลึกอันมีค่าสำหรับเทคโนโลยีระบบสนับสนุนการดำรงชีวิตในอวกาศห้วงลึกในอนาคต

ในขั้นต่อไป ทีมวิจัยมีแผนมุ่งเน้นการตรวจสอบในวงโคจรเกี่ยวกับความคงทนของโครงสร้าง ความสามารถในการปรับตัวของชิ้นส่วนต่าง ๆ ต่อสภาพแวดล้อมอวกาศ รวมถึงประสิทธิภาพการปิดผนึกของห้องโดยสารแบบปิดของอุปกรณ์บรรทุกในระยะยาว

ภาพซินหัว : ตัวอย่างผีเสื้อที่ศูนย์สำรวจอวกาศ สังกัดกระทรวงศึกษาธิการ ในมหาวิทยาลัยฉงชิ่ง เทศบาลนครฉงชิ่งทางตะวันตกเฉียงใต้ของจีน วันที่ 2 ก.พ. 26

อัปเดตข้อมูลแวดวงวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี รู้ทันโลกไอที และโซเชียลฯ ในรูปแบบ Audio จาก AI เสียงผู้ประกาศของไทยพีบีเอส ได้ที่ Thai PBS

แหล่งข้อมูลอ้างอิง : Xinhua

“รอบรู้ ดูกระแส ก้าวทันโลก” ไปกับ Thai PBS Sci & Tech

สรุปประเด็นให้โดย Generative AI

ดักแด้ในอวกาศ ฟักตัวเป็น “ผีเสื้อ” จีนศึกษาสิ่งมีชีวิตอยู่รอดในภาวะไร้แรงโน้มถ่วง