ในอดีตสงครามคือการเผชิญหน้าตัวต่อตัวบนสนามรบ แต่ในโลกศตวรรษที่ 21 ได้เปลี่ยนแปลงวิธีการรบแบบดั้งเดิม อุปกรณ์ไร้คนขับอย่างโดรน เข้ามามีบทบาทในการรบในโลกสมัยใหม่ โลกที่อุปกรณ์ราคาหลักหมื่น ขับเคี่ยวกับยุทโธปกรณ์หลักล้านอย่างสูสี จากตะวันออกกลางจนถึงยูเครน นี่คือสนามการประลองกำลังกันด้วยโดรนที่ดุเดือดและเข้มข้นมากที่สุดในวันนี้

โดรน: อาวุธลับยูเครนต่อกรรัสเซีย

ปลายปี 2024 ที่ฐานใต้ดินแห่งหนึ่งไม่ไกลมากนักจากกรุงเคียฟ เมืองหลวงของยูเครน โดรนหลากหลายรุ่นล่าสุดที่ประดิษฐ์โดยกองทัพยูเครนถูกวางจัดไว้เพื่อเตรียมอวดโฉมกับโอลาฟ ชอลซ์ นายกรัฐมนตรีของเยอรมนีในขณะนั้น เนื่องจากบทบาทของอาวุธไร้คนขับที่มีอิทธิพลต่อสงครามที่ใหญ่ที่สุดในยุโรปเป็นที่ประจักษ์ ทำให้บริษัทโดรนจำนวนมากสนใจเข้ามาลงทุนในยูเครน ผู้นำหลายชาติต้องการเห็นสิ่งที่เปลี่ยนแปลงรูปแบบของการทำสงคราม สงครามในยูเครนกลายเป็นฐานผลิตยุทโธปกรณ์ที่ผู้คนให้ความสนใจ

การเติบโตของอุตสาหกรรมโดรนยูเครน

ข้อมูลล่าสุดจากหน่วยงานทางการยูเครนชี้ว่า ในระหว่างปี 2022 ถึง 2024 หรือสองปี ยูเครนมีผู้ผลิตโดรนมากกว่า 200 ราย

การผลิตโดรนเติบโตแบบก้าวกระโดด:

• ปี 2022: 3,000-5,000 ลำ
• ปี 2023: 300,000 ลำ
• ปี 2024: หลักล้านลำ

การผลิตโดรนจำนวนมหาศาลต้องอาศัยการทำงานระดับล่างสุดอย่างบุคคล ไปจนถึงระดับบนสุดอย่างโรงงานอุตสาหกรรมอย่างการซ่อมแซมด้วยมือมนุษย์ที่ศูนย์ซ่อมโดรน ไปจนถึงการใส่เทคโนโลยีเพื่อเพิ่มอานุภาพที่ต้องใช้การผลิตระดับโรงงานอุตสาหกรรม

FPV โดรน ยุทโธปกรณ์แห่งยุคใหม่

โดรนลำเล็กทะยานขึ้นสู่ท้องฟ้าพร้อมอุปกรณ์ที่ดูมีขนาดใหญ่กว่าตัวภายใต้การควบคุมของทหารหญิง ทั้งแม่นยำ ราคาไม่แพง มีอำนาจในการทำลายล้าง คือนิยามของยุทโธปกรณ์แห่งยุคใหม่ทหารจากหน่วยโดรนบอกว่านี่คือการเปลี่ยนแปลงครั้งสำคัญ

โดรนนี้จะถูกผูกไว้กับพื้นด้วยสายเคเบิลใยแก้วนำแสงบาง ๆ ซึ่งจะคลายออกเมื่อโดรนบินไกลจากตัวควบคุมและระบบก่อกวนอิเล็กทรอนิกส์ของฝ่ายตรงข้ามไม่สามารถทำลายหรือก่อกวนให้ตกได้ซึ่งแตกต่างจากโดรนที่ควบคุมด้วยวิทยุ

โดรนเรือ อาวุธลับยูเครนในสงครามทะเลดำ

สงครามที่ลากยาวทำให้ยูเครนยกระดับการรบด้วยโดรนไปสู่เส้นทางใหม่ นั่นคือการสู้รบด้วยโดรนเรือ ที่สามารถทำให้ยูเครนต่อกรกับกองเรือดำอันเกรียงไกรของรัสเซียในทะเลดำได้ แม้จะไม่มีกองเรือเป็นของตนเองก็ตาม

โดรนเรือหลักสองตัวของยูเครนที่ใช้ในปฏิบัติการทะเลดำคือ Sea Baby และ MAGURA V5 พัฒนาโดยหน่วยข่าวกรองความมั่นคงยูเครน ที่ได้สร้างวีรกรรมทางการทหารในฐานะโดรนทางทะเลลำแรกที่จมเรือรบได้สำเร็จในการสู้รบจริง

ศูนย์ซ่อมโดรน : หัวใจสำคัญของการพัฒนา

ที่ศูนย์ซ่อมโดรนพื้นที่รวมช่างมากฝีมือของยูเครน ทุกครั้งที่หัวแร้งเจาะที่ตัวโดรนจะมีเป้าหมายเพื่อพัฒนาโดรนเหล่านี้ให้พร้อมรบช่างซ่อมโดรนบอกกับเราว่า งานของพวกเขาคือ การกำจัดข้อบกพร่องของโดรนที่เพิ่งได้รับการทดสอบ และพัฒนาโมเดลใหม่ของโดรนจากการโหลดแบบพิมพ์สามมิติในอินเทอร์เน็ต

เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ในโดรน

ในส่วนที่ระดับใหญ่ขึ้นอย่างอุตสาหกรรม ยูเครนกำลังผสานเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์เข้าไปในโดรน ทำให้สามารถล็อกเป้าหมายที่ระบุได้โดยผู้ปฏิบัติการในช่วงสุดท้ายของการบินก่อนจะเกิดระเบิดได้ การทำเช่นนี้ช่วยให้โดรนสู้กับระบบก่อกวนและระบบป้องกันภัยทางอากาศของรัสเซียได้ดีขึ้น ไม่เฉพาะจำนวนที่มากขึ้น แต่โดรนของยูเครนมีพิสัยการทำการได้ไกลมากขึ้น

การโจมตีฐานทัพอากาศเอนเกลส์-2

เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 19 มีนาคม 2568 ฐานทัพอากาศเอนเกลส์-2 หนึ่งในฐานทัพหลักของกองทัพอากาศรัสเซียที่ตั้งอยู่ในนครซาราตอฟ ห่างจากชายแดนยูเครนไปกว่า 700 กิโลเมตร ถูกโดรนหลายลำพุ่งถล่มเข้าใส่เป้าหมาย คือคลังเก็บขีปนาวุธของรัสเซีย หลักฐานจากภาพถ่ายดาวเทียมบ่งชี้ถึงความเสียหายหนัก ฐานทัพแห่งนี้เป็นที่ประจำการของเครื่องบินทิ้งระเบิดนิวเคลียร์ทางยุทธศาสตร์ของรัสเซียหลายรุ่น

การโจมตีเป้าหมายเชิงเศรษฐกิจ

หลังการโจมตีฐานทัพอากาศเอนเกลส์-2 โดรนจากยูเครนก็ถูกส่งเข้าดินแดนรัสเซียต่อเนื่อง เป้าหมายหลายจุดเป็นคลังน้ำมัน - แหล่งรายได้หลักของรัฐบาลรัสเซีย คลังน้ำมันทั้งหมดที่ตกเป็นเป้าโจมตีตั้งอยู่ห่างจากชายแดนยูเครนไม่น้อยกว่า 500 กิโลเมตร เป็นเป้าหมายที่ยูเครนต้องการทำลายแต่ก่อนหน้านี้ทำไม่ได้เนื่องจากไม่มีอาวุธที่มีพิสัยไกลพอ

ปัญหาข้อจำกัดขีปนาวุธ ATACMS

ต้นปี 2024 ยูเครนได้ร้องขอไปที่รัฐบาลสหรัฐ ที่ในขณะนั้นยังอยู่ภายใต้การนำของประธานาธิบดีโจ ไบเดน เพื่อขอให้ไฟเขียวอนุญาตให้ยูเครน ใช้ระบบขีปนาวุธทางยุทธวิธีกองทัพบกหรือ ATACMS ซึ่งมีพิสัยทำการไกลประมาณ 350 กิโลเมตร ที่สามารถยิงเข้าทำลายคลังอาวุธของรัสเซียในดินแดนรัสเซียได้ ซึ่งประธานาธิบดีไบเดนก็ไฟเขียวในวันที่ 18 พฤศจิกายน 2567

แต่การเปิดทางให้ยูเครนใช้ ATACMS ไม่เพียงช้าเกินไป ยังเกิดขึ้นท่ามกลางข้อจำกัด คือหัวรบที่สหรัฐฯ ให้มีจำนวนหลักสิบหัวเท่านั้น ยูเครนจำเป็นต้องหาทางออกอื่น

โดรน: ทางเลือกใหม่

โดรนที่มีพิสัยไกลถึง 1,000 กิโลเมตร ที่ผลิตได้เองจึงอาจจะคือคำตอบ แต่จะเป็นคำตอบที่ดีที่สุดหรือไม่? โดรนเหล่านี้จะสามารถชดเชยหรือทดแทนขีปนาวุธระยะไกลจากสหรัฐได้หรือไม่ ยังคงเป็นคำถาม

ติดตามได้ ในรายการ FLASHPOINT จุดร้อนโลก ตอน โดรน โฉมหน้าสงครามในอนาคต วันพุธที่ 14 พฤษภาคม 2568 เวลา 21.30 - 21.55 น. ทางไทยพีบีเอส หรือรับชมทีวีออนไลน์ทาง www.thaipbs.or.th/Live