Chang’E-7 · Thai Scientific Payload

ครั้งแรกของไทย
สู่การโคจรรอบดวงจันทร์

อุปกรณ์วิทยาศาสตร์ฝีมือคนไทย “CE-7 MATCH” เตรียมเดินทางสู่วงโคจรดวงจันทร์ไปกับยานฉางเอ๋อ 7 ของจีน

Chang’E-7 Moon-Aiming Thai-Chinese Hodoscope

นับถอยหลังสู่การปล่อยตัว · 24 สิงหาคม 2569

———
วัน
——
ชั่วโมง
——
นาที
——
วินาที
รับชมถ่ายทอดสดทาง Thai PBS
รู้จักภารกิจ
อุปกรณ์ CE-7 MATCH

ที่มาของภารกิจ

รู้จักโครงการ ILRS

ภาพจำลองสถานีวิจัยดวงจันทร์นานาชาติ (ILRS)
ภาพจำลองสถานีวิจัยดวงจันทร์นานาชาติ (ILRS) · CNSA

International Lunar Research Station (ILRS) คือโครงการสร้างสถานีวิจัยนานาชาติบนดวงจันทร์ นำโดยองค์การอวกาศแห่งชาติจีน (CNSA) เปิดให้ทั่วโลกร่วมสำรวจและวิจัยดวงจันทร์อย่างสันติ เพื่อปูทางสู่การตั้งถิ่นฐานของมนุษย์บนดวงจันทร์ในอนาคต

ไทยคือประเทศแรกในอาเซียนที่เข้าร่วม
ยานลงจอดฉางเอ๋อ 8 — อีกหนึ่งภารกิจในโครงการ ILRS
ยานลงจอดฉางเอ๋อ 8 — อีกหนึ่งภารกิจในโครงการ ILRS

ภารกิจคืออะไร

CE-7 MATCH คืออะไร ?

CE-7 MATCH ย่อมาจากคำว่า Chang’E-7 Moon-Aiming Thai-Chinese Hodoscope เป็นอุปกรณ์ตรวจวัดสภาวะอวกาศ รังสีคอสมิกหรืออนุภาคพลังงานสูงจากอวกาศในวงโคจรรอบดวงจันทร์ เช่น อนุภาคแอลฟา (60-400 MeV) อิเล็กตรอน (1.0-120 MeV) และโปรตอน (25-100 MeV)

อุปกรณ์ CE-7 MATCH

ฝีมือคนไทย สู่ห้วงอวกาศลึก

CE-7 MATCH อุปกรณ์วิจัยวิทยาศาสตร์ ฝีมือคนไทยชิ้นแรกที่จะไปยังดวงจันทร์ ออกแบบและพัฒนาโดย NARIT ร่วมกับมหาวิทยาลัยมหิดล และสถาบันวิจัยชั้นนำของจีน

100% ฝีมือคนไทย
ยานฉางเอ๋อ 7

1 ใน 7 โดยสารไปกับยานฉางเอ๋อ 7

CE-7 MATCH ได้รับการคัดเลือกให้เป็น 1 ใน 7 อุปกรณ์วิจัยวิทยาศาสตร์จากนานาชาติที่ร่วมเดินทางไปโคจรรอบดวงจันทร์กับยานฉางเอ๋อ 7 ซึ่งมีกำหนดเดินทางขึ้นสู่อวกาศ ในเดือนสิงหาคม 2569

ปล่อยตัว 24 สิงหาคม 2569
ดวงจันทร์

ปกป้องมนุษย์จากรังสี

ตรวจวัดรังสีคอสมิก หรืออนุภาคพลังงานสูงจากอวกาศ รวมถึงศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างดวงอาทิตย์ โลก และดวงจันทร์ ซึ่งจะมีบทบาทสำคัญในการทำความเข้าใจปริมาณรังสีต้นกำเนิด และกระบวนการเกิดรังสีที่อาจจะเป็นอันตรายต่อมนุษย์ ในการตั้งถิ่นฐานบนดวงจันทร์

ปูทางสู่การตั้งถิ่นฐานบนดวงจันทร์

ทำไมต้องไปดวงจันทร์

ทำไม “ไทย” ต้องไปดวงจันทร์

“ดวงจันทร์” ไม่ได้เป็นแค่ดาวดวงหนึ่งแต่คือห้องทดลองแห่งอนาคต
  1. ดวงจันทร์ = เป้าหมายของมวลมนุษยชาติ

    ก้าวสำคัญของการสำรวจอวกาศระดับโลก ที่ไทยได้เป็นส่วนหนึ่ง

  2. เทคโนโลยีก้าวกระโดด

    ภารกิจดวงจันทร์ คือ สนามทดลองวิทยาศาสตร์และนวัตกรรมล้ำยุค

  3. จากผู้ใช้ สู่ผู้สร้าง

    พลิกบทบาทของไทย จากผู้ใช้สู่ผู้พัฒนาเทคโนโลยีอวกาศ

  4. ปั้นนักวิจัย-วิศวกรไทย

    ยกระดับศักยภาพคนไทย สู่แนวหน้าวงการอวกาศนานาชาติ

  5. เปิดประตูเศรษฐกิจ อาชีพแห่งอนาคต

    ต่อยอดอุตสาหกรรมอวกาศ พร้อมจุดประกายเยาวชนสาย STEM สร้างเส้นทางอาชีพใหม่

เจาะดีไซน์

เจาะดีไซน์ CE-7 MATCH

โครงสร้างตัวตรวจวัดซ้อนกันเป็น “แซนด์วิช” จำนวน 7 ชั้น แบ่งการทำงานออกเป็น 3 ส่วนหลัก

145 × 146 × 265 มม.
ขนาด (ก×ย×ส)
4,850 กรัม
น้ำหนัก
แซนด์วิช 7 ชั้น
โครงสร้างตัวตรวจวัด
โครงสร้างข้างใน CE-7 MATCHดูภาพขนาดเต็ม
  1. หัววัดส่วนบน · 2 ชั้น

    ตัวตรวจจับซิลิกอน (DSSD) หันขึ้นสู่อวกาศ

    ประกอบด้วยตัวตรวจจับซิลิกอน (Double-Sided Silicon Strip Detector: DSSD) จำนวน 2 ชั้น ทำหน้าที่ตรวจวัดทิศทางการเคลื่อนที่ของอนุภาคพลังงานสูงจากอวกาศ และวัดพลังงานที่อนุภาคสูญเสียเมื่อผ่านชั้นซิลิกอน ซึ่งเป็นข้อมูลสำคัญในการระบุชนิดของอนุภาค ช่วยให้นักวิทยาศาสตร์ศึกษาทิศทางการเคลื่อนที่ การกระจายตัว คุณสมบัติ และแหล่งกำเนิดของอนุภาคพลังงานสูงที่เดินทางมาจากห้วงอวกาศได้อย่างแม่นยำ

  2. ส่วนกลาง · 3 ชั้น

    ผลึกคริสตัล BGO วัดพลังงานรวม

    ผลึกคริสตัล BGO (Bismuth Germanium Oxide) จำนวน 3 ชั้น ที่มีความหนาแตกต่างกัน ทำหน้าที่เป็นเครื่องวัดพลังงานรวม เมื่ออนุภาคทะลุผ่านชั้นซิลิกอนเข้ามา ผลึก BGO จะดูดกลืนและหยุดอนุภาคไว้ การทำงานของ BGO ทำให้สามารถระบุชนิดและวัดพลังงานของอนุภาคได้อย่างแม่นยำ

  3. หัววัดส่วนล่าง · 2 ชั้น

    ตัวตรวจจับซิลิกอน (DSSD) หันสู่พื้นผิวดวงจันทร์

    ประกอบด้วยตัวตรวจจับซิลิกอน (DSSD) จำนวน 2 ชั้น ทำหน้าที่ตรวจวัดทิศทางและวัดพลังงานที่อนุภาคสูญเสียเมื่อผ่านชั้นซิลิกอน เพื่อศึกษาอนุภาคที่สะท้อนกลับจากพื้นผิวดวงจันทร์ (Albedo particles) โดยเฉพาะ ข้อมูลที่ได้จะช่วยให้นักวิทยาศาสตร์สามารถศึกษา และทำความเข้าใจอันตรกิริยาระหว่างอนุภาคพลังงานสูงกับพื้นผิวดวงจันทร์ที่สะท้อนกลับมาที่หัววัด ทั้งรังสีคอสมิกจากนอกระบบสุริยะ (Galactic Cosmic Rays: GCRs) และอนุภาคพลังงานสูงจากดวงอาทิตย์ (Solar Energetic Particles: SEPs) ที่เข้าปะทะกับสสารในชั้นดินดวงจันทร์ รวมถึงคุณสมบัติพื้นฐานของวัสดุบนพื้นผิวดวงจันทร์ได้อย่างละเอียดและแม่นยำ

ชิ้นส่วนก่อนการประกอบดูภาพขนาดเต็ม
โครงสร้างภายนอกดูภาพขนาดเต็ม

ช่วงพลังงานที่ตรวจวัด

0 — 400 MeV
โปรตอน25 – 100 MeV
อนุภาคแอลฟา60 – 400 MeV
อิเล็กตรอน1.0 – 120 MeV

เส้นทางสู่ดวงจันทร์

ไทม์ไลน์ภารกิจ

จากห้องปฏิบัติการในประเทศไทย สู่วงโคจรเหนือดวงจันทร์ — ตามขั้นตอนสำคัญของภารกิจ CE-7 MATCH

  1. 5 เมษายน 2567

    ความร่วมมือรัฐบาลไทย-จีน

    กระทรวง อว. และองค์การบริหารอวกาศแห่งชาติจีน (CNSA) ร่วมลงนามบันทึกความเข้าใจว่าด้วยความร่วมมือด้านอวกาศ ภายใต้โครงการจัดตั้งสถานีวิจัยนานาชาติบนดวงจันทร์ (ILRS) โดยได้รับพระมหากรุณาธิคุณจากสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินทรงเป็นสักขีพยาน และได้เริ่มดำเนินโครงการดังกล่าวอย่างเป็นทางการนับตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา

    เสร็จสิ้นแล้ว
  2. ตุลาคม 2567 – กรกฎาคม 2568

    การสร้างและทดสอบ

    สร้าง Electrical Model จำลองการทำงานในสภาพแวดล้อมอวกาศ และ Qualified Model โครงสร้างชิ้นส่วนจำนวน 81 ชิ้น ณ อุทยานดาราศาสตร์สิรินธร จ.เชียงใหม่ ก่อนประกอบ Flight Model สำหรับการติดตั้งจริงบนยาน

    เสร็จสิ้นแล้ว
  3. 29 สิงหาคม 2568

    ส่งมอบสู่ประเทศจีน

    ส่งมอบอุปกรณ์ให้จีน เพื่อนำไปติดตั้งกับยานโคจรรอบดวงจันทร์ในภารกิจฉางเอ๋อ 7 พิธีรับมอบจัดขึ้น ณ ศูนย์วิทยาศาสตร์อวกาศแห่งชาติจีน (NSSC) สถาบันวิทยาศาสตร์แห่งชาติจีน (CAS)

    เสร็จสิ้นแล้ว
  4. 24 สิงหาคม 2569

    ทะยานสู่ฟากฟ้า

    ปล่อยขึ้นสู่อวกาศด้วยจรวด Long March 5 จากศูนย์ปล่อยจรวดเหวินชาง เกาะไห่หนาน สาธารณรัฐประชาชนจีน

    ถ่ายทอดสดทาง Thai PBS
  5. ตุลาคม 2569

    ข้อมูลชุดแรกถึงไทย

    คาดการณ์ว่าข้อมูลชุดแรกจากวงโคจรดวงจันทร์จะถูกส่งกลับถึงทีมวิจัย

ภาคีความร่วมมือ

  • CNSA
  • กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม
  • มูลนิธิเทคโนโลยีสารสนเทศตามพระราชดำริ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี
  • สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (องค์การมหาชน)
  • มหาวิทยาลัยมหิดล
  • สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ
  • Deep Space Exploration Lab (DSEL)
  • CLEP
  • NSSC
  • CIOMP

ร่วมถ่ายทอดสดโดย

  • กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม
  • กระทรวงศึกษาธิการ
  • สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (องค์การมหาชน)
  • ไทยพีบีเอส

บทความและข่าวสาร

ติดตามความเคลื่อนไหว ภารกิจ CE-7 MATCH

ข่าวสารและบทความ เกาะติดทุกความเคลื่อนไหวของ CE-7 MATCH ภารกิจสำรวจดวงจันทร์ไทย-จีน