หน้าแรก

หมวดหมู่

Data Viz

Photo Story

บทความ

เกม

มัลติมีเดีย

เบื้องหลัง

เกี่ยวกับเรา

โดย สุภณัฐ รัตนธนาประสาน
กรุงเทพฯ ไม่เคยเงียบ แต่มีเสียงหนึ่งที่แทบไม่มีใครได้ยิน
ไม่ใช่เพราะมันไม่ดัง แต่เพราะเราไม่เคยตั้งใจฟัง
ท่ามกลางป่าคอนกรีต ตึกระฟ้า และเสียงจอแจของการจราจร
หากลองหยุดเดินสักครู่ วางโทรศัพท์ลง แล้วเงี่ยหูฟังดู
เราอาจได้ยินเสียงที่ซ่อนอยู่ในทุกเช้า เสียงของนกบนรั้วบ้าน
เสียงจิ๊บเบาๆ จากยอดต้นประดู่ริมถนน หรือเสียงร้องกังวาน
ของนกที่กำลังจีบกันอยู่บนกิ่งไม้ไม่ไกลนัก ชีวิตเล็ก ๆ
เหล่านี้ดำเนินอยู่ทุกวัน รอเพียงคนที่ยอมหยุดมอง
กรุงเทพฯ ไม่เคยเงียบ แต่มีเสียงหนึ่งที่แทบไม่มีใครได้ยิน
ไม่ใช่เพราะมันไม่ดัง แต่เพราะเราไม่เคยตั้งใจฟัง
ท่ามกลางป่าคอนกรีต ตึกระฟ้า และเสียงจอแจของการจราจร
หากลองหยุดเดินสักครู่ วางโทรศัพท์ลง แล้วเงี่ยหูฟังดู
เราอาจได้ยินเสียงที่ซ่อนอยู่ในทุกเช้า เสียงของนกบนรั้วบ้าน
เสียงจิ๊บเบาๆ จากยอดต้นประดู่ริมถนน หรือเสียงร้องกังวาน
ของนกที่กำลังจีบกันอยู่บนกิ่งไม้ไม่ไกลนัก ชีวิตเล็ก ๆ
เหล่านี้ดำเนินอยู่ทุกวัน รอเพียงคนที่ยอมหยุดมอง
ก่อนเปิดกิจกรรม ทีมงานได้ลงสำรวจ
พื้นที่สีเขียวภายในบริเวณไทยพีบีเอส
และผลที่ได้ก็เกินความคาดหมาย
วัชรวีร์ ศรีประเสริฐศิลป์
นักนิเวศวิทยาและวิทยากรนำกิจกรรม

กล่าว ตั้งแต่นกกางเขนบ้านและนกอีแพรด
ที่พบได้ทั่วไป ไปจนถึงนกพญาไฟเล็ก
ซึ่งต้องการพื้นที่สีเขียวคุณภาพดีในการอยู่อาศัย​
สิ่งที่ค้นพบนี้บอกอะไรบางอย่างที่สำคัญ
นั่นคือแม้แต่พื้นที่สีเขียวขนาดเล็กในเมือง
หากได้รับการดูแลและเชื่อมโยงอย่างเหมาะสม
ก็สามารถทำหน้าที่เป็นส่วนหนึ่งของระบบนิเวศเมืองได้อย่างแท้จริง

สำหรับประเทศไทย eBird เริ่มมีการใช้งานมากกขึ้นในช่วงปี 2015 เป็นต้นมา
โดยปัจจุบันมีจำนวน ผู้ใช้รวมมากกว่า 12,000 คน
มีรายงานรวมกันกว่า 3 แสนรายงาน
เฉพาะในกรุงเทพมหานครมีผู้ใช้งาน eBird จำนวน 5,900 คน
ส่งรายงานรวมกันกว่า 35,000 รายงาน
โดยมีการระบุจำนวนนกกว่า 372 ชนิด

ข้อมูลสถิติการพบนกเฉพาะในพื้นที่กรุงเทพมหานคร ที่รวบรวมจากฐานข้อมูล eBird
มีการเติบโตแบบก้าวกระโดด
จากประมาณ 3.3 พันรายงานในปี 2015 สู่กว่า 1 แสนรายงานในปี 2024
ซึ่งเป็นการเพิ่มขึ้นมากกว่า 30 เท่าในรอบ 10 ปี
สมิทธิ์ สุติบุตร์
ผู้กำกับสารคดีธรรมชาติจาก Fullframe
หนึ่งในวิทยากรหลักของกิจกรรม บอกว่า
แต่สิ่งที่เขาให้ความสำคัญกว่าอุปกรณ์
คือการเข้าใจพฤติกรรมสัตว์
รู้ว่านกกำลังจะบินเมื่อไหร่ รู้ว่าควรนั่งลงแทนที่จะยืน
เพื่อไม่ให้ตัวเองกลายเป็นภัยคุกคามในสายตาของพวกมัน
บทเรียนนี้สมิทธิ์ไม่ได้เรียนจากหนังสือ
แต่จากประสบการณ์ตรงที่สั่งสมมาหลายสิบปี
หนึ่งในนั้นคือ ภาพที่มีค่าที่สุดก็ไม่ใช่ภาพนกหายาก แต่คือภาพที่ไม่มีวันถ่ายซ้ำได้
สมิทธิ์เล่าถึงภาพที่เขาภูมิใจที่สุดชิ้นหนึ่ง ซึ่งเป็นภาพนกปากห่างและนกช้อนหอยเกาะอยู่บนตอไม้
ที่สวนนกท่าเสด็จ ท่ามกลางแสงย้อนของพระอาทิตย์สีแดงในฤดูหนาว​
หากจะหาจุดเริ่มต้นสำหรับมือใหม่หัดส่องนก ไม่มีที่ไหนจะดีไปกว่า ‘สวนรถไฟ’ อีกแล้ว
เพราะที่นี่คือจุด์ที่ นกอพยพข้ามทวีปเลือกใช้เป็นบ้านชั่วคราวในช่วงฤดูกาลเดินทาง (สิงหาคม – เมษายน)
การกดชัตเตอร์บันทึกภาพนกในเมืองใกล้บ้านในวันนี้ จึงไม่ใช่แค่การถ่ายรูปนกสวยงาม
แต่คือการสัมผัสเรื่องราวการเดินทางอันยิ่งใหญ่ ที่เปลี่ยนให้สวนใจกลางกรุงกลายเป็นห้องเรียนธรรมชาติระดับโลก
ท้ายที่สุดกิจกรรม
‘Bird Walk & Talk About ดูนก มองเมือง ส่องใจ’
จึงไม่ใช่เพียงการจดจำชื่อนกสายพันธุ์ใหม่ ๆ
แต่คือการชวนคนเมืองกลับมาทบทวนความสัมพันธ์
ระหว่างเรากับสิ่งแวดล้อมรอบตัว
หลายคนอาจเชื่อว่าการเข้าถึงธรรมชาติต้องแลกมา
ด้วยการเดินทางไกล แต่ในความจริงแล้ว
ไม่ว่าเราจะอยู่กลางป่า ลานจอดรถ หรือแม้แต่ในห้องนอน…
เราทุกคนต่างเป็นส่วนหนึ่งของระบบนิเวศเดียวกันเสมอ
ท้ายที่สุดกิจกรรม
‘Bird Walk & Talk About ดูนก มองเมือง ส่องใจ’
จึงไม่ใช่เพียงการจดจำชื่อนกสายพันธุ์ใหม่ ๆ
แต่คือการชวนคนเมืองกลับมาทบทวนความสัมพันธ์
ระหว่างเรากับสิ่งแวดล้อมรอบตัว
หลายคนอาจเชื่อว่าการเข้าถึงธรรมชาติต้องแลกมา
ด้วยการเดินทางไกล แต่ในความจริงแล้ว
ไม่ว่าเราจะอยู่กลางป่า ลานจอดรถ หรือแม้แต่ในห้องนอน…
เราทุกคนต่างเป็นส่วนหนึ่งของระบบนิเวศเดียวกันเสมอ

แท็ก

Recommended