การประชุมสภาความมั่นคงแห่งชาติ หรือ สมช. เมื่อ 23 เม.ย.2569 โดยมี นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกฯ เข้าร่วมด้วย จบลงด้วย สมช.ไฟเขียว เรื่องยกเลิก เอ็มโอยู 44 หรือบันทึกความเข้าใจเรื่องพื้นที่ทับซ้อนทางไหล่ทวีป (ทางทะเล)
นายกฯให้สัมภาษณ์หลังการประชุม จะเร่งดำเนินการโดยเร็ว และจะใช้ UNCLOS เป็นกรอบหลักสำหรับบริหารจัดการพื้นที่ทับซ้อน แทน MOU 44
UNCLOS คืออนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยกฎหมายทะเล ค.ศ. 1982 หรือที่เรียกสั้นๆว่า "อนุสัญญากฎหมายทะเล" ที่กำหนดกรอบกฎหมายทางทะเลและมหาสมุทร ทั้งนี้ กัมพูชา ได้เป็นสมาชิกและให้สัตยาบันแล้ว เมื่อเดือนมกราคม ต้นปี 69
ขั้นตอนต่อไป เป็นเรื่องของรัฐบาลที่ต้องชงเรื่องให้ ครม.เห็นชอบ ยกเลิก MOU 44 โดยนายกฯ ระบุว่า ไม่ต้องทบทวนเพิ่มเติม ไม่ต้องแจ้งหรือหารือกับกัมพูชาก่อน
แม้จะมีบางคนตั้งข้อสังเกตว่า ตอนลงนาม MOU 44 ได้เจรจาและตกลงร่วมกัน 2 ประเทศมิใช่หรือ
สำหรับในทางข้อกฎหมาย รายละเอียด หรือข้อแตกต่างระหว่าง MOU กับ UNCLOS จะเป็นอย่างไร ทดแทนกันได้แค่ไหน จะมีอุปสรรคหรือไม่ เป็นเรื่องที่ต้องให้กูรูหรือผู้เชี่ยวชาญเป็นผู้แจกแจงอธิบาย
แต่ในเชิงการเมืองว่าจะไทยกับกัมพูชา หรือในเชิงการเมืองในประเทศ ล้วนน่าสนใจทั้งสิ้น
กรณีไทยกับกัมพูชา MOU 44 ไม่เพียงเป็นเรื่องพิพาทอ้างสิทธิระหว่าง 2 ประเทศ ที่มีใช้เส้นแบ่งคนละเส้น หนำซ้ำกัมพูชายังลากเส้นแบ่งผ่าเกาะกูดของไทยออกเป็นของตนด้วย ที่ผ่านมา ไม่ว่าจะเป็นรัฐบาลยุค สมเด็จฮุนเซ็น ผู้พ่อ หรือ ฮุน มาเน็ต ผู้ลูก มักหยิบยกเรื่องเกาะกูดเป็นของกัมพูชา ขึ้นมาเป็นประเด็นหลายครั้ง เพื่อจุดและตอกย้ำกระแสชาตินิยมว่า ต้องเอาคืนจากประเทศไทย โดยเฉพาะเลือกตั้ง
ขณะที่ในเชิงการเมืองในประเทศ ทั้ง MOU 43 ว่าด้วยบันทึกความเข้าใจพื้นที่ทับซ้อนทางบก และ MOU 44 พื้นที่ทับซ้อนทางทะเล เป็นประเด็นถูกหยิบยกถกเถียงกันหลายครั้งว่า สมควรยกเลิกหรือไม่ ไทยจะได้หรือเสีย
รวมทั้งในการเลือกตั้ง สส.หลังสุด 8 ก.พ.2569 เรื่อง MOU ทั้ง 2 ฉบับ หลายพรรคการเมืองใหญ่ ได้นำมาใช้เป็นประเด็นหาเสียงเลือกตั้ง รวมทั้งในวงดีเบตแคนดิเดตนายกฯ มีทั้งที่ให้ยกเลิกทั้ง 2 ฉบับ ให้คงไว้ หรือเพื่อทบทวน MOU 43 และให้ยกเลิก MOU 44
ประเด็นหลังสุด ยกเลิก MOU 44 มีหลายพรรคเห็นตรงกัน รวมทั้งพรรคภูมิใจไทย ที่นายอนุทิน ในฐานะหัวหน้าพรรค พูดย้ำบ่อยครั้ง พอๆ กับการประกาศไม่เปิดด่านชายแดนกัมพูชา จนเป็นไวรัลและการปลุกกระแสรักชาติ และกล่าวหาฝ่ายที่ไม่เห็นด้วยว่าเป็น "พวกชังชาติ"
กระทั่งได้รับเสียงสนับสนุนประชาชน จนชนะเลือกตั้งแบบถล่มทลาย รวมทั้งในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และภาคตะวันออก ที่มีพื้นที่ติดกับกัมพูชา
ส่วนการคง MOU 43 นอกจากจะมีหลายพรรคเห็นด้วย เพราะถือว่า เป็นกลไกที่ช่วยหาทางออกให้กับประเทศไทย โดยไม่เสียเปรียบแล้ว ยังได้แรงหนุนจากกองทัพ และโดยเฉพาะอย่างยิ่ง เจ้ากรมแผนที่ทหาร ที่ย้ำชัดว่า หากยกเลิก จะทำให้การปักหมุดเขตแดน 70 กว่าจุดที่ทำไว้ จะอันตรธานหายไปทั้งหมด ต้องกลับไปเริ่มต้นนับหนึ่งใหม่
การเดินหน้าเพื่อยกเลิก MOU 44 จึงเป็นผลในทางบวกต่อพรรคภูมิใจไทย ที่สามารถผลักดันไปสู่เป้าหมายและนโยบายที่หาเสียงไว้ เริ่มต้นได้ตั้งแต่สัปดาห์แรกของบริหารประเทศอย่างเป็นทางการได้
ถือได้ว่า "พีคสุด" ตรงกับที่หาเสียงและแถลงนโยบายไว้ คือยกเลิกทันที
วิเคราะห์ : ประจักษ์ มะวงศ์สา บรรณาธิการอาวุโส
อ่านข่าว
มติ สมช.เห็นชอบยกเลิก MOU 44 ทันที ใช้กลไก UNCLOS แทน
มติเอกฉันท์ ยกเลิก MOU 2543 กมธ.วุฒิฯ ชี้เขมรละเมิดข้อตกลงต่อเนื่อง
"สีหศักดิ์" จับตา "ฮุน มาเนต" เดินสายฟ้องไทยเวทีโลก