วันนี้ (28 ส.ค.2569) สำนักพระราชวังแห่งนอร์เวย์ แถลงการณ์ผ่านเว็บไซต์อย่างเป็นทางการว่า สมเด็จพระราชธิบดีฮารัลด์ที่ 5 (King Harald V) กษัตริย์แห่งนอร์เวย์ ผู้ทรงเป็นประมุขที่มีพระชนมายุมากที่สุดในทวีปยุโรป ได้เสด็จสวรรคตอย่างสงบแล้ว เมื่อช่วงเช้าวันที่ 25 ส.ค.2569 เวลาประมาณ 06.35 น. ตามเวลาท้องถิ่น ขณะพระชนมายุ 89 พรรษา หลังจากทรงครองราชย์สมบัตินานถึง 35 ปี
การเสด็จสวรรคตของพระองค์ เกิดขึ้นหลังจากที่พระอาการประชวรทรุดหนักลงอย่างต่อเนื่องในช่วงไม่กี่วันที่ผ่านมา โดยพระองค์ทรงเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลจากภาวะพระโลหิตผิดปกติจนทำให้มีภาวะน้ำคั่งในร่างกาย และเกิดอาการติดเชื้อแทรกซ้อนในเวลาต่อมา
ทั้งนี้ การเสด็จสวรรคตของพระองค์ส่งผลให้ เจ้าชายโฮกุน (Crown Prince Haakon) พระราชโอรส เสด็จขึ้นครองราชย์เป็นกษัตริย์องค์ใหม่แห่งนอร์เวย์ในทันที ขณะที่ เจ้าหญิงอิงกริด อเล็กซานดรา พระราชนัดดา ทรงดำรงตำแหน่งรัชทายาทลำดับที่ 1 แห่งบัลลังก์นอร์เวย์องค์ต่อมา
การเสด็จสวรรคตของพระองค์ เกิดขึ้นในช่วงที่ราชวงศ์นอร์เวย์เผชิญสถานการณ์ท้าทายหลายด้าน โดยมกุฎราชกุมารโฮกุน พระราชโอรส จะรับภาระหน้าที่ในฐานะประมุขแห่งรัฐต่อไป ขณะที่พระชายา ซึ่งปัจจุบันจะทรงดำรงพระอิสริยยศเป็นสมเด็จพระราชินี มีปัญหาด้านพระพลานามัยในช่วงหลายปีที่ผ่านมา และพึ่งถูกสังคมวิพากษ์วิจารณ์อย่างหนัก จากกรณีความสัมพันธ์ในอดีตกับ เจฟฟรีย์ เอปสตีน
ความเศร้าโศกทั่วแผ่นดิน-แสดงความอาลัยจากทั่วโลก
ด้าน โจนัส กาห์ร สเตอเรอ นายกรัฐมนตรีนอร์เวย์ กล่าวถ้อยแถลงแสดงความเสียใจอย่างสุดซึ้ง โดยระบุว่า "ประชาชนชาวนอร์เวย์ทั้งประเทศกำลังอยู่ในช่วงเวลาแห่งการไว้อาลัยอย่างที่สุด" และประชาชนทุกคนต่างสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณ ตลอดช่วงชีวิตอันยาวนานของพระองค์ ที่ทรงอุทิศเพื่อรับใช้ประเทศชาติและประชาชนมาโดยตลอด
ทั้งนี้ รัฐบาลนอร์เวย์ ประกาศให้มีการไว้อาลัยทั่วประเทศอย่างเป็นทางการ ขณะที่พนกนิกรชาวนอร์เวย์จำนวนมาก เริ่มเดินทางมารวมตัวกันที่บริเวณหน้าพระราชวังหลวงในกรุงออสโล เพื่อวางดอกไม้และจุดเทียนแสดงความเคารพเป็นครั้งสุดท้าย
นอร์เวย์ไว้อาลัย กษัตริย์ฮารัลด์ที่ 5 เสด็จสวรรคต หลังครองราชย์ยาวนาน 35 ปี
หลังข่าวการเสด็จสวรรคตเผยแพร่ ราชวงศ์และผู้นำทางการเมืองจากหลายประเทศในยุโรป ส่งสารแสดงความเสียใจ รวมถึงราชวงศ์สวีเดน เดนมาร์ก และสหราชอาณาจักร
สมเด็จพระเจ้าชาลส์ที่ 3 แห่งสหราชอาณาจักร ทรงแสดงความเสียพระราชหฤทัย ต่อการสูญเสียพระสหายที่ทรงมีพระเมตตา ความเห็นอกเห็นใจ และความรู้สึกในหน้าที่อย่างลึกซึ้ง ขณะที่สมเด็จพระราชาธิบดีเฟรเดอริกที่ 10 และสมเด็จพระราชินีแมรีแห่งเดนมาร์ก ทรงรำลึกถึง กษัตริย์ฮารัลด์ที่ 5 ว่าเป็นบุคคลที่มีอารมณ์ขัน มีน้ำพระทัยกว้างขวาง และมีบุคลิกที่น่าประทับใจ
จากเจ้าชายลี้ภัยสงคราม สู่กษัตริย์นักเรือใบโอลิมปิก
สมเด็จพระราชธิบดีฮารัลด์ที่ 5 พระราชสมภพเมื่อวันที่ 21 ก.พ.2480 ทรงเป็นพระราชโอรสเพียงพระองค์เดียว และเป็นพระราชบุตรคนที่ 3 ของสมเด็จพระราชาธิบดีโอลาฟที่ 5 โดยขณะนั้นรัฐธรรมนูญของนอร์เวย์ กำหนดให้ผู้สืบราชสันตติวงศ์ต้องเป็นบุตรชายเท่านั้น
เมื่อพระองค์มีพระชนมายุเพียง 3 พรรษา กองทัพเยอรมนี ยกพลบุกเข้ายึดครองนอร์เวย์ ทำให้พระองค์ต้องเสด็จลี้ภัยพร้อมกับพระมารดาและพระเชษฐภคินี (พี่สาว) ไปยังประเทศสวีเดน ก่อนจะเสด็จต่อไปยังกรุงวอชิงตัน ดี.ซี. สหรัฐอเมริกา ขณะที่พระอัยกา กษัตริย์โฮกุนที่ 7 (ปู่) และพระราชบิดาลี้ภัยไปยังกรุงลอนดอน จนกระทั่งสิ้นสุดสงครามโลกครั้งที่ 2 ในปี 2488 พระองค์จึงได้เสด็จนิวัติกลับสู่นอร์เวย์ในขณะที่มีพระชนมายุ 8 พรรษา
เพื่อเป็นการกระชับความสัมพันธ์ระหว่างราชวงศ์กับประชาชน และยกระดับราชวงศ์ให้มีความทันสมัย พระองค์ทรงเข้ารับการศึกษาในโรงเรียนรัฐบาล ร่วมกับเด็กธรรมดาทั่วไป ก่อนจะทรงเข้าศึกษาต่อที่โรงเรียนนายร้อยทหารม้า และศึกษาวิชาสังคมศาสตร์ ประวัติศาสตร์ และเศรษฐศาสตร์ ที่มหาวิทยาลัยออกซ์ฟอร์ด สหราชอาณาจักร
นอกจากนี้ พระองค์ยังทรงเป็นที่รู้จักในฐานะ "กษัตริย์นักเรือใบ" โดยทรงได้รับแรงบันดาลใจจากพระราชบิดา ทรงเข้าร่วมการแข่งขันเรือใบมากกว่า 1,000 รายการตลอดพระชนม์ชีพ และเคยทรงเป็นตัวแทนนักกีฬาทีมชาตินอร์เวย์ ในการแข่งขันกีฬาโอลิมปิกฤดูร้อนถึง 3 ครั้ง (โตกียว 2507, เม็กซิโกซิตี 2511 และมิวนิก 2515) โดยในโอลิมปิกที่โตเกียว พระองค์ทรงได้รับเกียรติให้เป็นผู้ถือธงชาติเข้าสู่สนามในพิธีเปิดอีกด้วย
พระราชปณิธาน "ทำทุกสิ่งเพื่อนอร์เวย์"
เจ้าชายฮารัลด์ทรงคบหากับ ซอนยา ฮารัลด์เซน หญิงสาวสามัญชน เป็นเวลานานถึง 9 ปี ก่อนที่สมเด็จพระราชาธิบดีโอลาฟที่ 5 จะพระราชทานพระบรมราชานุญาตให้ทั้งสองอภิเษกสมรส หลังทรงหารือกับรัฐสภานอร์เวย์
ในเวลานั้น การอภิเษกสมรสกับหญิงสามัญชนยังเป็นเรื่องที่ละเอียดอ่อนสำหรับราชวงศ์ มีรายงานว่าสมเด็จพระราชาธิบดีโอลาฟทรงลังเลที่จะพระราชทานอนุญาต และเจ้าชายฮารัลด์ทรงแสดงจุดยืนว่าพระองค์อาจสละสิทธิในการสืบราชบัลลังก์ หากไม่สามารถอภิเษกสมรสกับหญิงที่ทรงรักได้
ทั้งสองอภิเษกสมรสที่มหาวิหารออสโลเมื่อวันที่ 29 ส.ค.2511 ต่อหน้าแขกประมาณ 800 คน การเฉลิมฉลองดำเนินต่อเนื่อง 3 วัน และประชาชนทั่วประเทศร่วมแสดงความยินดี
ทั้ง 2 พระองค์มีพระราชโอรสและพระราชธิดา 2 พระองค์ ได้แก่ เจ้าหญิงมาร์ธา หลุยส์ ประสูติในปี 2514 และเจ้าชายโฮกุน ประสูติในปี 2516 ต่อมารัฐธรรมนูญได้รับการแก้ไขในปี 2533 ให้บุตรคนโตสามารถสืบราชบัลลังก์ได้โดยไม่คำนึงถึงเพศ
ในปี 2565 เจ้าหญิงมาร์ธา หลุยส์ ทรงถอนตัวจากพระราชกรณียกิจ แม้ยังทรงดำรงพระอิสริยยศเจ้าหญิง โดยกษัตริย์ฮารัลด์ทรงขอบพระทัยพระธิดาสำหรับการปฏิบัติพระกรณียกิจตลอดหลายทศวรรษ
นอร์เวย์ไว้อาลัย กษัตริย์ฮารัลด์ที่ 5 เสด็จสวรรคต หลังครองราชย์ยาวนาน 35 ปี
สมเด็จพระราชธิบดีฮารัลด์ที่ 5 เสด็จขึ้นครองราชย์ในปี 2534 ในพระชนมายุ 53 พรรษา โดยทรงเป็นเจ้าชายที่พระราชสมภพในแผ่นดินนอร์เวย์พระองค์แรกในรอบ 567 ปี พระองค์ทรงยึดมั่นในพระราชภาษิตประจำพระองค์ตามรอยพระอัยกาและพระราชบิดาว่า "เราจะทำทุกสิ่งเพื่อนอร์เวย์" (We give our all for Norway) ตลอดการครองราชย์
พระพลานามัยทรุดลงในช่วงท้ายพระชนมชีพ
ตลอดช่วงหลายปีที่ผ่านมา พระองค์ทรงมีปัญหาด้านพระพลานามัยหลายครั้ง และเคยเข้ารับการผ่าตัดพระหทัย 2 ครั้ง โดยครั้งล่าสุดเกิดขึ้นในปี 2563 เพื่อเปลี่ยนลิ้นหัวใจเทียมที่ได้รับการใส่ไว้ตั้งแต่ปี 2548 ในช่วงที่พระองค์ทรงเข้ารับการรักษา เจ้าชายโฮกุนทำหน้าที่ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์และปฏิบัติพระราชกรณียกิจในนามประมุขแห่งรัฐ
ก.ย.2564 พระองค์ทรงเข้ารับการผ่าตัดเพื่อรักษาเส้นเอ็นบริเวณเหนือพระชานุขวา (หัวเข่า) ที่ได้รับความเสียหาย และปรากฏพระองค์โดยใช้ไม้ค้ำยันอยู่บ่อยครั้งหลังการผ่าตัด
พ.ค.2566 พระองค์ทรงเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลจากการติดเชื้อระบบทางเดินหายใจ แม้หลังจากนั้นจะต้องทรงพักฟื้น แต่ยังคงปฏิบัติพระราชกรณียกิจอย่างต่อเนื่อง โดยตลอดปีดังกล่าวทรงมีภารกิจอย่างเป็นทางการถึง 275 ครั้ง
ในปีถัดมา พระองค์ทรงประชวรระหว่างการเสด็จพระราชดำเนินเป็นการส่วนพระองค์ที่เกาะลังกาวี ประเทศมาเลเซีย และทรงได้รับการรักษาจากการติดเชื้อและภาวะหัวใจเต้นช้า ก่อนต้องใส่เครื่องกระตุ้นหัวใจ
อ่านข่าว :
สี จิ้นผิง สั่งเฝ้าระวัง-จนท.เดินหน้ากู้ภัยต่อ ยันไร้สัญญาณมวลน้ำทะลักซ้ำ
"นภินทร" ปัดฮั้ว สว. รับเคยพบผู้สมัครคุยเรื่องไก่งวง - แจ้งความ "ยิ่งชีพ"
ธนารักษ์เปิดแลกเหรียญที่ระลึก 100 ปี วันสวรรคต รัชกาลที่ 6 เริ่ม 31 ส.ค.นี้
