แม้ “อาร์เซนอล” (Arsenal ที่คนไทยส่วนใหญ่นิยมเขียนไทยว่า อาร์เซน่อล) จะยังคงอยู่อันดับ 1 ของตารางพรีเมียร์ลีกอังกฤษ 2025-2026 แต่ ตำแหน่งแชมป์ของ “เดอะกันเนอร์ส” อาจกำลังพังทลายลงเช่นเดียวกับสามฤดูกาลก่อนหน้า ในขณะที่แชมป์แรกนับตั้งแต่ฤดูกาล 2003-2004 อยู่ใกล้แค่เอื้อม ต้นเดือนเมษายน “ปืนใหญ่” นำห่างทีมคู่แข่งอย่าง “เรือใบสีฟ้า” แมนเชสเตอร์ ซิตี้ ถึง 9 คะแนน แต่ตอนนี้ (1 พ.ค.) เหลือเพียง 3 คะแนนเท่านั้น (ลูกได้เสียดีกว่าหนึ่งลูก) แต่ แมนฯ ซิตี้ลงเล่นน้อยกว่า 1 นัด ด้วยเหตุนี้ เราจึงขอนำจิตวิทยาสำคัญ 4 อย่าง ที่นักเตะปืนใหญ่ควรนำไปใช้เพื่อเพิ่มความสม่ำเสมอ ห้วง 4 แมตช์สุดท้ายของการแข่งขันในฤดูกาลนี้
3 ซีซั่นล่าสุด ที่อาร์เซนอลฟอร์มตกในช่วงท้ายฤดูกาล แฟนเดอะกันเนอร์สอาจมีหวั่นไหวว่าทีมรักจะทำให้พบกับความผิดหวังในช่วงท้ายฤดูกาลอีกครั้ง เชื่อว่านักเตะและทีมงานของสโมสรก็คงรู้สึกกังวลใจเช่นเดียวกัน อย่างไรก็ตาม มี 4 กลยุทธ์ทางจิตวิทยาที่อาจช่วยให้เหล่านักเตะสู้ต่อไป จนถึงเสียงนกหวีดนัดสุดท้ายได้
1. วางแผนกิจวัตรประจำวัน
ความสม่ำเสมอเป็นสิ่งสำคัญอย่างยิ่งสำหรับนักกีฬา และความคาดเดาได้จะสร้างพื้นที่ให้นักกีฬาพัฒนาความสม่ำเสมอได้ หลักการพื้นฐานของแนวคิดนี้คือ หากคุณทำสิ่งเดิมซ้ำ ๆ คุณก็คาดหวังผลลัพธ์แบบเดิมได้ ไม่ว่าระดับความกดดันในการแข่งขันจะเป็นอย่างไร ประสิทธิภาพในการเล่นกีฬา ก็มีแนวโน้มที่จะมีความเสถียรมากขึ้น เมื่อมีการปฏิบัติตามขั้นตอนการเตรียมตัวก่อนการแข่งขัน
กิจวัตรเหล่านี้อาจมีหลายรูปแบบ เช่น นักกีฬาบางคนอาจชอบอาบน้ำ สวดมนต์ จินตนาการ หรือทำสมาธิก่อนการแข่งขัน ในระหว่างการแข่งขัน หลายคนมักจะหายใจเข้าลึก ๆ ก่อนยิงจุดโทษ เช่น คริสเตียโน โรนัลโด ในขณะที่บางคนอาจจ้องมองไปที่จุดใดจุดหนึ่งบนลูกบอลก่อนยิงจุดโทษ
ประเด็นสำคัญคือ “นักจิตวิทยาการกีฬา” ควรช่วยนักกีฬาปรับแต่งกิจวัตรก่อนการแข่งขัน หรือก่อนการยิงประตู เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการแข่งขัน
2. ฝึกสติ
เพราะความเครียดทางจิตใจอาจส่งผลกระทบอย่างรุนแรงต่อนักกีฬาได้ เมื่อนักกีฬาเกิดความเครียดทางอารมณ์ ร่างกายมักจะเพิ่มระดับคอร์ติซอล (Cortisol ฮอร์โมนความเครียด) ซึ่งนำไปสู่อาการกล้ามเนื้อแข็งเกร็ง และอาจส่งผลกระทบต่อประสิทธิภาพในการแข่งขัน
เพื่อแก้ไขปัญหานี้ Jon Kabat-Zinn ผู้เชี่ยวชาญด้านการให้ความรู้เรื่องความเครียด ได้พัฒนาการลดความเครียดโดยใช้สติ ซึ่งเป็นชุดเทคนิคที่รวมถึงการทำสมาธิด้วยการหายใจ การจดจ่ออยู่กับปัจจุบัน การเคลื่อนไหวร่างกายแบบโยคะ เพื่อปรับปรุงการควบคุมอารมณ์
จากการทดสอบเชิงประจักษ์ในนักกีฬาการฝึกสมาธิแบบเจริญสติ แสดงให้เห็นถึงประสิทธิภาพอย่างมีนัยสำคัญในการปรับปรุงการควบคุมความสนใจ (ความสามารถในการจดจ่อความสนใจไปที่งานใดงานหนึ่ง ในขณะที่หลีกเลี่ยงสิ่งรบกวน) การใช้เทคนิคการฝึกสติเพียงอย่างเดียวหรือร่วมกับเทคนิคอื่น ๆ สามารถช่วยเพิ่มประสิทธิภาพ และอาจช่วยให้นักเตะอาร์เซนอลรักษาฟอร์มการเล่นที่สม่ำเสมอ ไปจนถึงนัดสุดท้ายของฤดูกาลนี้ได้
3. พูดคุยกับตัวเองในเชิงบวก
ความมั่นใจในตัวเองและความกลัวที่จะทำผิดพลาด อาจทำให้เหล่านักกีฬาเกิดอาการตื่นตระหนกในสถานการณ์สำคัญ ซึ่งส่งผลต่อการตัดสินใจและทำให้ประสิทธิภาพในการเล่นลดลง
ตัวอย่าง ฟูลแบ็กได้บอลที่แดนตัวเองและมองหาตัวเลือก เขาอาจจะจ่ายบอลทะลุแนวรับของฝ่ายตรงข้ามไปให้กองหน้า หรือส่งบอลคืนหลังให้เซ็นเตอร์แบ็กก็ได้ นี่เป็นการตัดสินใจในเสี้ยววินาที ถ้าเขาลังเล การส่งบอลไปข้างหน้าอาจถูกดักได้ และการส่งบอลกลับหลังอาจถูกกดดัน ทำให้เกิดความผิดพลาดที่ร้ายแรงจนอาจเสียประตูได้
เพื่อรับมือกับความไม่มั่นใจในตนเอง นักจิตวิทยาการกีฬาจะสอนนักกีฬาให้ปรับเปลี่ยนความคิด และสร้างบทสนทนาภายในที่มุ่งเน้นภารกิจได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น
มีผลการวิจัยซึ่งเผยแพร่ใน Sage Journals Home แสดงให้เห็นว่า การพูดคุยกับตัวเองในเชิงสั่งสอน สามารถช่วยให้นักกีฬาพัฒนาประสิทธิภาพการเล่นได้ ดังนั้นในตัวอย่างข้างต้น สิ่งที่แบ็กซ้ายปืนใหญ่ควรทำก็คือ แทนที่จะคิดถึงผลที่อาจเกิดขึ้นจากการกระทำของเขา ให้บอกตัวเองว่าให้ส่งบอลออกไป คิดว่าดี – ทีมได้ประโยชน์แล้วทำเลย
หากทำอย่างถูกวิธี การพูดคุยกับตัวเองในเชิงสั่งการ จะช่วยให้ผู้เล่นอาร์เซนอลเลือกตัวเลือกที่ดีที่สุด และนำไปปฏิบัติได้จริง
4. ฝึกให้ชินกับการรับมือกับความกดดัน
การแข่งขันมีความสำคัญสูง แต่การฝึกซ้อมมักเน้นทักษะทางเทคนิค และยุทธวิธีภายใต้ความกดดันที่ต่ำกว่า ซึ่งมีผลการวิจัยเผยให้ทราบว่า การเพิ่มความวิตกกังวลเพิ่มอีกเล็กน้อยเข้าไปในการฝึกซ้อม จะช่วยให้นักกีฬาจัดการกับความกดดันได้ดีขึ้น
นักกีฬาที่ฝึกซ้อมภายใต้ความกดดัน มักจะมีผลงานดีกว่านักกีฬาที่ไม่ได้ฝึกซ้อมภายใต้ความกดดัน
ดังนั้น มิเกล อาร์เตต้า (Mikel Arteta) ควรเพิ่มแรงกดดันในการฝึกซ้อมไปพร้อม ๆ กับการให้นักเตะได้ทำงานร่วมกับนักจิตวิทยาการกีฬาและโค้ชด้านทัศนคติ
ต้องรอดูกันต่อไปว่านักเตะอาร์เซนอลจะพร้อมแบกความกดดันในการลุ้นแชมป์หรือไม่ แต่หากปืนใหญ่ต้องการลิ้มรสความสำเร็จสูงสุดในพรีเมียร์ลีกฤดูกาลนี้ การผสมผสานเทคนิคเหล่านี้อาจช่วยให้เหล่านักเตะรับมือกับความกดดัน หลีกเลี่ยงการทำพลาด และคว้าถ้วยรางวัลมาครองได้ในที่สุด แต่ทั้งนี้ทั้งนั้น แน่นอนว่าต้องขึ้นอยู่กับแมนเชสเตอร์ซิตี้ด้วยว่าจะยอมหรือไม่?
สำหรับ 4 แนวทางจิตวิทยา นักกีฬาเมืองไทยสามารถนำไปปรับใช้ รับมือความกดดันได้นะ Thai PBS Sci & Tech ยินดียิ่ง
อัปเดตข้อมูลแวดวงวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี รู้ทันโลกไอที และโซเชียลฯ ในรูปแบบ Audio จาก AI เสียงผู้ประกาศของไทยพีบีเอส ได้ที่ Thai PBS
ที่มาข้อมูล : theconversation
“รอบรู้ ดูกระแส ก้าวทันโลก” ไปกับ Thai PBS Sci & Tech
