100 ปี กลศาสตร์คลื่น

ออกอากาศ11 มี.ค. 69

รายการ #Eurekaท่องโลกวิทยาการ ตอนนี้เป็นตอนพิเศษเพื่อเฉลิมฉลอง 1 ศตวรรษแห่งกลศาสตร์คลื่น (Wave Mechanics) ซึ่งถือเป็นกุญแจดอกสำคัญในการไขปริศนาโลกควอนตัม

ดร.บัญชา ธนบุญสมบัติ จะสนทนากับ คุณธรณินทร์ เทพวงค์ เจาะลึกถึงรูปแบบของกลศาสตร์ควอนตัมที่นักฟิสิกส์ให้ความนิยมอย่างสูง เนื่องจากมีพื้นฐานมาจากสมการคลื่นที่คุ้นเคย โดยมีจุดเริ่มต้นจากอัจฉริยภาพของ แอร์วิน ชเรอดิงเงอร์ (Erwin Schrödinger) ผู้ต่อยอดจินตนาการเรื่อง "คลื่นสสาร" จาก หลุยส์ เดอบรอยล์ จนกลายเป็นรากฐานที่สั่นสะเทือนวงการวิทยาศาสตร์ผ่านผลงานตีพิมพ์ระดับตำนาน 6 ฉบับ ภายในเวลาเพียง 6 เดือน ในปี ค.ศ. 1926

หัวใจของทฤษฎี ทำความเข้าใจสมการชเรอดิงเงอร์ (Schrödinger equation) และฟังก์ชันคลื่น (Wave Function) ซึ่งทำหน้าที่จัดเก็บข้อมูลของวัตถุควอนตัมในรูปแบบจำนวนเชิงซ้อนที่แสนนามธรรม และในเดือนมิถุนายน ปี ค.ศ. 1926 เมื่อ มักซ์ บอร์น (Max Born) เสนอ Born rule เพื่อตีความปริมาณเชิงซ้อนให้กลายเป็นความน่าจะเป็นที่ตรวจวัดได้

นอกจากนี้ยังกล่าวถึงการประยุกต์ใช้กลศาสตร์คลื่นในเรื่องต่าง ๆ เช่น โครงสร้างอะตอม, ปรากฏการณ์ทะลุอุโมงค์ (Quantum Tunneling) ทฤษฎีแถบพลังงานของแข็ง, ควอนตัมด็อท (Quantum Dots) ไปจนถึงสถานะที่ 5 ของสสารอย่าง คอนเดนเสทแบบโบส-ไอน์สไตน์ (Bose-Einstein Condensate) ปิดท้ายด้วยความน่าทึ่งของสมการดิแรก (Dirac equation) ที่ผสานสมการชเรอดิงเงอร์เข้ากับทฤษฎีสัมพัทธภาพพิเศษ จนนำไปสู่การทำนายการมีอยู่ของปฏิสสาร (antimatter)

ติดตามได้ในรายการ Eureka ท่องโลกวิทยาการตอน 100 ปี กลศาสตร์คลื่น วันพุธที่ 11มีนาคม 2569 เวลา 22.30 - 23.00 น. ทางไทยพีบีเอส

รายการ #Eurekaท่องโลกวิทยาการ ตอนนี้เป็นตอนพิเศษเพื่อเฉลิมฉลอง 1 ศตวรรษแห่งกลศาสตร์คลื่น (Wave Mechanics) ซึ่งถือเป็นกุญแจดอกสำคัญในการไขปริศนาโลกควอนตัม

ดร.บัญชา ธนบุญสมบัติ จะสนทนากับ คุณธรณินทร์ เทพวงค์ เจาะลึกถึงรูปแบบของกลศาสตร์ควอนตัมที่นักฟิสิกส์ให้ความนิยมอย่างสูง เนื่องจากมีพื้นฐานมาจากสมการคลื่นที่คุ้นเคย โดยมีจุดเริ่มต้นจากอัจฉริยภาพของ แอร์วิน ชเรอดิงเงอร์ (Erwin Schrödinger) ผู้ต่อยอดจินตนาการเรื่อง "คลื่นสสาร" จาก หลุยส์ เดอบรอยล์ จนกลายเป็นรากฐานที่สั่นสะเทือนวงการวิทยาศาสตร์ผ่านผลงานตีพิมพ์ระดับตำนาน 6 ฉบับ ภายในเวลาเพียง 6 เดือน ในปี ค.ศ. 1926

หัวใจของทฤษฎี ทำความเข้าใจสมการชเรอดิงเงอร์ (Schrödinger equation) และฟังก์ชันคลื่น (Wave Function) ซึ่งทำหน้าที่จัดเก็บข้อมูลของวัตถุควอนตัมในรูปแบบจำนวนเชิงซ้อนที่แสนนามธรรม และในเดือนมิถุนายน ปี ค.ศ. 1926 เมื่อ มักซ์ บอร์น (Max Born) เสนอ Born rule เพื่อตีความปริมาณเชิงซ้อนให้กลายเป็นความน่าจะเป็นที่ตรวจวัดได้

นอกจากนี้ยังกล่าวถึงการประยุกต์ใช้กลศาสตร์คลื่นในเรื่องต่าง ๆ เช่น โครงสร้างอะตอม, ปรากฏการณ์ทะลุอุโมงค์ (Quantum Tunneling) ทฤษฎีแถบพลังงานของแข็ง, ควอนตัมด็อท (Quantum Dots) ไปจนถึงสถานะที่ 5 ของสสารอย่าง คอนเดนเสทแบบโบส-ไอน์สไตน์ (Bose-Einstein Condensate) ปิดท้ายด้วยความน่าทึ่งของสมการดิแรก (Dirac equation) ที่ผสานสมการชเรอดิงเงอร์เข้ากับทฤษฎีสัมพัทธภาพพิเศษ จนนำไปสู่การทำนายการมีอยู่ของปฏิสสาร (antimatter)

ติดตามได้ในรายการ Eureka ท่องโลกวิทยาการตอน 100 ปี กลศาสตร์คลื่น วันพุธที่ 11มีนาคม 2569 เวลา 22.30 - 23.00 น. ทางไทยพีบีเอส

ละครดี ซีรีส์เด่น

ดูทั้งหมด

♫ ♫ Songs Popular ♫ ♫

ดูทั้งหมด

คลิปมาใหม่

คนดูเยอะ 👀

ดูทั้งหมด

เสน่ห์ประเทศไทย