ความหวังเรื่องการเจรจาหยุดยิงดูจะริบหรี่ลงไปเรื่อย ๆ หลังจากรัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่าน ออกมาย้ำว่า ไม่ได้เจรจา หรือพูดคุยใด ๆ กับฝ่ายสหรัฐฯ โดยมีเพียงฝ่ายสหรัฐฯ ที่พยายามส่งข้อความผ่านตัวกลางหลายประเทศ จึงมองว่าจุดนี้สะท้อนให้เห็นถึงความพ่ายแพ้ของสหรัฐฯ ด้วยซ้ำไป
เมื่อถอดนัยการให้สัมภาษณ์สื่ออิหร่านของรัฐมนตรีต่างประเทศ สะท้อนชัดเจนว่า อิหร่านไม่ต้องการเจรจากับสหรัฐฯ และจะไม่ยอมถอยจากจุดยืนเดิม เพราะรู้สึกว่าขณะนี้กำลังได้เปรียบอย่างมากจากการเดินเกมยุทธศาสตร์ปิดช่องแคบฮอร์มุซ ดังนั้นอิหร่านจึงไม่ตอบรับข้อเสนอของ โดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐฯ พร้อมทั้งยืนยันด้วยว่าหากอยากจบสงคราม ต้องทำตามเงื่อนไขของอิหร่านเท่านั้น
ทั้งนี้ อิหร่านยื่นเงื่อนไข 5 ข้อเพื่อยุติสงคราม ประกอบไปด้วย สหรัฐฯ และอิสราเอล ต้องยุติพฤติกรรมก้าวร้าว ทั้งการโจมตีและการลอบสังหารทั้งหมด, ต้องสร้างกลไกเฉพาะขึ้นมา เพื่อให้มั่นใจได้ว่าจะไม่มีการก่อสงครามใด ๆ กับสาธารณรัฐอิสลามซ้ำอีก, ต้องจ่ายค่าปฏิกรรมสงคราม และค่าชดเชยความเสียหายต่าง ๆ
นอกจากนี้ สหรัฐฯ และอิสราเอล ต้องยุติการทำสงครามในทุกแนวรบกับฝ่ายต่อต้านทุกกลุ่มทั่วตะวันออกกลาง และที่สำคัญ คือนานาชาติจะต้องรับรองอธิปไตยของอิหร่านเหนือช่องแคบฮอร์มุซ
อย่างไรก็ตาม เงื่อนไขข้อนี้ดูจะเกิดขึ้นได้ยาก เพราะขัดกับจุดยืนของสหรัฐฯ เรื่องการสนับสนุนเสรีภาพในการเดินเรือที่ทำให้สหรัฐฯ ทะเลาะกับหลาย ๆ ชาติ รวมทั้งจีนด้วย
สงครามส่อแววลากยาว หลังอิหร่านเมินเจรจาหย่าศึก
มีรายงานว่า เงื่อนไขทั้ง 5 ข้อ จะเป็นข้อเรียกร้องที่แยกออกจากเงื่อนไขที่อิหร่านและสหรัฐฯ เจรจากันค้างไว้ที่นครเจนีวาของสวิตเซอร์แลนด์ เมื่อวันที่ 27 ก.พ.2569 หรือ 1 วันก่อนเกิดสงคราม หากพิจารณาแล้วอาจพูดได้ว่า อิหร่านตั้งกำแพงการเจรจาไว้สูง และจะไม่ยอมปล่อยช่องแคบฮอร์มุซให้หลุดมือ
อีกทั้งยังใช้เส้นทางเดินเรือดังกล่าว บีบนานาชาติไม่ให้ช่วยสหรัฐฯ ทำศึก แต่ผู้นำสหรัฐฯ ไม่มองแบบนั้น และมีคำอธิบายถึงท่าทีของทางการอิหร่าน ที่ออกมาปฏิเสธข่าวเรื่องการเจรจา
แม้จะยังฟันธงไม่ได้ว่า ใครพูดความจริงหรือพูดเกินจริงมากเพียงใด แต่โฆษกทำเนียบขาว ออกมาขู่ว่าหากอิหร่านไม่ยอมรับความจริงว่ากำลังพ่ายแพ้ ผู้นำสหรัฐฯ ก็จะสั่งโจมตีอิหร่านหนักขึ้น
ขณะที่ New York Times รายงานอ้างแหล่งข่าวว่า มกุฎราชกุมารโมฮัมหมัด บิน ซัลมาน หรือ MBS ผู้นำตัวจริงของซาอุดิอาระเบีย ทรงหารือและสนับสนุนให้ทรัมป์เดินหน้าโจมตีอิหร่านต่อไป รวมทั้งควรพิจารณาบุกยึดโครงสร้างพื้นฐานทางพลังงานในอิหร่าน และโค่นล้มรัฐบาลด้วย เพราะอิหร่านเป็นภัยคุกคามระยะยาวต่อประเทศริมอ่าว โดยซาอุดิอาระเบีย มองว่า นี่เป็นโอกาสครั้งประวัติศาสตร์ ในการเปลี่ยนโฉมเอเชียตะวันตก
ปัจจุบันสหรัฐฯ มีกำลังพลประจำการในตะวันออกกลาง ประมาณ 50,000 นาย และขณะนี้อยู่ระหว่างระดมพลเพิ่มเข้าไปอีก 3 หน่วย แบ่งเป็นหน่วยนาวิกโยธินเคลื่อนที่เร็ว 2 หน่วย ได้แก่ หน่วยที่ 31 ซึ่งมากับเรือ USS Tripoli จากญี่ปุ่น และคาดว่าจะเดินทางเข้าเขตรับผิดชอบ ของกองบัญชาการกลางสหรัฐฯ ในวันพรุ่งนี้ (27 มี.ค.) ส่วนหน่วยนาวิกโยธินที่ 11 จากฐานทัพที่ซาน ดิเอโก น่าจะถึงตะวันออกกลางในช่วงกลางเดือนหน้า
ขณะที่กระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ ยืนยันการระดมกำลังพลชุดล่าสุด เมื่อวานนี้ (25 มี.ค.) เป็นหน่วยพลร่มที่ 82 และกองพลน้อยชุดรบที่ 1 รวมประมาณ 2,000 นาย ซึ่งตามปกติแล้วทหารหน่วยนี้สามารถเคลื่อนกำลังถึงที่หมายได้ทั่วโลกภายใน 18 ชั่วโมงหลังได้รับคำสั่ง
อิหร่านขู่ขวางเดินเรือในทะเลแดง หากสหรัฐฯ บุกยึดเกาะคาร์ก
หน่วยพลร่มจะเน้นทำภารกิจโรยตัว-บุกโจมตีภาคพื้นดิน และจะไม่ได้พกอาวุธหนัก ดังนั้นเมื่อยึดพื้นที่เป้าหมายได้แล้ว ก็จะมีกองพลน้อยชุดรบเข้ามารับหน้าที่ต่อ เพราะทหารหน่วยนี้ถนัดในเรื่องการรักษาพื้นที่ รับมือกับการโจมตีตอบโต้ โดยการสั่งเคลื่อนกำลังพลของสหรัฐฯ ทั้ง 3 ครั้งนี้ ยิ่งโหมกระพือกระแสข่าวว่า สหรัฐฯ อาจเตรียมยึดเกาะคาร์ก ที่เป็นศูนย์กลางการส่งออกน้ำมันของอิหร่านในอ่าวเปอร์เซียหรือไม่
ด้านสื่ออิหร่าน รายงานอ้างแหล่งข่าวในกองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติอิสลามอิหร่าน หรือ IRGC ว่า หากสหรัฐฯ บุกยึดเกาะคาร์ก หรือดินแดนใด ๆ ของอิหร่าน อิหร่านจะเปิดแนวรบใหม่ และขัดขวางการเดินเรือผ่านช่องแคบบับ อัล-มันดับ ในทะเลแดงด้วย โดยล่าสุดกลุ่มฮูตีประกาศพร้อมสนับสนุนอิหร่าน และเตรียมเดินหน้าโจมตีเรือพาณิชย์ที่จะผ่านช่องแคบนี้แล้ว
สำหรับช่องแคบบับ อัล-มันดับ เป็นเส้นทางลำเลียงน้ำมันทางทะเล 12% ของทั้งโลก หากการลำเลียงดังกล่าวต้องสะดุด หรือหยุดชะงักลงอีกจุดหนึ่ง ในขณะที่ช่องแคบฮอร์มุซถูกปิด โลกคงจะต้องพบกับวิกฤตพลังงานที่เลวร้ายยิ่งขึ้นอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้
วิเคราะห์ : ทิพย์ตะวัน ธีรนัยพงศ์ ไทยพีบีเอส
อ่านข่าว :
“ศุภจี” ยอมรับ “คุมราคา”ไม่ได้ทั้งหมด เล็งขนสินค้าราคาถูกกระจาย 77 จังหวัด
ครม.ไฟเขียว ดัน “หนังใหญ่” ขึ้นทะเบียนต่อยูเนสโก ต่อยอดต้นแบบวัดขนอน
สธ. ออก 5 ข้อสั่งการรับราคา "น้ำมัน" พุ่ง หนุนประชาชนรับบริการผ่าน Telemedicine
แท็กที่เกี่ยวข้อง:
