แม่ผู้เข้มแข็ง : 
บ้านมุงสังกะสีมือสอง ริมทะเล ใน ต.รูสะมิแล อ.เมือง จ.ปัตตานี ที่รั่วซึมจนแทบจะกั้นลมฝนไม่ได้ พื้นไม้ของบ้าน ที่หักเป็นร่องจึงต้องเดินอย่างระวัง เป็นเพียงสิ่งเดียวที่เหลือสำหรับนางรอยานา ยานา และลูกอีก 4 คน หลังสามีของเธอ คือ อาสาสมัครทหารพรานอานูวา ยานา ถูกยิงเสียชีวิตเมื่อ 2 ปีก่อน
วันนี้เด็กชายฟาริส ยานา ลูกชายคนที่ 3 ซึ่งป่วยเป็นโรคออทิสติกเริ่มเป็นหวัด ทำให้นางรอยานา ต้องหยุดออกไปรับจ้าง เงินที่ได้วันละ 50-60 บาทก็หายไปด้วย เป็นความลำบากที่ชาชินไปแล้ว เพราะเธอไม่ได้รับเงินช่วยเหลือจากทางการ แม้ว่าจะเป็นภรรยาที่แต่งงาน ถูกต้องตามหลักการศาสนาอิสลาม แต่เพราะไม่มีความรู้ในการเดินเรื่องขอรับเงินเยียวยา ทำให้เงินช่วยเหลือทั้งหมดตกไปอยู่ กับครอบครัวใหม่ของสามีที่จดทะเบียนถูกต้องตามกฎหมาย
นอกจากนี้กลุ่มของหญิงหม้าย ที่เจ้าหน้าที่ 3 ฝ่าย คือ ทหาร ตำรวจ และปกครอง ไม่ลงความเห็นว่า สามีถูกยิงเสียชีวิต เพราะสถานการณ์ หรือเรื่องส่วนตัวกว่า 500 คน ก็เป็นกลุ่มที่ไม่เข้าหลักเกณฑ์การช่วยเหลือของรัฐ ซ้ำร้ายการตายของบางคน ยังถูกมองจากสังคมรอบข้างว่า เป็นการหักหลักกันเองของกลุ่มแนวร่วม หรือถูกสั่งเก็บ ทำให้เงินเยียวยาไม่ส่งมาถึงมือของคนกลุ่มนี้ และบางคนยังมีภาระ ในการแบกรับหนี้สิ้นแทนสามีที่เสียชีวิตไปแล้วอีกด้วย
จากข้อมูลพบว่า ตั้งแต่ปี 2547-2554 มีหญิงหม้ายจากเหตุความไม่สงบ 2,295 ราย และมีเด็กกำพร้า 4,455 คน ซึ่งความรุนแรงที่ยังไม่ยุติ ทำให้แนวโน้มของหญิงหม้ายสูงขึ้น เพราะในสังคมของ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ส่วนใหญ่ ผู้ชายจะมีภรรยาหลายคน เมื่อเสียชีวิตลง 1 คน หญิงหม้ายก็จะเพิ่มขึ้นเป็นเท่าตัว ซึ่งมาตรการเยียวของรัฐขณะนี้ คือ การให้เงินช่วยเหลือทันที 500,000 บาท และมอบทุนการศึกษาให้บุตร แต่การเยียวยาด้านจิตใจ หรือการส่งเสริมอาชีพยังถือว่าน้อยมาก