วันนี้ (2 ก.พ.2569) นายสมชัย ศรีสุทธิยากร อดีตกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ให้สัมภาษณ์รายการมุมการเมือง กับ นายอุรชัย ศรแก้ว ผู้สื่อข่าวการเมือง ไทยพีบีเอส ถึงกรณีที่การเลือกตั้งล่วงหน้า เมื่อวันที่ 1 ก.พ.2569 ที่ผ่านมา พบว่ามีปัญหาหลายเรื่อง ใครจะรับผิดชอบ
ผู้สื่อข่าวถามวา กกต.จะรับผิดชอบหรือแก้ไขอย่างไร เพราะคนที่ไปเลือกตั้งก็กลัวว่าเสียงของเขาจะถูกบิดเบือน นายสมชัยกล่าวว่า คงใช้วิธีการนับยอดว่า จำนวนคนมาใช้สิทธิ์ กับคนที่ลงทะเบียนไว้และมาแสดงตนนั้นมีจำนวนเท่าไร และซองที่ถูกจ่าหน้าซองกลับไป มีจำนวนเท่าไร หากกระบวนการนับยอดที่เกิดขึ้นช่วงเย็นวาน (1 ก.พ.) ถูกต้อง หรือหากออกแบบดีกว่านี้มันจะไม่มีปัญหา
"ผมมองว่า วิธีการคิดตั้งแต่ให้ จนท.เป็นคนกรอกทั้งชื่อจังหวัด เขตเลือกตั้ง รหัสเขตซึ่งออกแบบใหม่เป็นเลขสี่ตัว มันอาจทำให้เกิดข้อผิดพลาดได้ทุกขั้นตอน ตั้งแต่จำรหัสผิดที่ทักท้วงกัน ประชาชนก็ไม่รู้รหัสเขตตัวเอง คนรู้นี่ต้องเก่งมาก" นายสมชัย กล่าว
ผู้สื่อข่าวถามว่า ทำไมเจ้าหน้าที่ จึงไม่สามารถนำคอมพิวเตอร์เข้าไปค้นหารหัส เพื่อให้การทำงานง่ายขึ้น นายสมชัย กล่าวว่า ที่จริงแล้วเรื่องนี้ สามารถทำได้ แต่ทำไมจะต้องให้เจ้าหน้าที่เป็นภาระ ส่วนตัวเคยเห็นบางเขตทำ โดยการนำโน๊ตบุ๊คมาตั้ง แต่ก่อนอื่นอย่าผลักเป็นภาระว่าใครพร้อมก็ทำ ใครไม่พร้อมก็ไม่ต้องทำ ทำให้เป็นระบบเดียวกันทั้งประเทศง่ายกว่าไหม ทำสติ๊กเกอร์ลอกติดที่ซองง่ายกว่า
ส่วนคำถามเรื่อง QR Cide ที่เลขาธิการ กกต. ระบุว่า เป็นคนของ กทม. นำไปติด แต่จากภาพที่ปรากฏในสื่อ เราจะเห็นเป็นกรมการปกครอง ทำให้ประชาชนเกิดความกังวล เรื่องนี้ นายสมชัย กล่าว่า เป็นอำนาจดูแลของผู้อำนวยการเขต แต่ละเขต
"ผมคิดว่าเป็นความผิดพลาดของคน และการออกแบบระบบ ไม่น่าจะเป็นการโกงเลือกตั้ง ชื่อผู้สมัครหรือเอกสารที่หายไปในบางพื้นที่ ก็ยังคิดในทางที่ดีว่าน่าจะพลาดในกระบวนการ ไม่ได้ตั้งใจโกง" นายสมชัย กล่าว
ผู้สื่อข่าวถามว่า ทราบมาว่า นายสมชัย ได้ไปร่วมสังเกตุการณ์การเลือกตั้งล่วงหน้า เมื่อ 1 ก.พ.2569 มาด้วย หากจะให้คะแนนการดำเนินการของ กกต. เต็มสิบ จะได้สักเท่าไร นายสมชัยกล่าวว่า ได้ไปดูแค่รอบนอก เรื่องการอำนวยความสะดวก ตอนที่ไปเป็นช่วงเช้า ก็ให้ 9 เต็ม 10 เฉพาะช่วงเช้า และเฉพาะเขต แต่พอมองปัญหาระหว่างวัน ตนคิดว่า ปัญหาหนักที่สุดคือการเขียนจ่าหน้าซอง
"นี่คือปัญหาที่ผมเคยยกมาพูดก่อนแล้วว่ามันอาจเกิดขึ้นในการเลือกตั้งล่วงหน้า ทั้งสถานที่คับแคบ คนมาเยอะ เช่นบางกะปิ 58,000 คน มันต้องหาทางรองรับ ปัญหาที่สอง การจ่าหน้าซองเคยผิดพลาดมาแล้วทั้งปี 62, 66 ต้องหาทางลดข้อผิดพลาด ซึ่งก็ยังพลาดอยู่ ปัญหาที่สาม ขนคนมาใช้สิทธิ เรายังไม่พบรายงาน แต่ผมเข้าใจว่าที่เกิดขึ้นมันอยู่ในเมือง เพราะข่าวมันกระจายเร็ว แต่ในต่างจังหวัดเรายังไม่เห็นภาพของการทุจริต" นายสมชัย กล่าว
ผู้สื่อข่าวถามว่า แบบนี้ ประชาชน จะเบาใจได้หรือไม่ว่า เสียงของตนจะไม่หาย 100% นายสมชัย กล่าวว่า ถ้า กกต.ใช้ความพยายามเต็มที่ ก็จะลดปัญหาได้ แต่บนซองมีสามบรรทัด ชื่อจังหวัด เลขเขต รหัสเขต คำถามคือ แม้ตรวจสอบแต่ถ้าไม่ตรงกันสามอย่าง จะยึดอะไร
ทั้งนี้ ผู้สื่อข่าวยังได้ตั้งข้อสังเกตุว่า การเลือกตั้งล่วงหน้า ยังพบปัญหามากขนาดนี้ หากเป็นวันจริง 8 ก.พ.2569 มีอะไร ที่ กกต. จะต้องระวังบ้าง นายสมชัย กล่าวว่า อย่างแรก เวลาที่ใช้ในการเลือกตั้งจะเป็นสองเท่าของปกติ เพราะจะต้องเข้าคิวสองรอบ รอบแรกรับบัตรสองใบเลือก สส. พอหย่อนบัตรแล้วต้องไปเข้าคิวอีกรอบเพื่อรับบัตรประชามติ ทุกคนที่ไปใช้สิทธิ์ต้องประมาณเวลา ว่าต้องใช้เวลา 2 เท่าจากของเดิม
อย่างที่สอง ในจุดเลือกตั้งอาจเกิดความวุ่นวายขึ้นได้ ทุกครั้งเราจะเห็นคิวไหลมานอกเต๊นท์ ตอนนี้ที่อยู่นอกเต๊นท์เวลาเข้าไปเลือกตั้ง เขาจะต้องเข้าคิวอีกคิวหนึ่งในเต๊นท์ ต้องจินตนาการว่ามันจะวุ่นวายพอสมควร อาจต้องช่วยกันดูแลอย่าให้วุ่นวาย อย่าเอะอะโวยวายกัน อย่าบดบังหีบบัตรเลือกตั้ง
"อีกเรื่องที่ห่วงแต่พูดไปแล้ว กกต.ไม่ทำเลย คือหีบบัตรเลือกตั้งเราวางตามแนวทางเดิน ไม่ได้วางไว้ตรงกลางหน่วยต่างจากทุกครั้งที่จะวางไว้กลางและหันหน้าออกให้ประชาชนเห็น แต่คราวนี้ กกต.ไปวางตำแหน่งของหีบตามแนวทางเดิน อาจทำให้มองจากภายนอกไม่เห็น ผมพยายามจะพูดให้แก้ไขเพื่อความโปร่งใส" นายสมชัย กล่าว
นายสมชัย ยังได้กล่าวถึงกระแสข่าวว่า หากอยากปฏิรูป กกต. ก็ต้องแก้รัฐธรรมนูญก่อน ว่า ก็เป็นเหตุผลหนึ่ง เพราะการออกแบบองค์กรอิสระ มีการวางโครงสร้างการทำงานที่ค่อนข้างรัดกุม อาจทำให้กระบวนการบางอย่าง ติดยึดกับระบบราชการ หากจะแก้เป็นรายมาตรา ก็สามารถทำได้ แต่ก็ต้องทำประชามติ
"เราเขียนสเป๊คสูง มันอาจทำให้กระบวนการทำงานติดยึดกับระบบราชการ ถ้าจะแก้ก็แก้รายมาตราได้ แต่ต้องทำประชามติอยู่ดี หากจะเห็นชอบแล้วไปคิดใหม่ว่าที่มาคุณสมบัติลักษณะต้องห้ามควรเป็นอย่างไร ให้คนที่ตั้งใจทำงาน ไม่จำเป็นต้องสเป็คสูงเป็นอดีตอธิบดีมาห้าปีแบบนี้จะดีกว่าไหม" นายสมชัย กล่าวในที่สุด
อ่านข่าว
เลือกตั้ง 2569 : "ธรรมนัส–นฤมล" ประกาศพลิกปทุมธานีสู่ยุคใหม่ แก้น้ำท่วม รถติด
เลือกตั้ง 2569 : “อภิสิทธิ์” ปราศรัยใหญ่นครศรีฯ บอก "ปชป." กลับมาเพื่อไล่คนโกง
เลือกตั้ง 2569 : กกต.ขอโทษปม QR Code หน้าหน่วยเลือกตั้งข้อมูลผู้สมัครผิด