สมาคมทีวีดิจิทัล–ภาคีพันธมิตร 25 องค์กร สร้างประวัติศาสตร์สื่อไทย ผนึกกำลังรายงานผลเลือกตั้ง–ประชามติ 2569 แบบเรียลไทม์ ยกระดับความโปร่งใส แม่นยำ น่าเชื่อถือ และการมีส่วนร่วมของประชาชน ตั้ง Peace Room ไทยพีบีเอส เป็นศูนย์บัญชาการเลือกตั้งภาคประชาชน พร้อมเปิดรับอาสาสมัครภาคประชาชน จับตา-เฝ้าระวัง ประจำทุกจุด 1 แสนหน่วยเลือกตั้ง
เมื่อวันที่ 7 ม.ค. 69 ที่องค์การกระจายเสียงและแพร่ภาพสาธารณะแห่งประเทศไทย (ส.ส.ท.) หรือ ไทยพีบีเอส สมาคมโทรทัศน์ระบบดิจิทัล (ประเทศไทย) นำทีมพันธมิตรแถลงข่าวความร่วมมือการรายงานผลคะแนนการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบทั่วไป และการออกเสียงประชามติ พ.ศ. 2569 แบบเรียลไทม์ โดยผนึกกำลัง 25 องค์กรภาคี ระหว่างสมาคมโทรทัศน์ระบบดิจิตอล (ประเทศไทย) สมาคมผู้ผลิตข่าวออนไลน์ สำนักงานคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ไทยพีบีเอส และพันธมิตรทั้งภาครัฐ เอกชน และประชาชน เพื่อเป้าหมายเดียวคือการรายงานผลคะแนนที่รวดเร็ว แม่นยำ โปร่งใส น่าเชื่อถือ โดยเริ่มทันทีที่หีบเลือกตั้งปิดลงในเวลา 17.00 น. นับเป็นปรากฎการณ์ความร่วมมือครั้งแรกในประวัติศาสตร์สื่อของไทย
ว่าที่ร้อยตรี ภาสกร สิริภคยาพร รองเลขาธิการสำนักงานคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) กล่าวว่า กกต. ให้ความสำคัญสูงสุดกับความถูกต้อง โปร่งใส และความสามารถในการตรวจสอบของกระบวนการนับคะแนน โดยเปิดโอกาสให้สามารถทักท้วงและตรวจสอบความผิดพลาดได้ตามขั้นตอน ความร่วมมือกับภาคีสื่อจะช่วยลดแรงกดดันในการทำงานของเจ้าหน้าที่ และช่วยให้การสื่อสารข้อมูลต่อสาธารณชนเป็นไปอย่างชัดเจนรวดเร็วและยิ่งขึ้น
นายวันชัย ตันติวิทยาพิทักษ์ ผู้อำนวยการ ส.ส.ท. หรือไทยพีบีเอส กล่าวว่า ความร่วมมือครั้งนี้ถือเป็นหมุดหมายสำคัญของวงการสื่อไทย เป็นการทำงานร่วมกันขององค์กรสื่อที่ปกติอาจแข่งขันกัน แต่ครั้งนี้เป็นการร่วมมือกันเพื่อประโยชน์สาธารณะสูงสุด พร้อมย้ำบทบาทของสื่อในการสร้างความตื่นตัวและการมีส่วนร่วมของประชาชนในระบอบประชาธิปไตยที่สร้างความโปร่งใสและความน่าเชื่อถือของการเลือกตั้ง
สำหรับเครือข่ายนักข่าวพลเมืองเป็นกลไกที่ดำเนินงานมาอย่างยาวนาน ตั้งแต่การจัดตั้งไทยพีบีเอส ทำหน้าที่รายงานข่าวสาร ทั้งปัญหาและเรื่องราวเชิงบวกจากพื้นที่จริง แม้นักข่าวพลเมืองจะไม่ได้ประกอบอาชีพสื่อโดยตรง แต่มีจุดแข็งสำคัญคือความรู้เท่าทันข้อเท็จจริง ความคุ้นเคยกับบริบทพื้นที่ และความใกล้ชิดกับชุมชน เครือข่ายนักข่าวพลเมือง ทำหน้าที่เป็นกำลังหลักในการรายงานข้อมูลจากแต่ละเขตส่งตรงมายังส่วนกลาง กลไกนี้จึงเปรียบเสมือน “อาวุธลับ” ในการรายงานผลการเลือกตั้งอย่างรอบด้าน รวดเร็ว และเชื่อมโยงกับความเป็นจริงในพื้นที่
ด้านนายอดิศักดิ์ ลิมปรุ่งพัฒนกิจ รองผู้อำนวยการ ส.ส.ท. ด้านเทคโนโลยี และอุปนายกสมาคมโทรทัศน์ระบบดิจิทัล (ประเทศไทย) กล่าวว่า ความร่วมมือครั้งนี้เป็นการเตรียมความพร้อมเชิงระบบอย่างรอบด้าน ตั้งแต่การคัดเลือกและพัฒนาศักยภาพเครือข่ายนักข่าวพลเมืองจากทุกเขตเลือกตั้งทั่วประเทศ ครอบคลุมพื้นที่กว่า 400 เขต จำนวน 2,000 คน ซึ่งเริ่มดำเนินการตั้งแต่ก่อนการยุบสภา ไปจนถึงการเปิดรับอาสาสมัครภาคประชาชน เพื่อรองรับการรายงานผลทั้งการเลือกตั้งและการออกเสียงประชามติ
นอกจากนี้มีการเปิดรับอาสาสมัครภาคประชาชนประจำหน่วยเลือกตั้งมีจำนวนเกือบหนึ่งแสนหน่วยเลือกตั้งเพื่อช่วยให้การรายงานข้อมูลเป็นไปอย่างสะดวก รวดเร็ว และครอบคลุม โดยอาสาสมัครหน้าหน่วยเลือกตั้งจะให้ความสำคัญกับการรายงานผลคะแนน ส.ส.เขตเป็นหลัก เนื่องจากมีการนับคะแนนพร้อมกัน วางกำลังอาสาสมัครไว้ประมาณ 10,000 คน ซึ่งหากมีผู้สนใจมากกว่า 100,000 คน ก็สามารถรองรับได้ เพื่อรายงานคะแนนแบบคะแนนต่อคะแนน รวมถึงข้อมูลจากบัตรเลือกตั้ง โดยถ่ายภาพผลคะแนนและเอกสารที่มีการลงชื่อรับรองแล้วส่งเข้าสู่ระบบ ข้อมูลทั้งหมดจะถูกประมวลผลผ่านเทคโนโลยี AI ภายใน Peace Room ที่ไทยพีบีเอส ดังนั้นจึงของรณรงค์เชิญชวนประชาชนเข้ามาเป็นอาสาสมัคร ผ่านการสแกนคิวอาร์โค้ดเพื่อเข้าสู่ระบบได้จากหลายช่องทาง โดยระบบหลังบ้านจะเชื่อมโยงข้อมูลและจัดเก็บหลักฐานทั้งหมดไว้ เพื่อให้สามารถตรวจสอบย้อนหลังได้อย่างโปร่งใส
ผศ.ดร.ปริญญา เทวานฤมิตรกุล คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ กล่าวว่า ผลการเลือกตั้งที่ไม่เป็นทางการมีความสำคัญต่อการวิเคราะห์และการตรวจสอบ โดยเฉพาะในช่วงเวลาที่กกต. ยังอยู่ระหว่างกระบวนการประกาศผลอย่างเป็นทางการ การมีข้อมูลที่รวดเร็วและแม่นยำจะช่วยเสริมสร้างความเชื่อมั่นของสังคม และสะท้อนการมีส่วนร่วมของประชาชนในกระบวนการประชาธิปไตย
สำหรับมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์มีการจัดการเรียนการสอนในรายวิชาประชาธิปไตยและการลงมือทำของพลเมือง ที่เปิดโอกาสให้นักศึกษาได้เรียนรู้ผ่านการลงมือปฏิบัติจริง โดยกระบวนการเลือกตั้งถือเป็นส่วนหนึ่งของการเรียนรู้ดังกล่าว นักศึกษาจะได้เรียนรู้ทั้งในเชิงกระบวนการประชาธิปไตยและบทบาทของพลเมืองในสังคม ซึ่งมีนักศึกษาลงทะเบียนเรียนประมาณ 2,000 คน โดยส่วนหนึ่งเข้าร่วมทำงานใน Peace Room และอีกส่วนหนึ่งจะลงทะเบียนเลือกหน่วยเลือกตั้งเพื่อทำหน้าที่อาสาสมัครประจำหน่วยนั้น ๆ ในฐานะผู้สังเกตการณ์ โดยมองว่าการเปิดพื้นที่ให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในกระบวนการเลือกตั้งมากขึ้น ช่วยกระตุ้นให้ประชาชนออกมาใช้สิทธิเลือกตั้งในอัตราที่สูงขึ้นด้วย
ทั้งนี้สามารถติดตามข่าวสารความเคลื่อนไหวได้จากทุกพันธมิตรสื่อที่ร่วมโครงการ 25 องค์กร ได้แก่ ไทยรัฐทีวี, ไทยพีบีเอส,TNN 16, PPTV 36 HD, อมรินทร์ ทีวี, ช่อง 3 HD, ช่อง One 31, ช่อง 7 HD, ททบ.5 HD, NBT 2 HD, MONO 29, ช่อง 10 ทีวีรัฐสภา, ช่อง 8, เนชั่น ทีวี, เวิร์คพอยท์, ช่อง 9 MCOT HD, Top News, THE STANDARD, The Reporters, The MATTER, มติชน, BBC THAI, ข่าวสด, True4U, Workpoint Today, เดลินิวส์ออนไลน์
ภาพบรรยากาศงานแถลงข่าวความร่วมมือการรายงานผลคะแนนการเลือกตั้ง และประชามติ พ.ศ. 2569 แบบเรียลไทม์
