บทวิเคราะห์จาก "หน้าต่างโลก" ในข่าวค่ำ ไทยพีบีเอส ระบุว่า คำเตือนของอิหร่าน ที่บอกว่า สงครามในตะวันออกกลางจะดันราคาน้ำมันโลกให้พุ่งสูงแตะ 200 ดอลลาร์สหรัฐฯ ต่อบาร์เรล ดูจะไม่ใช่คำขู่เล่น ๆ แล้ว หลังจากนักวิเคราะห์ส่วนหนึ่ง มองว่า การโจมตีหัวใจของพลังงานอิหร่านเป็นครั้งแรก นับตั้งแต่สงครามเปิดฉากขึ้น อาจจุดชนวนปฏิกิริยาลูกโซ่ให้ลุกลาม จนยากที่จะควบคุมได้
โดยเฉพาะ การโจมตี South Pars แหล่งก๊าซธรรมชาติที่ใหญ่ที่สุดในโลก ของอิหร่าน ในปฏิบัติการของอิสราเอล เมื่อวันพุธ (18 มี.ค.2569) ที่ผ่านมา กลายเป็นประเด็นร้อน ที่น่าจะยกระดับการสู้รบในตะวันออกกลางให้ยิ่งเข้มข้นมากขึ้น และอาจจะก้าวไปสู่การทำสงครามเฟสใหม่ ที่อุตสาหกรรมพลังงานกำลังถูกจับเป็นตัวประกัน
ท่ามกลางสถานการณ์ตึงเครียดนี้ ถึงกับทำให้ โดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐฯ ต้องออกมาแก้ตัว ว่า สหรัฐฯ และกาตาร์ไม่ได้รู้เห็นเป็นใจ หรือ มีส่วนร่วมกับอิสราเอลในการโจมตีแหล่งก๊าซธรรมชาติ ของอิหร่าน หลังจากสื่ออเมริกันอย่าง Wall Street Journal รายงานว่า ผู้นำสหรัฐฯ เป็นคนเปิดไฟเขียวให้อิสราเอลโจมตีในครั้งนี้
มองไปแล้ว การออกตัวแรงและปฏิเสธเสียงแข็งครั้งนี้ ดูจะสวนทางกับท่าทีของทรัมป์ ในกรณีการโจมตีเป้าหมายทางทหารบนเกาะคาร์ก ศูนย์กลางการส่งออกน้ำมันอิหร่าน เมื่อวันศุกร์อย่างเห็นได้ชัดเจน
ครั้งนั้น ทรัมป์ถึงกับขู่ว่า จะโจมตีระบบโครงสร้างพื้นฐานด้านน้ำมันด้วย ถ้าอิหร่านยังเดินหน้าโจมตีเรือพาณิชย์ และขัดขวางการเดินเรือผ่านช่องแคบฮอร์มุซ ท่าทีที่แตกต่างกันนี้ สะท้อนให้เห็นอะไรหลายอย่าง
จุดที่อิหร่านถูกอิสราเอลโจมตีเป็นโรงแยกแก๊สของ South Pars ที่อยู่บนชายฝั่งทางตอนใต้ของอิหร่าน จุดนี้เชื่อมต่อกับแหล่งก๊าซธรรมชาติหลักของประเทศและใหญ่ที่สุดในโลก อยู่ใต้อ่าวเปอร์เซีย โดยแบ่งเป็นพื้นที่ของอิหร่านประมาณ 1 ใน 3 ของทั้งหมด เรียกว่า South Pars ขณะที่ส่วนที่เป็นของกาตาร์จะเรียกว่า North Field หรือ North Dome
มีการประเมินว่า ปริมาณก๊าซธรรมชาติที่พบในแหล่งนี้น่าจะมีมากถึง 51 ล้านล้านลูกบาศก์เมตร แต่สำหรับอิหร่านแล้ว หัวใจสำคัญของ South Pars อยู่ตรงที่เป็นแหล่งพลังงานที่หล่อเลี้ยงประเทศ โดยอิหร่านบริโภคก๊าซธรรมชาติ มากเป็นอันดับ 4 ของโลก และส่วนใหญ่ก็ได้ก๊าซมาจากแหล่งนี้ ดังนั้น เมื่อมองในมุมของอิสราเอลแล้ว การโจมตี South Pars ก็คือ การทำลายรากฐานพลังงาน ที่เป็นระบบโครงสร้างพื้นฐานสำคัญของคู่ต่อสู้
ภายหลังการโจมตีของอิสราเอล อิหร่านประกาศขึ้นบัญชีระบบโครงสร้างพื้นฐานด้านน้ำมัน และก๊าซธรรมชาติ 4-5 จุด ในภูมิภาคว่า เป็นเป้าหมายที่ชอบธรรมในการโจมตีทางตรง พร้อมทั้งประกาศคำเตือนอพยพฉุกเฉินทันที ครอบคลุมทั้งแหล่งก๊าซธรรมชาติ ในสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ หรือยูเออี โรงกลั่น และนิคมปิโตรเคมีในซาอุดิอาระเบีย รวมไปถึงเป้าหมายในกาตาร์
แต่ที่ถือเป็นหนึ่งในจุดตายของพลังงานโลก คือ "ราส ลาฟฟาน" ที่เป็นศูนย์กลางแก๊ส LNG ของกาตาร์ที่ใหญ่ที่สุดในโลก ซึ่งเชื่อมต่อกับแหล่งแก๊สใหญ่ของโลก อย่าง North Field โดยแก๊สธรรมชาติเกือบทั้งหมดของกาตาร์จะถูกส่งมาผ่านกระบวนการต่าง ๆ ก่อนที่จะส่งออกไปนอกประเทศจากจุดนี้
บริษัทพลังงานรัฐ QatarEnergy ระบุว่า การโจมตีของอิหร่าน 2 ระลอก ส่งผลให้สิ่งปลูกสร้างใน Ras Laffan ได้รับความเสียหายหลายจุด ซึ่งสถานการณ์ที่กำลังเกิดขึ้นตอนนี้ ถือเป็นการโจมตีไปที่ภาคการผลิตของอุตสาหกรรมพลังงานในภูมิภาค แตกต่างไปจากก่อนหน้านี้ ที่พุ่งเป้าไปที่คลังเก็บและการขนส่ง
ประเทศในเอเชียใต้ น่าจะได้รับผลกระทบหนักจากเหตุการณ์นี้ไปแบบเต็ม ๆ โดยเฉพาะปากีสถาน และบังกลาเทศ ที่นำเข้าแก๊ส LNG จากกาตาร์มากถึง 99% และ 70% ตามลำดับ
อ่านข่าว
อิหร่านถล่ม "ราส ลัฟฟาน" แหล่งแก๊สกาตาร์ แก้แค้นอิสราเอล
ทรัมป์ขู่ถล่ม "เซาท์ พาร์ส" เอง หากอิหร่านไม่หยุดโจมตีกาตาร์-อิสราเอล
เจาะลึก South Pars แหล่งก๊าซใหญ่สุดในโลก เป้าหมายใหม่วิกฤตพลังงานตะวันออกกลาง