ในปี 2569 การเคลื่อนไหวของกลุ่มมวลชนเกิดขึ้นในหลายช่วงเวลาและหลายประเด็น ตั้งแต่ปัญหาค่าครองชีพและต้นทุนพลังงาน สิทธิในที่ดินทำกิน การจัดการทรัพยากรธรรมชาติ ไปจนถึงปัญหาของเกษตรกรและผู้ประกอบอาชีพปศุสัตว์ การเคลื่อนไหวแต่ละกลุ่มมีที่มาและเป้าหมายแตกต่างกัน บางกลุ่มต้องการให้รัฐบาลแก้ไขปัญหาที่สะสมมายาวนาน บางกลุ่มคัดค้านโครงการพัฒนาที่กระทบชุมชน
ขณะที่บางกลุ่มต้องการให้ภาครัฐทบทวนนโยบายและมาตรการที่ส่งผลต่อการประกอบอาชีพ ชวนย้อนมองความเคลื่อนไหวใครออกมาเคลื่อนไหว เรียกร้องเรื่องอะไร และต้องการให้รัฐบาลดำเนินการอย่างไร
มี.ค. 2569 | กลุ่มผู้ประกอบการขนส่ง จี้รัฐบาลตรึงราคาดีเซล
6 มีนาคม 2569 | สหพันธ์การขนส่งทางบกแห่งประเทศไทย และ 13 สมาคมขนส่ง
หนึ่งในประเด็นที่สะท้อนความเดือดร้อนของภาคธุรกิจและประชาชนตั้งแต่ช่วงต้นปี คือปัญหาราคาพลังงาน โดยวันที่ 6 มี.ค.2569 สหพันธ์การขนส่งทางบกแห่งประเทศไทย (สขบท.) พร้อมเครือข่าย 13 สมาคม แสดงความกังวลต่อสถานการณ์ความขัดแย้งในตะวันออกกลาง ซึ่งอาจส่งผลให้ราคาน้ำมันปรับตัวสูงขึ้นและกระทบต้นทุนการขนส่ง
กลุ่มขนส่งเสนอให้รัฐบาลตรึงราคาน้ำมันดีเซลไว้ที่ลิตรละ 29.94 บาท อย่างน้อย 30 วัน ระงับการส่งออกน้ำมันสำเร็จรูปเป็นการชั่วคราว เร่งหาแหล่งนำเข้าน้ำมันดิบจากภูมิภาคอื่น และพิจารณาลดภาษีสรรพสามิตน้ำมันอย่างน้อย 3 บาทต่อลิตร เพื่อบรรเทาภาระต้นทุนของผู้ประกอบการและลดผลกระทบต่อค่าครองชีพประชาชน (อ่านข่าว : 13 สมาคมขนส่งเรียกร้องรัฐตรึงดีเซล 29.94 บาท)
ก.ค. 2569 | เกษตรกรผู้เลี้ยงโคนม ทวงแก้วิกฤตน้ำนมดิบล้นตลาด
14 กรกฎาคม 2569 | ชุมนุมสหกรณ์โคนมแห่งประเทศไทย
ปัญหาภาคเกษตรไม่ได้มีเพียงราคาพืชผล แต่ยังรวมถึงเกษตรกรผู้เลี้ยงสัตว์ โดยวันที่ 14 ก.ค. 2569 ชุมนุมสหกรณ์โคนมแห่งประเทศไทย จำกัด นำเกษตรกรผู้เลี้ยงโคนมจากทั่วประเทศกว่า 2,000 คน เดินทางมาชุมนุมบริเวณทำเนียบรัฐบาล เพื่อเรียกร้องให้รัฐบาลเร่งแก้ไขวิกฤตอุตสาหกรรมโคนม
สาเหตุสำคัญมาจากปัญหาน้ำนมดิบล้นตลาด สหกรณ์ขาดสภาพคล่อง และองค์การส่งเสริมกิจการโคนมแห่งประเทศไทย (อ.ส.ค.) ค้างชำระค่าน้ำนมดิบ ส่งผลให้เกษตรกรและสหกรณ์ต้องแบกรับภาระทางการเงิน จึงต้องการให้รัฐบาลเข้ามาจัดการปัญหาทั้งระบบ ตั้งแต่การรับซื้อน้ำนมดิบ การบริหารจัดการตลาด ไปจนถึงการแก้ไขปัญหาสภาพคล่องของสหกรณ์
ส.ค. 2569 | สมัชชาเกษตรกรภาคอีสาน ปมเวนคืนที่ดิน
18 สิงหาคม 2569 | สมัชชาเกษตรกรภาคอีสานและสมาพันธ์เกษตรกรอีสาน
อีกหนึ่งความเคลื่อนไหวที่เกี่ยวข้องกับสิทธิในที่ดิน คือการรวมตัวของกลุ่มสมัชชาเกษตรกรภาคอีสานและสมาพันธ์เกษตรกรอีสาน ซึ่งเดินทางมาปักหลักบริเวณหน้ากระทรวงมหาดไทย เพื่อทวงถามความเป็นธรรมจากผลกระทบของโครงการภาครัฐที่เกี่ยวข้องกับการเวนคืนที่ดิน
ข้อเรียกร้องสำคัญคือการเปิดโอกาสให้ตัวแทนประชาชนเข้าไปมีส่วนร่วมในกระบวนการพิจารณาปัญหา เปิดพื้นที่ให้ชาวบ้านนำหลักฐานมาแสดงข้อเท็จจริง และเร่งหาแนวทางชดเชยเยียวยาผู้ได้รับผลกระทบอย่างเป็นธรรม
ภายหลังการหารือกับนายเจเศรษฐ์ ไทยเศรษฐ์ รมช.มหาดไทย มีแนวทางตั้งคณะกรรมการที่เปิดโอกาสให้ประชาชนเข้าร่วมพิจารณาปัญหา ทำให้กลุ่มผู้ชุมนุมยุติการปักหลักและเดินทางกลับภูมิลำเนา
ก.ย. 2569 | เครือข่ายเกษตรกรค้าน UPOV 1991
23 กันยายน 2569 | เครือข่ายเกษตรกรรมทางเลือกประเทศไทย
วันที่ 23 ก.ย.2569 เครือข่ายเกษตรกรรมทางเลือกประเทศไทย ซึ่งมีเครือข่ายรวม 160 องค์กร เคลื่อนขบวนจากลานคนเมือง ศาลาว่าการกรุงเทพมหานคร ไปยังกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เพื่อยื่นข้อเรียกร้องให้รัฐบาลไม่รับข้อเสนอการสิทธิในพันธุ์พืชให้เป็นไปตามอนุสัญญาระหว่างประเทศ ว่าด้วยการคุ้มครองพันธุ์พืชใหม่ (อนุสัญญา UPOV 1991) ผ่าน FTA ไทย–สหภาพยุโรป
ข้อกังวลของเครือข่ายคือ หากประเทศไทยเข้าร่วมอนุสัญญาดังกล่าวและปรับแก้กฎหมายที่เกี่ยวข้อง อาจกระทบสิทธิของเกษตรกรรายย่อยในการเก็บเมล็ดพันธุ์หรือส่วนขยายพันธุ์พืชไปปลูกต่อ รวมถึงเพิ่มความได้เปรียบให้กับบริษัทผู้พัฒนาพันธุ์พืช
กลุ่มจึงเรียกร้องให้รัฐบาลทบทวนจุดยืนในการเจรจา โดยยืนยันว่าการคุ้มครองสิทธิของเกษตรกรในการเข้าถึงและใช้ประโยชน์จากพันธุ์พืชเป็นประเด็นสำคัญที่ไม่ควรถูกละเลย ทั้งนี้ กระทรวงเกษตรฯ ระบุในขณะนั้นว่ายังไม่มีข้อสรุปว่าประเทศไทยจะเข้าร่วมหรือไม่ และจะไม่ดำเนินการใด ๆ ที่ทำให้ประชาชนเสียเปรียบหรือถูกเอาเปรียบ ต้องมีการพูดคุยในเชิงลึก และเปิดเผยข้อมูลข้อเท็จจริงของทุกภาคส่วนที่มีส่วนได้เสีย เพื่อนำมาประกอบการตัดสินใจ
อ่านข่าว : เครือข่ายเกษตรกรค้านรัฐบาลเข้าร่วมอนุสัญญา UPOV 1991
ต.ค. 2569 | พีมูฟรวมตัวทวงสิทธิที่ดินทำกินและที่อยู่อาศัย
5 ตุลาคม 2569 | ขบวนการประชาชนเพื่อสังคมที่เป็นธรรม (P-Move)
ปัญหาที่ดินทำกินและที่อยู่อาศัยเป็นอีกประเด็นที่ภาคประชาชนเคลื่อนไหวมาอย่างต่อเนื่อง โดยวันที่ 5 ต.ค. 2569 ขบวนการประชาชนเพื่อสังคมที่เป็นธรรม หรือพีมูฟ (P-Move) ร่วมกับเครือข่ายสลัม 4 ภาค นำประชาชน จัดกิจกรรมเนื่องในวันอยู่อาศัยโลก ก่อนเคลื่อนขบวนยื่นข้อเรียกร้องต่อรัฐบาล
ข้อเรียกร้องครอบคลุมปัญหาความไม่มั่นคงในที่อยู่อาศัยและที่ดินทำกิน ตั้งแต่ชุมชนคลองเตย ชุมชนที่อาศัยอยู่บนที่ดินของการรถไฟแห่งประเทศไทย (รฟท.) ที่ดินสาธารณประโยชน์ ไปจนถึงชุมชนในพื้นที่อนุรักษ์ รวมถึงการขับเคลื่อนนโยบายโฉนดชุมชน โดยขอให้รัฐบาลประสานหน่วยงานที่เกี่ยวข้องร่วมกันแก้ไขปัญหาอย่างต่อเนื่อง
นอกจากนี้ ยังเรียกร้องให้หน่วยงานรัฐเร่งแก้ไขข้อพิพาทด้านที่ดิน ชะลอการดำเนินคดีกับชุมชนที่อยู่ระหว่างกระบวนการแก้ไขปัญหา และเปิดทางให้ประชาชนมีความมั่นคงในการอยู่อาศัยและประกอบอาชีพ
ต.ค. 2569 | ชาวจันทบุรีค้านอ่างเก็บน้ำคลองวังโตนด
24 ตุลาคม – 8 พฤศจิกายน 2569 | เครือข่ายภาคประชาชนคนรักษ์จันท์
อีกด้านหนึ่ง การพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านน้ำก็กลายเป็นประเด็นที่ประชาชนในพื้นที่ออกมาแสดงจุดยืน โดยวันที่ 24 ต.ค. 2569 เครือข่ายภาคประชาชนคนรักษ์จันท์ จัดกิจกรรมคัดค้านโครงการก่อสร้างอ่างเก็บน้ำคลองวังโตนด อ.แก่งหางแมว จ.จันทบุรี เนื่องจากกังวลผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมและทรัพยากรธรรมชาติ (อ่านข่าว : ชาวจันทบุรีชุมนุมคัดค้านโครงการก่อสร้างอ่างเก็บน้ำคลองวังโตนด)
ต่อมาในวันที่ 8 พ.ย. ตัวแทนกลุ่มรักษ์จันท์พร้อมชาวบ้านเดินทางเข้าร่วมชุมนุมบริเวณทำเนียบรัฐบาล พร้อมยื่นรายชื่อประชาชนประมาณ 20,000 รายชื่อ คัดค้านโครงการอ่างเก็บน้ำแห่งที่ 4 ของ จ.จันทบุรี
ข้อกังวลของชาวบ้านคือ โครงการอาจกระทบพื้นที่ป่าและระบบนิเวศในอุทยานแห่งชาติเขาสิบห้าชั้น รวมถึงตั้งคำถามถึงประโยชน์ที่ประชาชนในพื้นที่จะได้รับ เนื่องจากชาวบ้านบางส่วนมองว่าอ่างเก็บน้ำเดิมไม่ได้ช่วยแก้ปัญหาน้ำให้คนจันทบุรีอย่างทั่วถึง แต่กลับมีปัญหาน้ำท่วมพื้นที่เกษตรในฤดูฝนและขาดแคลนน้ำในฤดูแล้ง
กลุ่มจึงเสนอให้รัฐบาลทบทวนโครงการอ่างเก็บน้ำคลองวังโตนด และพิจารณาใช้งบประมาณแก้ปัญหาการบริหารจัดการน้ำในอ่างเก็บน้ำเดิมแทน ทั้งหมดนี้เป็นข้อกังวลและข้อเสนอของเครือข่ายผู้คัดค้าน ซึ่งยังต้องพิจารณาควบคู่กับข้อมูลและเหตุผลของหน่วยงานเจ้าของโครงการ
พ.ย. 2569 | สหพันธ์ขนส่งฯ จี้ตรึงดีเซล 35 บาท 1 ปี
4 พฤศจิกายน 2569 | สหพันธ์การขนส่งทางบกแห่งประเทศไทย และ 13 สมาคมเครือข่าย
ปัญหาพลังงานกลับมาเป็นประเด็นเคลื่อนไหวอีกครั้งในช่วงต้นเดือน พ.ย. เมื่อกลุ่มผู้ประกอบการขนส่งโดยสหพันธ์การขนส่งทางบกแห่งประเทศไทย พร้อมภาคีเครือข่าย 13 สมาคม นำรถบรรทุกมารวมตัวบริเวณหน้ากระทรวงพลังงาน ภายใต้กิจกรรม "รวมพลังคนขนส่ง หยุดปล้นประชาชน" เพื่อเรียกร้องให้รัฐบาลทบทวนโครงสร้างราคาพลังงาน
ข้อเรียกร้องครั้งนี้ขยายจากการตรึงราคาน้ำมันไปสู่การทบทวนโครงสร้างราคาน้ำมันและพลังงานทั้งระบบ โดยกลุ่มเสนอให้ตรึงราคาน้ำมันดีเซล B7 ไว้ที่ลิตรละ 35 บาท เป็นเวลา 1 ปี การเคลื่อนไหวครั้งนี้สะท้อนว่าปัญหาพลังงานไม่ได้กระทบเฉพาะผู้ประกอบการขนส่ง แต่ยังเชื่อมโยงไปถึงต้นทุนสินค้าและค่าครองชีพของประชาชนด้วย
พ.ย. 2569 | กำนันมะโน ปักหลักทำเนียบฯ จี้ลดดีเซล 10 บาท
5–20 พฤศจิกายน 2569 | แนวร่วมปฏิวัติประชาชนปกป้องแผ่นดิน (นปผ.)
อีกหนึ่งกลุ่มที่เป็นความเคลื่อนไหวสำคัญในเดือน พ.ย. คือกลุ่มแนวร่วมปฏิวัติประชาชนปกป้องแผ่นดิน (นปผ.) นำโดยนายมะโน เครือแก้ว หรือ "กำนันมะโน" ซึ่งระดมมวลชนและขบวนรถยนต์กับรถบรรทุกจากภาคใต้ เริ่มต้นเคลื่อนไหวบริเวณสี่แยกควนหนองหงส์ อ.ชะอวด จ.นครศรีธรรมราช ตั้งแต่วันที่ 5 พ.ย. ก่อนเดินทางเข้าปักหลักบริเวณสะพานชมัยมรุเชฐ ใกล้ทำเนียบรัฐบาล (อ่านข่าว : "กำนันมะโน" เมินเจรจาพลังงาน จี้ลดดีเซล 10 บาท)
กลุ่ม นปผ. เรียกร้องให้รัฐบาลลดราคาน้ำมันดีเซลลง 10 บาทต่อลิตร เพื่อบรรเทาภาระค่าพลังงานของประชาชนและภาคขนส่ง พร้อมแก้ปัญหาราคาผลผลิตทางการเกษตรตกต่ำ ลดค่าครองชีพ และเร่งปราบปรามยาเสพติดกับทุนสีเทา
ต่อมาในวันที่ 15 พ.ย. กำนันมะโนประกาศเตรียมนำมวลชนเดินเท้าไปยังกระทรวงพลังงานในวันที่ 16 พ.ย. พร้อมเสนอให้ลดราคาน้ำมันเบนซินลง 8.50-9.50 บาทต่อลิตรด้วย โดยยืนยันว่าจะเดินหน้าเคลื่อนไหวจนกว่าข้อเรียกร้องจะได้รับการตอบสนอง
อ่านข่าว : ยุทธศาสตร์ป่าล้อมเมือง เพิ่มพลัง "ม็อบกำนันมะโน"
การเคลื่อนไหวของกลุ่มนี้จึงมีทั้งประเด็นพลังงาน ปัญหาปากท้อง ภาคเกษตร และการปราบปรามอาชญากรรม ไม่ได้จำกัดอยู่เฉพาะเรื่องราคาน้ำมันเท่านั้น
พ.ย. 2569 | ภาคประชาชนค้านแก้กฎหมาย 4 กองทุน
10 พฤศจิกายน 2569 | เครือข่ายภาคประชาสังคม เด็ก เยาวชน และคนทำงาน
นอกจากกลุ่มที่เรียกร้องเรื่องปากท้องและที่ดินแล้ว ยังมีการเคลื่อนไหวของเครือข่ายภาคประชาสังคมที่ออกมาคัดค้านการแก้ไขกฎหมายเกี่ยวกับกองทุนสาธารณะ 4 แห่ง ได้แก่ กองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) กองทุนไทยพีบีเอส กองทุนผู้สูงอายุ และกองทุนพัฒนาการกีฬาแห่งประเทศไทย
วันที่ 10 พ.ย. 2569 เครือข่ายภาคประชาสังคม คนทำงานสร้างเสริมสุขภาพ เด็ก เยาวชน และประชาชนที่ได้รับผลกระทบ นัดรวมตัวบริเวณหน้ากระทรวงศึกษาธิการ ภายใต้กิจกรรม "ม็อบ 3 ส. สนุก สับ สับ!" เพื่อเรียกร้องให้รัฐบาลถอนร่างกฎหมายแก้ไขกองทุนทั้ง 4 แห่ง
กลุ่มผู้เคลื่อนไหวกังวลว่าการแก้ไขกฎหมายอาจลดทอนบทบาทของกองทุนและอำนาจการมีส่วนร่วมของประชาชน จึงใช้กิจกรรมเชิงสร้างสรรค์ ทั้งดนตรี ศิลปะ และเวิร์กช็อป เพื่อสื่อสารข้อเรียกร้องต่อรัฐบาล
พ.ย. 2569 | iLaw -เครือข่ายประชาชน ทวงสิทธิเสนอร่างกฎหมาย
10 พฤศจิกายน 2569 | โครงการอินเทอร์เน็ตเพื่อกฎหมายประชาชน (iLaw) และเครือข่ายภาคประชาชน
ในช่วงเวลาเดียวกัน โครงการอินเทอร์เน็ตเพื่อกฎหมายประชาชน หรือ iLaw ร่วมกับเครือข่ายภาคประชาชนและผู้ได้รับผลกระทบ เคลื่อนไหวบริเวณรัฐสภา เพื่อยื่นหนังสืออุทธรณ์และคัดค้านคำวินิจฉัยของประธานสภาผู้แทนราษฎร กรณีไม่รับพิจารณาร่างกฎหมายที่เรียกว่า "ลบมรดก 6 ตุลาฯ"
ร่างกฎหมายดังกล่าวมีเนื้อหาเกี่ยวกับการยกเลิกคำสั่งคณะปฏิรูปการปกครองแผ่นดิน ฉบับที่ 41 ซึ่งประกาศใช้ภายหลังเหตุการณ์ 6 ต.ค.2519 และเกี่ยวข้องกับการเพิ่มอัตราโทษความผิดหลายฐานในประมวลกฎหมายอาญา โดยเครือข่ายต้องการให้ทบทวนคำวินิจฉัยของประธานสภาฯ โดยให้เหตุผลว่าประชาชนมีสิทธิเข้าชื่อเสนอกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับสิทธิและเสรีภาพ
พ.ย. 2569 | Gen Z นัดชุมนุม เรียกร้องปฏิรูปการศึกษา-ความเท่าเทียม
20 พฤศจิกายน 2569 | กลุ่มเรานักเรียน, Studem Network, Free Thai Youth และ DRG
ความเคลื่อนไหวล่าสุดที่จับตา คือการนัดรวมตัวของเครือข่ายนักเรียน นักศึกษา และคนรุ่นใหม่ ภายใต้การเคลื่อนไหวที่ถูกเรียกว่า "ม็อบ Gen Z" ซึ่งประกาศนัดหมายจัดกิจกรรมบริเวณอนุสาวรีย์ประชาธิปไตย ในวันที่ 20 พ.ย.เวลา 15.00-19.00 น.
การเคลื่อนไหวเริ่มจากกลุ่มเรานักเรียนที่ประกาศเชิญชวนเยาวชนออกมาเรียกร้องสิทธิทางการศึกษา ก่อนมีเครือข่ายอื่นเข้าร่วม ทั้ง Studem Network กลุ่มนวชนเสรี (Free Thai Youth) และ Politika Run Club
สโมสรนิสิตจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย สนับสนุนการเคลื่อนไหว "ม็อบเจน Z" และเรียกร้องให้รัฐบาลเคารพสิทธิของผู้ชุมนุม รวมถึงแสดงจุดยืน 4 ข้อ ขออนุญาตสรุปโดยย่อ คือ สนับสนุนการจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ที่มีประชาชนเป็นผู้กำหนด, ทุกคนควรได้รับสิทธิเสมอภาค, จัดสรรทรัพยากรและงบประมาณประเทศเพื่อประโยชน์สาธารณะให้ความสำคัญกับสวัสติการที่ประชาชนทุกคนเข้าถึงได้ และสนับสนุนการจัดการทรัพยากรคำนึงถึงความยั่งยืน
อย่างไรก็ตาม ณ วันที่ 20 พ.ย. ก่อนถึงเวลานัดหมาย ยังไม่สามารถสรุปจำนวนผู้เข้าร่วมและผลการชุมนุมได้ จึงควรติดตามความเคลื่อนไหวและข้อเรียกร้องที่เกิดขึ้นจริงเพิ่มเติม
จากปากท้องถึงสิทธิเสรีภาพ ภาพสะท้อนการเคลื่อนไหวตลอดปี
เมื่อพิจารณาการเคลื่อนไหวตลอดปี จะเห็นว่าข้อเรียกร้องของประชาชนไม่ได้จำกัดอยู่เฉพาะเรื่องการเมือง แต่กระจายไปในหลายมิติ ตั้งแต่เศรษฐกิจและปากท้อง สิทธิในที่ดิน ทรัพยากรธรรมชาติ ไปจนถึงสิทธิทางสังคมและการมีส่วนร่วมกำหนดนโยบายสาธารณะ
ขณะเดียวกัน การปรากฏตัวของกลุ่มคนรุ่นใหม่ยังสะท้อนให้เห็นถึงความพยายามใช้พื้นที่สาธารณะเป็นช่องทางส่งเสียงและผลักดันข้อเรียกร้องต่อภาครัฐ โดยเชื่อมโยงปัญหาในชีวิตประจำวันเข้ากับคำถามต่อระบบการเมืองและสังคม
แม้แต่ละกลุ่มจะมีจุดยืนและเป้าหมายแตกต่างกัน แต่สิ่งที่ต้องจับตาคือการตอบสนองของรัฐบาลต่อข้อเรียกร้องเหล่านี้ รวมถึงความคืบหน้าในการแก้ไขปัญหาที่ประชาชนสะท้อนผ่านการเคลื่อนไหวตลอดทั้งปี
แหล่งข้อมูล : กระทรวงยุติธรรม, สหพันธ์การขนส่งทางบกแห่งประเทศไทย, The Active
อ่านข่าว
ราคา "ทองคำ" เช้านี้ (20 พ.ย.) - 2,500 บาท "รูปพรรณ" ร้านรับซื้อ 55,713 บาท
ประกันสังคม vs กองทุนเงินทดแทน 2 กองทุนคุ้มครองลูกจ้าง ต่างกันอย่างไร
จ.อุดรธานี เดินหน้าตรวจสอบเงินบริจาค-คุณภาพน้ำ "วังนาคินทร์คำชะโนดคำชะโนด"
