จับตารอบทิศ
จับตารอบทิศ

รณรงค์ตรวจพยาธิใบไม้ตับ ป้องกันมะเร็งท่อน้ำดี

หน้ารายการ
13 ก.ค. 69

กลับมาเป็นกระแสสังคมอีกครั้งหลังพบข้อเท็จจริงว่า นิสิตปี 1 ม.มหาสารคาม ติดเชื้อพยาธิใบไม้ตับสูงถึง 33% หรือกว่า 4,000 คน จากการคัดกรองเบื้องต้น สะท้อนว่า ภัยแฝงที่เป็นปัจจัยหลักของโรคมะเร็งท่อน้ำดียังไม่หมดไป แม้จะเคยถูกผลักดันเป็นวาระแห่งชาติมานานกว่า 1 ทศวรรษ

โดยปัจจุบัน หน่วยงานในพื้นที่เร่งเดินหน้ารณรงค์และปูพรมตรวจยืนยันอย่างต่อเนื่อง

เจาะลึกเคส มมส. และนวัตกรรมการตรวจคัดกรองด้วยปัสสาวะ

กรณีตรวจพบนิสิตชั้นปีที่ 1 มหาวิทยาลัยมหาสารคาม (มมส.) ทยอยเข้ารับการตรวจคัดกรองอย่างต่อเนื่องที่โรงพยาบาลสุทธาเวช ภายใต้ความร่วมมือกับคณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม

  • นวัตกรรมการตรวจเบื้องต้น: ใช้ชุดตรวจ VOATK เพื่อหาเชื้อพยาธิใบไม้ตับในปัสสาวะ ซึ่งเป็นนวัตกรรมที่ช่วยค้นหากลุ่มเสี่ยงได้รวดเร็วและไวขึ้น
  • แนวทางปฏิบัติเมื่อผลเป็นบวก: ทางโรงพยาบาลแนะนำให้นิสิตที่ตรวจพบผลบวกเข้ารับการตรวจอุจจาระเพิ่มเติม เพื่อยืนยันผล เนื่องจากกระทรวงสาธารณสุขยังยืนยันว่าการตรวจอุจจาระเป็นมาตรฐานในการวินิจฉัย
  • ข้อควรระวังสำคัญ: ผู้เชี่ยวชาญย้ำว่าผู้ที่ผลตรวจเป็นบวกไม่ควรตื่นตระหนก เพราะยังต้องเข้าสู่กระบวนการตรวจยืนยัน และหากพบติดเชื้อก็รักษาได้ ที่สำคัญ คือ ไม่แนะนำให้ซื้อยาถ่ายพยาธิมารับประทานเอง

"พยาธิใบไม้ตับ" ภัยแฝงสู่ "มะเร็งท่อน้ำดี" เพชฌฆาตเงียบ

ศูนย์วิจัยมะเร็งท่อน้ำดี มหาวิทยาลัยขอนแก่น ให้ข้อมูลว่าโรคพยาธิใบไม้ตับไม่ได้กลับมาระบาดใหม่ แต่ยังแฝงอยู่ในประชากรมาโดยตลอด เพียงแต่ปัจจุบันมีชุดตรวจคัดกรองที่มีความไวมากขึ้น จึงตรวจพบผู้มีความเสี่ยงได้มากกว่าเดิม

  • ปัจจัยก่อโรคมะเร็ง: พยาธิใบไม้ตับเป็นปัจจัยสำคัญที่ก่อให้เกิดโรคมะเร็งท่อน้ำดี และการติดเชื้อซ้ำ ๆ จะยิ่งเพิ่มความเสี่ยงมากขึ้น
  • สถิติระดับโลก: ประเทศไทย โดยเฉพาะภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (ภาคอีสาน) มีผู้ป่วยมะเร็งท่อน้ำดีมากที่สุดในโลก
  • ฉายาเพชฌฆาตเงียบ: มะเร็งท่อน้ำดีได้รับฉายานี้ เนื่องจากในระยะแรกที่เป็นก้อนเล็ก ๆ อยู่ในท่อทางเดินน้ำดีในตับ จะไม่มีอาการแสดงออกมาให้เห็นเลย

หลักเกณฑ์ประเมินตนเอง: คุณเสี่ยงติดเชื้อพยาธิใบไม้ตับหรือไม่ ?

สำหรับประชาชนที่ต้องการประเมินความเสี่ยงของตนเอง สามารถพิจารณาจากหลักเกณฑ์ 3 ข้อ หากเข้าข่ายควรเข้ารับการตรวจคัดกรอง

  1. เคยติดเชื้อพยาธิใบไม้ในตับมาก่อนหรือไม่
  2. เคยกินยาถ่ายพยาธิพราซิควอนเทลหรือไม่
  3. เคยรับประทานปลาน้ำจืดเกล็ดขาวแบบสุก ๆ ดิบ ๆ หรือไม่ (เช่น ปลาร้าดิบ, ปลาจ่อม, ปลาร้าบอง เป็นต้น)

เสียงสะท้อนจากพื้นที่และการรณรงค์ร้านอาหารปลอดภัย

ตลอดสัปดาห์ที่ผ่านมา สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดมหาสารคามร่วมกับหน่วยงานในพื้นที่ ได้ลงพื้นที่รณรงค์และให้ความรู้แก่ผู้ประกอบการร้านอาหาร โดยเฉพาะในพื้นที่ ต.ขามเรียง และ ต.ท่าขอนยาง อ.กันทรวิชัย เพื่อสร้างความเข้าใจด้านความสะอาด ปลอดภัย และการเลือกใช้ปลาร้าที่ปลอดภัย

ความกังวลของคนในพื้นที่: ทั้งนิสิตและผู้ประกอบการระบุว่า สิ่งที่กังวลไม่ใช่เพียงผลตรวจ แต่กลัวกระแสข่าวจะทำให้เกิดความเข้าใจเหมารวมต่อวัฒนธรรมการกินของคนอีสาน ทั้งที่คนรุ่นใหม่ส่วนใหญ่ไม่นิยมรับประทานปลาร้าดิบแล้ว พร้อมเรียกร้องให้มีการรณรงค์เรื่องการปรุงอาหารให้ถูกสุขลักษณะและปลอดภัยอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้ทั้งผู้ประกอบการและผู้บริโภคตระหนักถึงอันตราย

ทศวรรษวาระแห่งชาติ และโจทย์ใหญ่ที่ต้องจับเข่าคุย

ย้อนกลับไปเมื่อปี 2557 กรมควบคุมโรค ร่วมกับมหาวิทยาลัยขอนแก่น และภาคีเครือข่าย ได้ผลักดันให้ปัญหาโรคพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดีเป็นวาระแห่งชาติหรือยุทธศาสตร์ชาติ

  • เป้าหมายยุทธศาสตร์ (ภายในปี 2568): ตั้งเป้าให้ประชาชนคนไทยในทุกหมู่บ้านปลอดภัยจากโรคพยาธิใบไม้ตับ และจำนวนผู้ป่วยมะเร็งท่อน้ำดีลดลง โดยมีการสนับสนุนบุคลากรและงบประมาณจำนวนมาก
  • สถานการณ์ปัจจุบัน: ผ่านมา 1 ทศวรรษ กลับมีกระแสข่าวนิสิตปี 1 ใน จ.มหาสารคาม ติดเชื้อกว่า 4,000 คน หรือคิดเป็น 33% นำมาสู่คำถามมากมาย
  • โจทย์สำคัญในอนาคต: หลังสิ้นสุดยุทธศาสตร์ชาติ 10 ปี โจทย์สำคัญที่หน่วยงานที่เกี่ยวข้องต้องจับเข่าคุยกันคือ การเข้าถึงชุดตรวจคัดกรองของประชาชนกลุ่มเสี่ยง เพราะการตรวจพบตั้งแต่ระยะแรกคือแกญแจสำคัญในการป้องกันมะเร็งท่อน้ำดี ดังนั้นการขยายโอกาสให้เข้าถึงการตรวจได้ง่ายและทั่วถึงจึงเป็นเรื่องจำเป็น

จับตารอบทิศ

2,022
2,023
ก.พ. 2,024
มี.ค. 2,024
เม.ย. 2,024
พ.ค. 2,024
มิ.ย. 2,024
ก.ค. 2,024
ส.ค. 2,024
ก.ย. 2,024
ต.ค. 2,024
พ.ย. 2,024
ธ.ค. 2,024
ม.ค. 2,025
ก.พ. 2,025
มี.ค. 2,025
เม.ย. 2,025
พ.ค. 2,025
มิ.ย. 2,025
ก.ค. 2,025
ส.ค. 2,025
ก.ย. 2,025
ต.ค. 2,025
พ.ย. 2,025
ธ.ค. 2,025
ม.ค. 2,026
ก.พ. 2,026
มี.ค. 2,026
เม.ย. 2,026
พ.ค. 2,026
มิ.ย. 2,026
ก.ค. 2,026

จับตารอบทิศ

2,022
2,023
ก.พ. 2,024
มี.ค. 2,024
เม.ย. 2,024
พ.ค. 2,024
มิ.ย. 2,024
ก.ค. 2,024
ส.ค. 2,024
ก.ย. 2,024
ต.ค. 2,024
พ.ย. 2,024
ธ.ค. 2,024
ม.ค. 2,025
ก.พ. 2,025
มี.ค. 2,025
เม.ย. 2,025
พ.ค. 2,025
มิ.ย. 2,025
ก.ค. 2,025
ส.ค. 2,025
ก.ย. 2,025
ต.ค. 2,025
พ.ย. 2,025
ธ.ค. 2,025
ม.ค. 2,026
ก.พ. 2,026
มี.ค. 2,026
เม.ย. 2,026
พ.ค. 2,026
มิ.ย. 2,026
ก.ค. 2,026

ละครดี ซีรีส์เด่น

ดูทั้งหมด

♫ ♫ Songs Popular ♫ ♫

ดูทั้งหมด

คลิปมาใหม่

คนดูเยอะ 👀

ดูทั้งหมด

เสน่ห์ประเทศไทย