ตำรวจน้อย 100 ล้านวิว
สามัญชนคนไทย ตำรวจน้อย 100 ล้านวิว
นี่คือเรื่องราวของ ตำรวจชั้นประทวน คนที่ไม่มีดาวบนบ่า แต่กลับกลายเป็นดาวดังในโลกโซเชียลที่คนไทยทั้งประเทศจับตามอง ชีวิตของตำรวจชั้นผู้น้อยหลายคนต้องแขวนอยู่บน ความเสี่ยงและอันตรายทุกวัน ขณะเดียวกันก็ต้องแบกภาระหนี้สินที่รายได้ไม่เคยพอรายจ่าย และนั่นนำมาสู่คำถามที่สังคมไทยไม่เคยตอบได้อย่างตรงไปตรงมาว่า หากชีวิตตำรวจชั้นผู้น้อยดีขึ้น มีรายได้เพียงพอ สวัสดิการครอบคลุม จะยังมีการเก็บส่วยและรับสินบนอยู่อีกไหม?
คำถามนี้ไม่ได้มีคำตอบง่าย ๆ แต่อาจเป็นกุญแจสำคัญที่สังคมไทยต้องกล้าหยิบขึ้นมาถกเถียงกันอย่างจริงจัง
เปิดชีวิตตำรวจชั้นผู้น้อยไทย
ตำรวจไทยมีอยู่ทั่วประเทศกว่า 200,000 นาย ส่วนใหญ่เป็น ตำรวจชั้นประทวน ที่ทำหน้าที่ในพื้นที่จริง ไม่ว่าจะเป็นงานจราจร งานสายตรวจ หรือการช่วยเหลือประชาชน แม้เครื่องแบบจะดูสง่างามน่าภาคภูมิใจ แต่ชีวิตจริงเบื้องหลังเครื่องแบบกลับเต็มไปด้วยความยากลำบาก บทความนี้จะพาไปทำความรู้จักกับตำรวจชั้นผู้น้อยหลายคนที่สะท้อนภาพรวมของปัญหาเชิงโครงสร้างในวงการตำรวจไทย
จ่าแบงค์ซาว: ตำรวจอินฟลูเอนเซอร์แห่งการจราจร
ส.ต.อ. พนมรุ้ง เจียมตัว หรือที่รู้จักในนาม "อ้ายแบงก์ซาว" เป็นตำรวจจราจรที่ผันตัวเป็นอินฟลูเอนเซอร์ผ่านคลิปการปฏิบัติหน้าที่บนท้องถนน ปัจจุบันมีผู้ติดตามในเฟซบุ๊กสูงถึง 450,000 คน ชื่อ "แบงก์ซาว" มาจากชื่อจริงผสมกับคำภาษาอีสานว่า "ซาว" ที่แปลว่าการจับหรือคว้า
จ่าแบงค์จบปริญญาตรีด้านการบัญชี และตัดสินใจสมัครสอบเป็นนายสิบตำรวจเมื่อ 6 ปีก่อน แม้เงินเดือนปัจจุบันจะอยู่ที่ประมาณ 20,000 บาทเศษ แต่เขายอมรับว่าไม่เพียงพอสำหรับค่าใช้จ่ายในครอบครัวที่มีภรรยาและลูกวัย 5 ขวบ จึงต้องหารายได้เสริมจากการขับไรเดอร์และขายของออนไลน์ควบคู่ไปด้วย เขามองว่าการทำอินฟลูเอนเซอร์เป็นการประชาสัมพันธ์ภาพลักษณ์การทำงานที่โปร่งใสของตำรวจ พร้อมยืนยันว่าพยายามลบภาพลักษณ์การรับสินบนที่เคยติดตัวตำรวจในอดีตให้หมดไป
ตำรวจน็อต: จากสายตรวจสู่อินฟลูเอนเซอร์ผู้ช่วยเหลือชาวบ้าน
ส.ต.อ. อิสระ สินพูนผล หรือ "ตำรวจน็อต" จากสถานีตำรวจภูธรนครหลวง จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เป็นอีกหนึ่งตำรวจสายตรวจที่ใช้ทักษะการถ่ายภาพผ่านกล้องติดหมวกกันน็อกมาบันทึกภาพขณะปฏิบัติหน้าที่ มีผู้ติดตามในติ๊กต็อกกว่า 2.4 ล้านคน
ตำรวจน็อตโดดเด่นในเรื่องความเป็นมิตรกับประชาชน ไม่ว่าจะเป็นการเติมน้ำมันให้รถที่เสีย การแจกหมวกกันน็อกแทนการปรับเงินให้กับผู้ที่ไม่มีเงินจ่ายค่าปรับ หรือการให้เงินเด็กนักเรียนไปซื้อขนม เขามีจิตวิทยาพิเศษในการเปลี่ยนภาพลักษณ์ตำรวจที่น่ากลัวในสายตาเด็ก ๆ ให้กลายเป็นภาพลักษณ์ที่น่ารักและเป็นมิตร ขณะเดียวกัน เมื่อต้องปฏิบัติหน้าที่จับกุมผู้กระทำผิดหรือระงับเหตุรุนแรง เช่น กรณีบุคคลคลุ้มคลั่งจากยาเสพติดที่ทำร้ายญาติ เขาก็แสดงความเด็ดเดี่ยวไม่แพ้ใคร
ตำรวจชั้นผู้น้อย กับภาระครอบครัว
จ.ส.ต. สราวุฒิ ประจวบวัน ตำรวจจากจังหวัดราชบุรี เป็นอีกหนึ่งตำรวจชั้นประทวน ที่ต้องสู้ชีวิตทำงานเสริม แม้จะไม่ได้เป็นอินฟลูเอนเซอร์ เขาจบการศึกษาระดับปริญญาตรีสาขาวิศวกรรมศาสตร์ ก่อนจะเปลี่ยนเส้นทางมาเป็นตำรวจตามความต้องการของครอบครัว ปัจจุบันมีภรรยาและลูกที่กำลังเรียนอยู่ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ด้วยเงินเดือนราว 20,000 บาทเศษ เขายอมรับว่าไม่เพียงพอต่อค่าใช้จ่ายในครอบครัว จึงต้องอาศัยรายได้จากภรรยาที่ทำธุรกิจเบเกอรี่เสริม ทำให้ครอบครัวสามารถดำรงชีวิตอยู่ได้ สะท้อนให้เห็นว่า แม้แต่ตำรวจที่มีวุฒิการศึกษาสูงก็ยังต้องพึ่งพารายได้เสริมจากคนในครอบครัวเพื่อความอยู่รอด
มุมมองผู้บังคับบัญชาต่อปัญหาหนี้สินตำรวจ
พ.ต.อ. จตุรวิทย์ คชน่วม รองผู้บังคับการกองตรวจราชการ 4 สำนักงานจเรตำรวจ หรือ “รองเทน” ให้ข้อมูลเชิงลึกที่น่าตกใจว่า จากการตรวจเยี่ยม 252 โรงพักในภาคอีสานตอนบน พบว่าตำรวจถึงร้อยละ 80-90 มีปัญหาหนี้สิน สาเหตุส่วนหนึ่งมาจากพื้นฐานการศึกษาและประสบการณ์ที่ยังไม่เพียงพอก่อนเข้าปฏิบัติงานจริง
รองเทนให้มุมมองที่น่าสนใจว่า สมมติฐานที่ว่า "เงินเดือนสูงขึ้นจะลดการทุจริต" อาจไม่ถูกต้องเสมอไป เพราะปัญหาขึ้นอยู่กับคำว่า "ความพอ" ของแต่ละบุคคล บางคนแม้เงินเดือนต่ำแต่มีวินัยไม่ยอมรับสินบน ขณะที่บางคนแม้ฐานะดีก็อาจใช้อำนาจในทางมิชอบได้เช่นกัน นอกจากนี้เขายังชี้ให้เห็นปัญหาเชิงโครงสร้างเรื่องการเลื่อนขั้น ที่บางครั้งขึ้นอยู่กับความสัมพันธ์กับผู้บังคับบัญชามากกว่าผลงานการให้บริการประชาชนจริง พร้อมเสนอแนวคิดให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการประเมินการทำงานของตำรวจเพื่อสร้างแรงจูงใจที่ตรงจุดมากขึ้น
พล.ต.ท. ไตรรงค์ ผิวพรรณ โฆษกสำนักงานตำรวจแห่งชาติ เปิดเผยตัวเลขที่น่าตกใจว่า จากการสำรวจในปี พ.ศ. 2563 พบว่าเจ้าหน้าที่ตำรวจกว่าร้อยละ 75 หรือมากกว่า 100,000 นาย มีปัญหาหนี้สิน โดยตัวเลขหนี้สินรวมของตำรวจที่เข้าร่วมโครงการแก้หนี้ในระบบที่ควบคุมจำนวนกว่า 10,000 ราย สูงเกือบ 100 ล้านบาท
ด้านมาตรการแก้ไข สำนักงานตำรวจแห่งชาติมีแผนรวมหนี้จากหลายสถาบันการเงินให้เหลือเจ้าหนี้เพียงรายเดียวผ่านสหกรณ์ตำรวจ พร้อมทั้งลดค่าครองชีพผ่านโครงการอาหารกลางวันและการจัดหาอุปกรณ์ปฏิบัติงานให้ครบถ้วน ในด้านการลดการทุจริต มีแผนนำระบบใบสั่งอิเล็กทรอนิกส์ (e-Ticket) มาใช้เพื่อลดดุลยพินิจของเจ้าหน้าที่ พร้อมเปิดช่องทางร้องเรียนผ่านสายด่วน 1599 ซึ่งเป็นสายตรงของผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ
วงจรของการดูแลซึ่งกันและกัน
จากการลงพื้นที่สัมภาษณ์ตำรวจหลายระดับชั้น ตั้งแต่ตำรวจชั้นประทวนไปจนถึงระดับผู้บัญชาการ สะท้อนให้เห็นภาพรวมของปัญหาที่ซับซ้อน ทั้งเรื่องเงินเดือนที่ไม่เพียงพอ หนี้สินสะสม และความเสี่ยงต่อการทุจริตที่เกิดจากปัจจัยหลายด้านผสมผสานกัน ไม่ว่าจะเป็นความจำเป็นส่วนบุคคล วัฒนธรรมองค์กร หรือช่องว่างในระบบการเลื่อนขั้น การแก้ปัญหาจึงไม่ใช่เพียงการเพิ่มเงินเดือนเท่านั้น แต่ต้องอาศัยการปฏิรูปเชิงโครงสร้างควบคู่กันไป รวมถึงการที่ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในการตรวจสอบและประเมินการทำงานของตำรวจ เพื่อสร้างวงจรของการสอดส่องดูแลซึ่งกันและกันระหว่างภาครัฐ เจ้าหน้าที่ตำรวจ และประชาชน อันจะนำไปสู่ระบบยุติธรรมที่โปร่งใสและเป็นธรรมมากยิ่งขึ้นในอนาคต
ติดตามในรายการ สามัญชนคนไทย ตอน ตำรวจน้อย 100 ล้านวิว วันอังคารที่ 1 กันยายน 2569 เวลา 21.30 น. ทางไทยพีบีเอส หรือรับชมย้อนหลังได้ทาง www.thaipbs.or.th/SaManChon
แท็กที่เกี่ยวข้อง
ตำรวจน้อย 100 ล้านวิว
1 ก.ย. 69- 55:54
กำนัน-ผู้ใหญ่บ้าน แหนบทอง
8 ก.ย. 69 - 54:52
คืนถิ่น...รอดจริงหรือแค่เทรนด์
15 ก.ย. 69 - 55:41
1 วันกับชีวิตครู สพฐ.
22 ก.ย. 69 - 55:15
ชีวิตคนตลาดเร่
29 ก.ย. 69 - 55:00
วงจรชีวิตพยาบาลไทย
6 ต.ค. 69 - 54:55
ไรเดอร์ชีวิตติดล้อ
13 ต.ค. 69 - 55:01
คนเมือง... จ่ายเท่าไหร่เพื่อความอิ่ม ?
20 ต.ค. 69
