ไทยพีบีเอสเดินหน้าสร้างพื้นที่การเรียนรู้ทักษะเอาชีวิตรอดทางน้ำ สำหรับเด็กผู้บกพร่องทางการได้ยิน ผู้บกพร่องทางการมองเห็น เด็กออทิสติก และเด็กที่มีความบกพร่องทางสติปัญญา จากนครราชสีมา สู่สงขลา ผ่านโครงการ “ว่ายให้เป็น เล่นให้รอด เพื่อน้องหูหนวก และตาบอด” มุ่งลดความเสี่ยงจากอุบัติเหตุทางน้ำ น้ำท่วม และภัยพิบัติ พร้อมขยายโอกาสการเข้าถึงทักษะชีวิตที่จำเป็นสำหรับเด็กทุกคน
ศูนย์สื่อสาธารณะเพื่อเด็กและการเรียนรู้ ไทยพีบีเอส เดินหน้าจัดกิจกรรม “ว่ายให้เป็น เล่นให้รอด เพื่อน้องหูหนวก และตาบอด” ร่วมกับ ครูพายุและทีมผู้ฝึกสอน พร้อมภาคีเครือข่าย เพื่อส่งเสริมทักษะการว่ายน้ำเพื่อเอาชีวิตรอดให้แก่เด็กที่มีความต้องการเฉพาะ โดยในปี 2569 จัดกิจกรรมใน 2 พื้นที่ ได้แก่ จังหวัดนครราชสีมา ระหว่างวันที่ 8 – 12 มิถุนายน 2569 และอำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา ระหว่างวันที่ 6 – 8 กรกฎาคม 2569 กิจกรรมมุ่งเปิดโอกาสให้เด็กผู้บกพร่องทางการได้ยิน ผู้บกพร่องทางการมองเห็น เด็กออทิสติก และเด็กที่มีความบกพร่องทางสติปัญญา ได้เรียนรู้ทักษะเอาชีวิตรอดทางน้ำ ผ่านกระบวนการฝึกที่ปรับให้เหมาะสมกับการรับรู้ การสื่อสาร และข้อจำกัดเฉพาะของเด็กแต่ละกลุ่ม ตั้งแต่การสร้างความคุ้นเคยกับน้ำ การควบคุมการหายใจ การลอยตัว การเคลื่อนไหวในน้ำ ไปจนถึงการประยุกต์ใช้อุปกรณ์ใกล้ตัว เช่น ขวดน้ำ เพื่อช่วยพยุงตัวเมื่อเกิดเหตุฉุกเฉิน
เมื่อ “โอกาสในการเรียนรู้” ยังเข้าไม่ถึงเด็กทุกคน
เสียงสะท้อนจากครูผู้ดูแลเด็กในพื้นที่พบว่า เด็กจำนวนไม่น้อยแทบไม่มีโอกาสได้เรียนรู้ทักษะการว่ายน้ำเพื่อเอาชีวิตรอด ด้วยข้อจำกัดหลายด้าน ทั้งฐานะทางเศรษฐกิจของครอบครัว การเข้าถึงสถานที่ฝึก ตลอดจนการขาดแคลนครูผู้สอนที่มีความเข้าใจและสามารถออกแบบกระบวนการเรียนรู้ให้เหมาะกับเด็กพิการแต่ละประเภท สำหรับพื้นที่อำเภอหาดใหญ่และจังหวัดสงขลา ซึ่งมีความเสี่ยงจากสถานการณ์น้ำท่วม การมีทักษะพื้นฐานในการช่วยเหลือตนเองจึงยิ่งมีความสำคัญ เพราะอาจช่วยเพิ่มโอกาสในการรับมือเมื่อเกิดเหตุไม่คาดฝัน
นายณัฐพล เซ่งกิ้ม รองผู้อำนวยการโรงเรียนการศึกษาคนตาบอดธรรมสากลหาดใหญ่ ตำบลควนลัง อำเภอหาดใหญ่ กล่าวว่า “ภัยพิบัติทางน้ำสามารถเกิดขึ้นได้กับทุกคน ไม่ว่าจะเป็นคนทั่วไปหรือคนพิการ โดยเฉพาะในอำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา ที่เผชิญสถานการณ์ภัยทางน้ำอยู่เป็นระยะ ทุกวันนี้ภัยพิบัติใกล้ตัวเรามากขึ้น โอกาสที่จะเกิดเหตุไม่คาดฝันจึงมีอยู่เสมอ”
พร้อมกล่าวถึงความสำคัญของการสร้างทักษะให้เด็กผู้พิการว่า “อยากให้เด็กพิการได้มีทักษะในการป้องกันตัวเอง ทั้งการว่ายน้ำขั้นพื้นฐาน และการนำอุปกรณ์ใกล้ตัว เช่น ขวดน้ำหรือถุงพลาสติก มาประยุกต์ใช้ในกรณีฉุกเฉิน เพื่อให้สามารถช่วยเหลือตัวเองได้ และหากวันหนึ่งพวกเขามีทักษะที่ดีขึ้น ก็อาจสามารถช่วยเหลือผู้อื่นได้ด้วย”
จากบทบาท “สื่อสาธารณะ” สู่การสร้างทักษะชีวิตที่เข้าถึงเด็กทุกกลุ่ม
ปัญหาเด็กจมน้ำยังคงเป็นประเด็นสำคัญ โดยเฉพาะเมื่อมองไปยังเด็กพิการซึ่งมีข้อจำกัดในการเข้าถึงการเรียนรู้ทักษะว่ายน้ำ และอาจเผชิญความเสี่ยงที่ซับซ้อนยิ่งขึ้นเมื่อเกิดเหตุฉุกเฉิน จากข้อมูลพบว่าสถานการณ์เด็กจมน้ำยังเป็นเรื่องที่ต้องให้ความสำคัญ และในบางพื้นที่มีแนวโน้มที่น่ากังวล ไทยพีบีเอสมองเห็นว่าเด็กพิการจำนวนมากแทบไม่มีโอกาสได้เรียนรู้ทักษะการว่ายน้ำ เมื่อเกิดเหตุจมน้ำ ความเสี่ยงจึงอาจสูงขึ้น เพราะเด็กบางคนไม่สามารถช่วยเหลือตัวเองได้ ทั้งจากข้อจำกัดในการว่ายน้ำ การสื่อสาร หรือการร้องขอความช่วยเหลือ
กิจกรรม “ว่ายให้เป็น เล่นให้รอด เพื่อน้องหูหนวก และตาบอด” ที่ศูนย์สื่อสาธารณะเพื่อเด็กและการเรียนรู้ ไทยพีบีเอส จัดขึ้นร่วมกับครูพายุและภาคีเครือข่าย มีเป้าหมายเพื่อปักหมุดเรื่องความปลอดภัยให้เด็กไทย โดยเฉพาะเมื่อเผชิญวิกฤตน้ำท่วม ภัยพิบัติ หรืออุบัติเหตุทางน้ำ เราต้องการให้เด็กที่มีความต้องการแตกต่างกัน ได้มีโอกาสเข้าถึงทักษะที่อาจช่วยชีวิตตัวเองได้จริง
เปิดพื้นที่แห่งโอกาส เพราะ “ทักษะเอาชีวิตรอด” ควรเข้าถึงเด็กทุกคน
การจัดกิจกรรมในปี 2569 เริ่มต้นที่จังหวัดนครราชสีมา ระหว่างวันที่ 8 – 12 มิถุนายน ก่อนขยายสู่พื้นที่อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา ระหว่างวันที่ 6 – 8 กรกฎาคม โดยเปิดโอกาสให้เด็กผู้บกพร่องทางการได้ยิน ผู้บกพร่องทางสติปัญญา ผู้บกพร่องทางการมองเห็น และเด็กออทิสติก ได้ฝึกทักษะว่ายน้ำเพื่อเอาชีวิตรอดตามกระบวนการที่เหมาะสมกับเด็กแต่ละกลุ่ม
นอกจากทักษะทางกาย กิจกรรมยังมุ่งสร้างความคุ้นเคยกับน้ำ ลดความกลัว เสริมความมั่นใจ การตั้งสติ และการตัดสินใจเมื่อเกิดเหตุฉุกเฉิน ซึ่งเป็นองค์ประกอบสำคัญของการเอาชีวิตรอดทางน้ำ
โครงการ “ว่ายให้เป็น เล่นให้รอด เพื่อน้องหูหนวก และตาบอด” จึงไม่ใช่เพียงกิจกรรมสอนว่ายน้ำ แต่เป็นส่วนหนึ่งของภารกิจสื่อสาธารณะที่มุ่ง ลดช่องว่างในการเข้าถึงโอกาสการเรียนรู้ และสนับสนุนให้เด็กทุกคนได้รับทักษะชีวิตที่จำเป็น โดยไม่ถูกจำกัดด้วยความพิการ ฐานะทางเศรษฐกิจ หรือข้อจำกัดด้านการเข้าถึงผู้เชี่ยวชาญ
ไทยพีบีเอส โดยศูนย์สื่อสาธารณะเพื่อเด็กและการเรียนรู้ ยังคงเดินหน้าสร้างพื้นที่การเรียนรู้ที่เชื่อมโยง สื่อ องค์ความรู้ ผู้เชี่ยวชาญ และภาคีเครือข่าย เพื่อให้เด็กและเยาวชนสามารถนำความรู้ไปใช้ได้จริง พร้อมขยายโอกาสการเรียนรู้อย่างทั่วถึงและเท่าเทียม เพราะเมื่อภัยทางน้ำเกิดขึ้นโดยไม่เลือกใคร “โอกาสในการเรียนรู้เพื่อเอาชีวิตรอด” ก็ควรเป็นสิทธิที่เด็กทุกคนเข้าถึงได้เช่นกัน
ติดตามกิจกรรมและพื้นที่การเรียนรู้สำหรับเด็กและครอบครัวได้ทางทุกช่องทางของ Thai PBS Kids
