ช่วงท้ายปีอย่างนี้ หลายคนคงได้ยินคำว่า ‘Parasocial’ และ ‘Rage Bait’ ซึ่งถูกยกให้เป็นศัพท์แห่งปี ค.ศ. 2025 จากฝั่งอังกฤษ ส่วนฝั่งสหรัฐฯ นั้นได้เลือกศัพท์ ‘Slop’ ให้เป็นที่สุดของศัพท์ในรอบปีที่ผ่านมา
เมื่อวันที่ 15 ธ.ค. 2025 พจนานุกรม Merriam-Webster ของสหรัฐฯ ยกให้ Slop เป็นศัพท์แห่งปี 2025 โดยให้ความหมายของคำนี้ไว้ว่าเป็น “เนื้อหาดิจิทัลคุณภาพต่ำที่ผลิตขึ้นมาเป็นจำนวนมากด้วยปัญญาประดิษฐ์ (digital content of low quality that is produced usually in quantity by means of artificial intelligence)” เช่น คลิปสัตว์กินอาหารมูมมามผิดธรรมชาติ ภาพโฆษณาที่ดูลอย ๆ ไม่สมจริง ข่าวปลอมปลุกปั่นกระแสแต่เนียนตา หรือหนังสือที่ AI เขียนไว้ไม่ได้ความ
ความหมายดั้งเดิมของคำว่า Slop ในศตวรรษที่ 18 คือ ‘โคลนอ่อน (soft mud)’ ต่อมา ความหมายของคำนี้ก็พัฒนาเป็น ‘ขยะอาหาร (food waste)’ ‘ขยะ (rubbish)’ ‘ผลิตภัณฑ์ที่มีค่าน้อยหรือไร้ค่า (a product of little or no value)’ และ ‘คอนเทนต์คุณภาพต่ำจาก AI’ ในปัจจุบัน ส่วนสาเหตุที่ Merriam-Webster เลือก Slop ให้เป็นศัพท์แห่งปีของตัวเองนั้น Greg Barlow ประธานบริษัทฯ ได้กล่าวกับสำนักข่าว AP ว่า Slop เป็นคำที่ใช้แล้วก็ “เห็นภาพ (illustrative)” อีกทั้งสะท้อนถึงความคิดเห็นของผู้คนที่มองว่า เนื้อหา AI เหล่านี้ “น่าตื่นตา แต่ก็น่ารำคาญใจและไร้สาระอยู่บ้างเช่นกัน (fascinating, annoying and a little bit ridiculous)”
นับตั้งแต่ปี 2003 Merriam-Webster ยังเลือกศัพท์แห่งปีจากการวิเคราะห์คำค้นหาและการใช้คำนี้ในหมู่สาธารณชน สำหรับปีนี้ Barlow ระบุว่า การที่คำว่า Slop ถูกเสิร์ชหานิยามมากขึ้นในช่วงปีที่ผ่านมา แสดงให้เห็นถึงความตระหนักรู้ของผู้คนเกี่ยวกับคอนเทนต์คุณภาพต่ำจาก AI ในปัจจุบัน ผู้คนส่วนมากยังคงต้องการดูฟังเนื้อหาที่เป็นของแท้และตั้งใจผลิตอยู่
เมื่อพูดถึงการเข้ามาแทนที่ความคิดสร้างสรรค์ของมนุษย์ บางครั้ง จริง ๆ แล้ว AI ก็ไม่ได้ฉลาดขนาดนั้นครับ (When it comes to replacing human creativity, sometimes AI actually doesn’t seem so intelligent.) – Greg Barlow
ขณะที่ Slop จะได้รับการขนานนามให้เป็นศัพท์แห่งปี 2025 Merriam-Webster ยังรวบรวมคำศัพท์และวลีอื่น ๆ ที่น่าสนใจในรอบปี ได้แก่
• Tariff หรือ ภาษีศุลกากรสินค้านำเข้าจากต่างประเทศ เป็นคำถูกใช้มากขึ้นจากข่าวกำแพงภาษีสหรัฐฯ ตามนโยบายของประธานาธิบดี Donald Trump
• Conclave หรือ การประชุมลับของพระคาร์ดินัลเพื่อเลือกสมเด็จพระสันตะปาปาพระองค์ใหม่ ถือเป็นศัพท์ที่ถูกค้นหาอย่างมากภายหลังการสิ้นพระชนม์ของ Pope Francis
• Performative ที่แปลว่า ‘ทำขึ้นหรือแสดงเพื่อสร้างภาพลักษณ์’ คำนี้มักจะถูกใช้เป็นวลีเสียดสี ‘performative male’ เพื่อบรรยายชายหนุ่มที่พยายามทำอะไรสักอย่างให้ตัวเองดูดีเพื่อดึงดูดผู้หญิงหัวก้าวหน้า
• Six Seven เป็นสแลงในหมู่เด็กอเมริกัน Gen Alpha ไม่มีความหมายเฉพาะตัว แต่ต้องทำคู่กับการแบมือแล้วขยับขึ้นลง สแลงนี้มาจากเพลงแร็ปที่ชื่อ ‘Doot Doot (6 7)’ และมีมตลกเกี่ยวกับนักบาสเกตบอล NBA คนหนึ่ง หากเสิร์ช ‘Six Seven’ หรือ ‘6 7’ บนหน้า Google จะเห็นจอขยับซ้ายขวา เหมือนกับท่าทางของมือจากสแลงนี้
• Touch Grass (แปลตรงตัวคือ ‘จับหญ้า’) เป็นกริยาวลี หมายถึง การทำหรือร่วมกิจกรรมในโลกแห่งความเป็นจริงเพื่ออยู่ห่างจากโลกอินเทอร์เน็ต
• Gerrymander คือคำศัพท์ที่ใช้ในโลกการเมืองอเมริกัน หมายถึง การแบ่งเขตเลือกตั้ง (ใหม่) เพื่อให้พรรคของตัวเองได้เปรียบ คำนี้เกิดขึ้นเมื่อหลายร้อยปีก่อน เมื่อนักการเมืองชื่อ Elbridge Gerry แบ่งเขตเลือกตั้งเอื้อพวกพ้องให้ได้เสียงมากที่สุด จนแผนที่แบ่งเขตนั้นคล้ายรูปร่างของตัวซาลาแมนเดอร์ จนมีคนผสมคำว่า ‘ซาลาแมนเดอร์’ กับ Gerry ได้เป็น Gerrymander ที่ติดหูคนอเมริกันจนถึงปัจจุบัน
• Lake Chargoggagoggmanchauggagoggchaubunagungamaugg คือชื่อของทะเลสาบแห่งหนึ่งในเมือง Webster รัฐแมสซาชูเซตส์ ชื่อทะเลสาบแห่งนี้ปรากฏอยู่ในเกม Spelling Bee และบังเอิญมีชื่อเล่นว่า ‘Webster’ เหมือนกับชื่อพจนานุกรม Merriam-Webster
ที่สุดแล้ว คำหนึ่งคำไม่เพียงแต่จะบอกความหมายหรือใช้เรียกสิ่งต่าง ๆ แต่ยังสะท้อนถึงความเป็นไปของโลกและความคิดผู้คนอีกด้วย
อ่านเรื่องราวเบื้องหลัง ‘ศัพท์แห่งปี 2025’ อื่น ๆ จาก Thai PBS Sci & Tech
- ‘Rage Bait’ ขึ้นแท่นเป็นคำศัพท์แห่งปี 2025 จาก Oxford
- พจนานุกรมเคมบริดจ์ ประกาศให้ "Parasocial" เป็นคำศัพท์แห่งปี 2025
อ้างอิง
- 2025 Word of the Year: Slop, Merriam-Webster
- Merriam-Webster’s 2025 word of the year is ‘slop,’ AP
“รอบรู้ ดูกระแส ก้าวทันโลก” ไปกับ Thai PBS Sci & Tech: www.thaipbs.or.th/SciandTech
