‘เด็กหาย’ หลายชีวิตยังไม่ทราบชะตากรรม มูลนิธิกระจกเงาเผยเยาวชนวัย 15 ถูกลวงไปทำงานเป็นแก๊งคอลฯ

‘วันเด็กแห่งชาติ’ แต่มีเด็กเยาวชนในชาติส่วนหนึ่ง ได้หลุดจากระบบการศึกษาและตกเป็นเหยื่อของอาชญกรรมออนไลน์ เป็นเมล็ดพันธุ์ที่ไม่สามารถงอกใหม่และตายหายไปกลายเป็นฟันเฟืองของขบวนการอาชญากรรมในอนาคต

มูลนิธิกระจกเงาเผย “เด็ก” ก็ตกเป็นเหยื่อที่ถูกหลอกไปทำงานสแกมเมอร์ 

จากข้อมูลปี 68 ที่ผ่านมา มูลนิธิกระจกเงาได้รับแจ้งเด็กหายรวม 265 ราย เป็นเด็กชาย 96 ราย และเด็กหญิง 169 ราย โดยมีเด็กหาย 47 รายที่ยังไม่พบตัว โดยสาเหตุหลักของเด็กหาย ได้แก่ การสมัครใจหนีออกจากบ้าน 176 ราย รองลงมาคือ การแย่งการปกครองบุตร 24 ราย และการถูกหลอกไปเป็นสแกมเมอร์ 19 ราย

เอกลักษณ์ หลุ่มชมแข หัวหน้าศูนย์ข้อมูลคนหาย มูลนิธิกระจกเงาให้ข้อมูลกับ Thai PBS Verify ว่า เคสเด็กที่ถูกหลอกไปทำงานสแกมเมอร์กระจายอยู่หลายพื้นที่ทั่วประเทศ ทั้งภาคเหนือ ภาคอีสาน ภาคใต้ โดยพบว่าภาคเหนือมีจำนวนเคสมากที่สุด

โดยกลโกงล่อลวงเด็ก 2 รูปแบบหลัก คือ

1. จากการหางานออนไลน์ การชักชวนไปทำงานผ่านอินเทอร์เน็ต โดยอ้างรายได้ดี ทำงานง่าย
2. การหลอกให้รัก หรือ Romance Scam ซึ่งในกรณีของเด็กจะไม่เหมือนผู้ใหญ่ เพราะไม่ได้มุ่งหลอกเงินโดยตรง แต่เป็นการหลอกให้รักเพื่อเอาค่าหัวซึ่งนายหน้าจะได้เงินจากการหลอกเด็กไปส่งต่อ 

ตัวแทนมูลนิธิกระจกเงา ยกตัวอย่างกรณีเด็กที่อายุน้อยที่สุดในบรรดาเหยื่อทั้งหมดคือ อายุ 15 ปี ในพื้นที่ภาคเหนือ ที่ถูกพูดคุยจนเกิดความไว้ใจ ไม่ได้อยู่ในระบบการศึกษาและยอมเดินทางตามนายหน้าไป โดยไม่รู้ว่ากำลังถูกส่งต่อเข้าสู่ขบวนการสแกมเมอร์

จากบ้านเกิด จากเมืองนอน สู่ฐานกบดานสแกมเมอร์ 

ตัวแทนมูลนิธิกระจกเงา เล่าถึงกระบวนการพาเด็กออกจากพื้นที่ถูกจัดการอย่างเป็นขั้นเป็นตอน โดยพบว่ามีรูปแบบการเดินทางหลักประมาณ 2–3 วิธี ในบางกรณี นายหน้าจะประสานงานผ่านแอปพลิเคชัน LINE หรือ Messenger และโอนเงินค่าตั๋วรถโดยสารประจำทางให้พนักงานขายตั๋วโดยตรง เด็กไม่จำเป็นต้องจ่ายเงินเอง 

ขณะที่บางรายถูกนัดหมายให้เดินทางมาลงที่สถานีหมอชิต ก่อนเดินข้ามสะพานลอยไปต่อรถตู้ที่เตรียมไว้ นอกจากนี้ ยังพบวิธีการใช้รถแท็กซี่รับ–ส่ง โดยเฉพาะในบางเคสในพื้นที่กรุงเทพมหานคร ซึ่งจะมีแท็กซี่พาเด็กเดินทางไปยังตลาดโรงเกลือ ก่อนถูกส่งต่อข้ามแดนไปยังประเทศกัมพูชา

ถูกบังคับทำงานคอลเซนเตอร์ หากทำยอดไม่ได้อาจถูกทำร้าย

เมื่อไปถึงปลายทาง เด็กส่วนใหญ่จะถูกบังคับให้ทำงานเป็นสแกมเมอร์สายคอลเซนเตอร์ แบ่งหน้าที่เป็นหลายระดับ เช่น สายโทรศัพท์แอบอ้างเป็นธนาคาร หรือหน่วยงานต่าง ๆ หากเด็กคนใดไม่สามารถทำยอดตามเป้าได้ บางรายจะถูกเปลี่ยนหน้าที่ไปเป็นคนรับคนตามแนวชายแดนแทน

ในช่วงแรกมักยังไม่พบการใช้ความรุนแรง แต่หากเด็กขัดขืนคำสั่งหรือทำยอดไม่ได้ตามที่กำหนด ก็จะเริ่มถูกข่มขู่และทำร้ายร่างกาย

เด็ก 19 ราย ถูกส่งไปกัมพูชา กลับมาแล้ว 12 ราย และที่เหลือยังไม่ทราบชะตากรรม

จากข้อมูลล่าสุด เด็กทั้ง 19 ราย ที่ถูกหลอกไปทำงานสแกมเมอร์ ถูกส่งไปยังประเทศกัมพูชาทั้งหมด ปัจจุบันสามารถช่วยเหลือกลับมาได้แล้ว 12 ราย ขณะที่ยังไม่พบตัวและไม่สามารถติดต่อได้อีก 7 ราย

กรณีเหล่านี้เป็นสัญญาณเตือนสำคัญว่า ภัยจากอาชญากรรมออนไลน์ไม่ได้จำกัดอยู่แค่การหลอกเงินหรือข้อมูลส่วนบุคคล แต่กำลังลุกลามไปถึงการค้ามนุษย์และแรงงานเด็กในรูปแบบใหม่ ที่เริ่มต้นจาก ความไว้ใจ และการเข้าถึงข้อมูลบนโลกออนไลน์ ก่อนจะจบลงด้วยการถูกควบคุมชีวิตภายใต้เครือข่ายอาชญากรรมข้ามชาติ

กฎหมายใหม่กับโจทย์การคุ้มครองเด็ก

ทั้งนี้ เมื่อวันที่ 10 มิ.ย. 68 คณะรัฐมนตรีได้อนุมัติหลักการร่างพระราชบัญญัติคุ้มครองเด็ก พ.ศ. … เพื่อปรับปรุงกฎหมายให้สอดคล้องกับบริบทสังคมปัจจุบัน โดยยกเลิกพระราชบัญญัติคุ้มครองเด็ก พ.ศ. 2546 ซึ่งบังคับใช้มาเป็นเวลานาน และกำหนดสิทธิขั้นพื้นฐานของเด็กให้มีความชัดเจนมากขึ้น หนึ่งในสาระสำคัญคือ

การบัญญัติให้การขายหรือมอบเด็กอายุต่ำกว่า 15 ปีบริบูรณ์ให้แก่ผู้อื่น เพื่อแลกกับเงินหรือผลประโยชน์ใด ๆ ไม่ว่าเด็กจะยินยอมหรือไม่ ถือเป็นความผิดตามกฎหมาย มีโทษจำคุกตั้งแต่ 3 ปี และปรับตั้งแต่ 60,000–200,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ 

อย่างไรก็ตาม ร่างกฎหมายดังกล่าวยังอยู่ในขั้นตอนการผลักดันร่าง และต้องติดตามต่อว่า เนื้อหาจะสามารถบังคับใช้ได้อย่างมีประสิทธิภาพเพียงใด ท่ามกลางรูปแบบอาชญากรรมออนไลน์ที่เปลี่ยนแปลงรวดเร็วและซับซ้อนมากขึ้น โดยเฉพาะการคุ้มครองเด็กและเยาวชนไม่ให้ตกเป็นเหยื่อซ้ำในโลกดิจิทัล ซึ่งยังคงเป็นโจทย์สำคัญที่ทุกภาคส่วนต้องเร่งร่วมกันหาทางป้องกันอย่างจริงจัง

ที่มา

1.สำนักงานตำรวจแห่งชาติ ร่วมกับมูลนิธิกระจกเงา ร่วมเฝ้าระวังภัย “เด็กหาย” เปิดสถิติเด็กหายพุ่งสูงขึ้น พบ“ถูกหลอกเข้าแก๊งคอลเซ็นเตอร์” แนะวันเด็กต้องป้องกันเด็กพลัดหลง

2.”มูลนิธิกระจกเงา” เผยข้อมูลเด็กหายปี 68 เผยได้รับแจ้งเด็กหายรวม 265 คน