ตรวจสอบแล้ว: โพสต์อ้างคลิปคนไทย “จัดฉากหลบภัย” แท้จริงเป็นคลิปเก่าไม่เกี่ยวข้องเหตุการณ์ไทย-กัมพูชา

ข่าวปลอมDateClock icon14:52|การเมือง
คลิปอ้างไทยจัดฉากให้ประชาชนหลบในหลุมหลบภัย เป็นคลิปเก่าและไม่มีความเกี่ยวกับสถานการณ์ชายแดนไทย–กัมพูชา

Thai PBS Verify พบการเผยแพร่คลิปวิดีโอผ่านสื่อสังคมออนไลน์ โดยมีคำบรรยายหรือคำกล่าวอ้างว่า เป็นภาพเหตุการณ์ที่คนไทยจัดฉากประชาชนอพยพลงหลุมหลบภัย จากสถานการณ์ปะทะบริเวณชายแดนไทย–กัมพูชา

จากการตรวจสอบข้อเท็จจริงเกี่ยวกับคลิปดังกล่าว จากทีม Thai PBS Verify พบว่า คลิปวิดีโอที่ถูกนำมาเผยแพร่นั้น ไม่ใช่คลิปเหตุการณ์ล่าสุด และไม่ได้เกิดขึ้นในพื้นที่ชายแดนไทย–กัมพูชา แต่อย่างใด อีกทั้งยังเป็นคลิปเก่าที่เคยปรากฏในโลกออนไลน์มาก่อนหน้าที่จะเกิดเหตุปะทะระหว่างไทยกับกัมพูชา

Thai PBS Verify พบแหล่งที่มาข่าวปลอมจาก: X

ตรวจสอบพบว่า มีผู้ใช้แอปพลิเคชัน X ชาวต่างชาติรายหนึ่งโพสต์ข้อความพร้อมคลิป อ้างว่า ประเทศไทยมีการจัดฉากถ่ายทำภาพประชาชนที่หลบในหลุมหลบภัย จากเหตุการณ์ปะทะบริเวณชายแดนไทย–กัมพูชา โดยปรากฏยอดรีโพสต์จำนวน 1,700 ครั้งและถูกใจ 1,600 ครั้ง

โดยระบุข้อความเป็นภาษาอังกฤษ ว่า

Thailand people are skilled in storytelling and entertaining the world  just observe them playing the role of the victim #ThailandCambodiaWar #ThailandOpenedFire #ThailandStartedTheWar

(คนไทยมีความสามารถในการเล่าเรื่องและสร้างความบันเทิงให้กับโลก สังเกตได้จากรับบทเป็นเหยื่อ ที่กำลังแสดงอยู่ในขณะนี้ )

ภาพบันทึกจากแอปพลิเคชัน X ที่โพสต์อ้างว่าไทยจัดฉากให้ผู้คนหลบในหลุมหลบภัย

จากการตรวจสอบคลิปวิดีโอที่แนบมาด้วยคำสำคัญ จากชื่อเจ้าของบัญชีที่อยู่ในคลิปดังกล่าว พบว่า ตรงกับวิดีโอที่เคยถูกโพสต์ผ่านเพจ Facebook ของแรปเปอร์ชาวชนเผ่าพื้นเมืองกะเหรี่ยง เมื่อวันที่ 1 ก.ค. 68 และเจ้าของโพสต์ได้แชร์คลิปดังกล่าวอีกครั้ง เมื่อวันที่ 27 ก.ค. 68  ภาษาที่ใช้สนทนาในคลิปวิดีโอดังกล่าวคือภาษากะเหรี่ยงปกาเกอะญอ ซึ่งเป็นภาษาที่ใช้กันในกลุ่มชาติพันธุ์กะเหรี่ยง

ซ้าย – ภาพที่ถูกแชร์ใน X อ้างว่าไทยจัดฉากหลบภัยในหลุมหลบภัย ขวา – ภาพบันทึกคลิปจากโพสต์ facebook ซึ่งเคยเผยแพร่เมื่อวันที่ 1 ก.ค. 68

สำหรับเหตุการณ์ปะทะชายแดนไทย – กัมพูชา เริ่มมีรายงานการยกระดับสถานการณ์ของความรุนแรง จนประชาชนในพื้นที่ชายแดนได้รับความเสียหาย เมื่อวันที่ 24 ก.ค. 68 บริเวณพื้นที่ปราสาทตาเมือนธม อ.พนมดงรัก จ.สุรินทร์ จากนั้น ชำนาญ ชื่นตา ผู้ว่าราชการจังหวัดสุรินทร์ โพสต์ข้อความผ่านเฟซบุ๊กระบุว่า ได้มีการยิงปะทะกันที่ปราสาทตาเมือนธม จึงขอให้ประชาชนใน อ.พนมดงรัก หลบอยู่ในหลุมหลบภัยใกล้บ้าน และเตรียมอพยพไปศูนย์พักพิงชั่วคราว

ซึ่งคลิปวิดีโอที่ถูกกล่าวอ้างว่าเป็นการจัดฉากประชาชนไทยในหลุมหลบภัยนั้น แท้จริงแล้วเป็นคลิปเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นและถูกเผยแพร่ก่อนหน้ามีเหตุการณ์การปะทะและสั่งอพยพประชาชน บริเวณชายแดนไทย–กัมพูชา

ภาพบันทึกหน้าจอเปรียบเทียบยืนยันว่าคือคลิปเดียวกัน ระหว่าง ซ้าย- ภาพจาก Facebook ที่ถูกเผยแพร่ก่อนในวันที่ 1 ก.ค. 68 คำบรรยายใต้ภาพคือ Behide the scene ขวา- ภาพจาก X ที่เผยแพร่พร้อมข้อความกล่าวอ้างว่าไทยจัดฉากให้ประชาชนหลบภัย

Verification Documentกระบวนการตรวจสอบ

  1. ใช้คำสำคัญในการตรวจสอบ : ตรวจสอบโดยใช้คำสำคัญ อย่าง ชื่อบัญชีในคลิปที่อ้างว่าไทยจัดฉากอพยพประชาชน นำไปค้นหาพบคลิปเดียวกันแต่เผยแพร่ก่อนจะมีการเกิดเหตุการณ์สั่งอพยพประชาชน จากเหตุปะทะชายแดนไทย-กัมพูชา

ผลกระทบจากการรับข้อมูลนี้

  1. สร้างความเข้าใจผิดในวงกว้าง : คลิปที่ถูกนำมาอ้างว่าเป็นเหตุการณ์จริงเกี่ยวกับสถานการณ์ชายแดนไทย–กัมพูชา สร้างความเข้าใจผิดแก่ผู้ชมจำนวนมาก โดยเฉพาะผู้ที่ไม่ได้ตรวจสอบแหล่งข้อมูล และปรากฏยอดการรีโพสต์และกดถูกใจบนแพลตฟอร์ม X นับพันครั้ง ส่งผลให้ข้อมูลบิดเบือนแพร่กระจายรวดเร็วในวงกว้าง

  2. ทำลายความน่าเชื่อถือของประเทศไทยในเวทีนานาชาติ : คำกล่าวอ้างที่ใช้ภาษาอังกฤษ พร้อมติดแฮชแท็กเกี่ยวกับชายแดน ส่งผลให้ผู้ใช้ต่างชาติที่ไม่ทราบบริบท เข้าใจผิดว่าไทยมีพฤติกรรมจัดฉากหรือบิดเบือนข้อเท็จจริง

  3. อาจกระทบต่อความสงบเรียบร้อยและความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ : การโยงเนื้อหาว่าประเทศไทยเริ่มต้นความขัดแย้ง หรือสร้างภาพลวงตาเพื่อเรียกร้องความเห็นใจ อาจกลายเป็นชนวนให้เกิดความเข้าใจผิดระหว่างประเทศ และยกระดับความตึงเครียดในสถานการณ์ชายแดน

Guidelinesข้อแนะนำเมื่อได้ข้อมูลเท็จนี้ ?

  • ตรวจสอบแหล่งที่มาก่อนเชื่อและแชร์: ก่อนที่จะเชื่อหรือแชร์ข้อมูลใด ๆ ควรตรวจสอบแหล่งที่มาและความน่าเชื่อถือของข่าวนั้น ๆ เสมอ

  • สังเกตความผิดปกติของภาพและเนื้อหา: ข่าวปลอมมักเกิดใช้ภาพหรือคลิปที่ไม่เกี่ยวข้องหรือขาดการตรวจสอบที่มาของภาพก่อนเผยแพร่

  • ติดตามข่าวสารจากแหล่งข่าวที่น่าเชื่อถือ: ควรติดตามข่าวสารจากสำนักข่าวที่ได้รับการยอมรับและมีมาตรฐานในการตรวจสอบข้อมูล เพื่อให้ได้รับข้อมูลที่ถูกต้องและเป็นจริง

  • สังเกตรูปแบบของข่าวปลอม: ข่าวปลอมมักใช้ถ้อยคำเร้าอารมณ์ ใช้คำกล่าวอ้างทั่วไปโดยไม่มีหลักฐาน หรือใช้คลิป/ภาพที่ไม่มีแหล่งที่มาชัดเจน

Verify

แท็กที่เกี่ยวข้อง

Verify

ผู้เขียน

Verify

บทความที่เกี่ยวข้อง

Verify

บทความที่ได้รับความนิยม

Cyber Safe Life : รู้ทันกลลวงให้โลกออนไลน์ปลอดภัยสำหรับทุกคน

“ศรัทธาพยากรณ์อากาศ” เมื่อ “ความถูกใจ” ไม่สามารถวัดได้ด้วย “ความถูกต้อง”

“ศรัทธาพยากรณ์อากาศ” เมื่อ “ความถูกใจ” ไม่สามารถวัดได้ด้วย “ความถูกต้อง”

เกิดกระแสความตื่นตระหนกในโลกออนไลน์ หลังเพจพยากรณ์อากาศอิสระเตือนภัย "มหาอุทกภัย" ในภาคตะวันออกและกรุงเทพฯ ภายใน 120 ชั่วโมง จนกลายเป็นไวรัลสะเทือนโซเชียล อย่างไรก็ตาม กรมอุตุนิยมวิทยา กรมชลประทาน และนักวิชาการ ได้ออกมาโต้แย้งข้อมูลดังกล่าว พร้อมยืนยันว่าประเทศไทยมีฝนตกหนักจริง แต่ปริมาณน้ำยังห่างไกลจากมหาอุทกภัยปี 2554 อย่างสิ้นเชิง ปรากฏการณ์นี้สะท้อนภาพ "ศรัทธาพยากรณ์อากาศ" ที่เกิดขึ้นเมื่อความถูกใจของสังคมวิ่งนำความถูกต้องของข้อมูลวิชาการ

23 ก.ย. 69

Open article
ตรวจสอบข่าวปลอมทักเลย!