วันใหม่วาไรตี้
วันใหม่วาไรตี้

"โรคแมวข่วน" แผลข่วนเล็กๆ แต่อันตรายกว่าที่คิด

หน้ารายการ
19 ม.ค. 69

คนที่เป็นทาสแมวหรือชอบเล่นกับแมวต้องระวัง เพราะการข่วนหรือการกัดจากแมวอาจไม่ได้เป็นเพียงแผลเล็กน้อยอย่างที่คิด แต่อาจนำไปสู่โรคติดเชื้อที่เรียกว่า "โรคแมวข่วน" (Cat-Scratch Disease) ซึ่งสามารถส่งผลกระทบต่อสุขภาพได้มากกว่าที่คุณคิด

โรคแมวข่วนคืออะไร และเกิดจากสาเหตุใด

โรคแมวข่วนเป็นโรคติดเชื้อที่เกิดจากแบคทีเรียชนิดหนึ่งที่สามารถติดต่อได้จากแมวสู่คนผ่านการข่วน การกัด หรือแม้กระทั่งการสัมผัสแผลเปิด

สาเหตุหลักของโรคนี้มาจากแบคทีเรียที่อาศัยอยู่ในเล็บและเขี้ยวของแมว โดยแบคทีเรียจะเข้าสู่ร่างกายของแมวผ่านหมัดที่กัดแมว เมื่อแมวมีหมัด จะทำให้แมวรู้สึกคันและเลียตัวหรือใช้เล็บเกา ทำให้แบคทีเรียจากหมัดติดอยู่ที่เล็บและปากของแมว เมื่อแมวข่วนหรือกัดคน แบคทีเรียจึงสามารถเข้าสู่ร่างกายของคนได้

สิ่งสำคัญคือแผลไม่จำเป็นต้องลึกมาก เพียงแค่แมวข่วนกรีดเข้าไปในผิวหนังจนมีเลือดซึบออกมาเล็กน้อย ก็สามารถติดเชื้อได้แล้ว

อาการและอันตรายของโรคแมวข่วน

โรคแมวข่วนมีอาการที่ค่อนข้างแตกต่างจากแผลทั่วไป โดยมีลักษณะเด่นคือ:

ระยะแรก:

  • แผลจากการข่วนหรือกัดหายช้ากว่าปกติ
  • เริ่มมีตุ่มเล็กๆ เกิดขึ้นบริเวณแผล
  • แผลเริ่มลามออกไปเป็นบริเวณกว้างขึ้น

ระยะลุกลาม:

  • ต่อมน้ำเหลืองบริเวณใกล้แผลเริ่มบวม เช่น หากโดนที่มือ ต่อมน้ำเหลืองที่รักแร้จะบวมและเจ็บ
  • อาจมีอาการไข้
  • หดแขนแล้วเจ็บ

อาการส่วนใหญ่ไม่รุนแรง และในคนที่มีภูมิคุ้มกันดีจะหายเองได้โดยไม่รู้ตัวว่าติดเชื้อ แต่ในบางกลุ่มสามารถเกิดภาวะแทรกซ้อนที่กระทบต่อระบบน้ำเหลือง ดวงตา หรืออวัยวะอื่นๆ ได้

สิ่งสำคัญคือโรคนี้ใช้เวลาพัฒนาอาการนานหลายสัปดาห์หลังจากสัมผัสแมว ไม่ใช่เกิดขึ้นทันทีภายในวันหรือสองวัน

กลุ่มเสี่ยงที่ต้องระวังโรคแมวข่วนเป็นพิเศษ

แม้ว่าคนทั่วไปที่ถูกแมวข่วนส่วนใหญ่จะหายเอง แต่มีกลุ่มคนที่มีความเสี่ยงสูงในการเป็นโรคแมวข่วนและมีอาการรุนแรงมากขึ้น ได้แก่:

  • ผู้สูงอายุและเด็กเล็ก - ภูมิคุ้มกันอ่อนแอกว่าคนปกติ
  • ผู้ที่มีปัญหาเรื่องภูมิคุ้มกันบกพร่อง - เช่น ผู้ป่วย HIV
  • ผู้ที่รักษาโรคมะเร็ง - ภูมิคุ้มกันต่ำจากการรักษา
  • ผู้ป่วยโรคเรื้อรัง - มีโรคประจำตัว
  • ผู้ที่กินยากดภูมิ - เช่น ผู้ที่เปลี่ยนถ่ายอวัยวะ
  • ผู้ที่กำลังเป็นไข้หวัดหรือไม่สบาย - ภูมิคุ้มกันกำลังตก

กลุ่มคนเหล่านี้ควรหลีกเลี่ยงการสัมผัสกับแมว โดยเฉพาะแมวที่ไม่รู้จัก หรือหากจำเป็นต้องเล่นกับแมว ควรระมัดระวังเป็นพิเศษ

วิธีปฐมพยาบาลเมื่อโดนแมวข่วน อย่างถูกต้องและปลอดภัย

หากคุณโดนแมวข่วนหรือกัด ควรปฏิบัติดังนี้:

ขั้นตอนการปฐมพยาบาล:

  1. ล้างมือด้วยสบู่ทันที - ใช้สบู่ก้อน สบู่เหลว หรือแม้แต่น้ำยาล้างจานก็ได้ เพราะสบู่สามารถฆ่าแบคทีเรียได้
  2. ถูแผลให้สะอาด - ถูบริเวณแผลอย่างทั่วถึง แม้อาจเจ็บเล็กน้อย แต่จำเป็นเพื่อชำระเชื้อโรคออกไป
  3. ใส่ยา - หลังจากล้างสะอาดแล้ว ให้ใส่ยาตามปกติ
  4. สังเกตอาการ - คอยสังเกตตัวเองอย่างใกล้ชิดในช่วง 2-3 วัน

กรณีที่ต้องรีบไปพบแพทย์ทันที:

  • ถูกแมวที่ไม่รู้จักข่วนหรือกัด (แมวจรจัด)
  • แผลเริ่มลามหรือมีอาการผิดปกติ
  • ต่อมน้ำเหลืองบวมหรือเจ็บ
  • มีไข้หรืออาการไม่สบาย

หากเป็นแมวของตัวเองที่มั่นใจว่าฉีดวัคซีนป้องกันโรคพิษสุนัขบ้าแล้ว สามารถดูอาการไปก่อนได้ แต่ถ้าเป็นแมวที่ไม่รู้จัก ควรพบแพทย์วันนั้นเลย เพราะนอกจากโรคแมวข่วนแล้ว ยังอาจมีโรคอื่นๆ เช่น โรคพิษสุนัขบ้าที่อันตรายได้

การป้องกันโรคแมวข่วนสำหรับเจ้าของแมว

การป้องกันเป็นสิ่งสำคัญที่สุด เจ้าของแมวสามารถทำได้ดังนี้:

1. เลี้ยงแมวแบบระบบปิด ไม่ปล่อยให้แมวออกนอกบ้าน ซึ่งเป็นวิธีที่ดีที่สุดในการป้องกันการสัมผัสหมัดและเชื้อโรคจากภายนอก

2. ใช้ผลิตภัณฑ์ป้องกันหมัดอย่างสม่ำเสมอ นี่คือขั้นตอนที่สำคัญมาก เพราะหมัดคือต้นเหตุหลักของการแพร่เชื้อ ควรเลือกผลิตภัณฑ์ที่:

  • สัตวแพทย์แนะนำ
  • มีทะเบียนถูกต้อง
  • พิสูจน์แล้วทางวิทยาศาสตร์ว่าปลอดภัย

หลีกเลี่ยง ยาหยอดราคาถูกตามตลาดนัดที่ไม่มีใบรับรอง เพราะอาจเป็นอันตรายต่อแมวของคุณ

3. ป้องกันไม่ให้แมวมีเพื่อนนอกบ้าน แม้แมวของคุณจะอยู่ในบ้าน แต่หากมีแมวข้างบ้านมาเล่นผ่านมุ้งลวด หมัดก็สามารถกระโดดจากแมวตัวหนึ่งไปยังอีกตัวหนึ่งได้

วิธีสังเกตว่าแมวมีหมัด:

  • ขนดูเยิน เปียก ไม่สวย
  • แมวเกาตัวบ่อยและใช้ปากกัดขนบ่อย
  • เมื่อลูบขนจะรู้สึกสะดุด เพราะมีน้ำลายเคลือบ
  • พบขี้หมัด (กลมเล็กๆ เหมือนเลือดแห้งหรือสะเก็ดเลือด) ที่ตัวแมวหรือบริเวณที่แมวนอน

คำแนะนำสำหรับคนที่ชอบเติมแมวเกี่ยวกับโรคแมวข่วน

สำหรับคนที่ไม่ได้เลี้ยงแมวเองแต่ชอบเล่นกับแมว ควรระวังเป็นพิเศษ:

แมวที่ปลอดภัยในการเล่นด้วย:

  • แมวมีเจ้าของและมั่นใจว่าได้รับการดูแลดี ฉีดวัคซีนครบ
  • แมวในคาเฟ่แมวที่มีการดูแลเป็นอย่างดี

แมวที่ไม่ควรสัมผัส:

  • แมวจรจัด
  • ลูกแมวที่เห็นข้างทาง อายุต่ำกว่า 1 ปี

จากการศึกษาวิจัยในกรุงเทพและปริมณฑล พบว่าลูกแมวและลูกหมาอายุต่ำกว่า 1 ปีที่พบเห็นข้างทางมีโอกาสติดโรคพิษสุนัขบ้า และคนส่วนใหญ่ที่ติดโรคพิษสุนัขบ้าในประเทศไทยเกือบ 100% เล่นกับลูกสัตว์ที่ไม่รู้จักพบเจอข้างทางหรือประสบอุบัติเหตุแล้วอุ้มมาหาหมอ

ข้อควรจำ: แมวไม่เคยแปรงฟัน ดังนั้นในปากและเขี้ยวจะมีเชื้อโรคมากมาย หากถูกแมวจรจัดกัดต้องไปหาหมอทันที เพราะนอกจากโรคแมวข่วนแล้ว ยังมีความเสี่ยงต่อโรคอื่นๆ อีกมากมาย

คำแนะนำของสัตวแพทย์: "อย่าไปยุ่งกับแมวจรจัด ต่างคนต่างอยู่ เอ็นดูได้แต่สายตา ถ้าไม่จับกันถือว่าโอเค ถ่ายรูปหรือถ่ายคลิปได้ แต่ไม่ควรสัมผัส" บางครั้งแมวจรจัดอาจดูน่ารัก เดินมาถูตัว แต่ก็ไม่ควรเสี่ยง เพราะเราไม่สามารถรู้ได้เลยว่าแมวนั้นมีโรคอะไรหรือไม่


สรุป โรคแมวข่วน โรคติดเชื้อที่คนรักแมวต้องรู้

โรคแมวข่วนเป็นโรคติดเชื้อที่คนรักแมวควรให้ความสำคัญ แม้อาการส่วนใหญ่จะไม่รุนแรง แต่ในบางกลุ่มสามารถเกิดภาวะแทรกซ้อนได้ การป้องกันด้วยการเลี้ยงแมวแบบระบบปิด ใช้ยาป้องกันหมัดอย่างสม่ำเสมอ และระมัดระวังในการเล่นกับแมวที่ไม่รู้จัก จะช่วยลดความเสี่ยงได้มาก หากโดนแมวข่วนหรือกัด ควรทำความสะอาดแผลทันทีและสังเกตอาการ หากมีอาการผิดปกติควรพบแพทย์โดยเร็ว จำไว้ว่า แค่โดนแมวข่วนอาจดูเหมือนเรื่องเล็กน้อย แต่อาจกลายเป็นโรคแมวข่วนที่ส่งผลต่อสุขภาพได้มากกว่าที่คิด การป้องกันและการดูแลที่ถูกต้องจึงเป็นสิ่งสำคัญที่สุด


ข้อมูลจาก: นายสัตวแพทย์เกษ สุเตชะ สัตวแพทย์ประจำศูนย์วิจัยและนวัตกรรมทางสัตวแพทย์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

อ่านบทความโรคอื่นๆ ที่มาจากแมว

วันใหม่วาไรตี้

พ.ค. 2,019
มิ.ย. 2,019
ก.ค. 2,019
ส.ค. 2,019
ก.ย. 2,019
ต.ค. 2,019
พ.ย. 2,019
ธ.ค. 2,019
ม.ค. 2,020
ก.พ. 2,020
มี.ค. 2,020
เม.ย. 2,020
พ.ค. 2,020
มิ.ย. 2,020
ก.ค. 2,020
ส.ค. 2,020
ก.ย. 2,020
ต.ค. 2,020
พ.ย. 2,020
ธ.ค. 2,020
ม.ค. 2,021
ก.พ. 2,021
มี.ค. 2,021
เม.ย. 2,021
พ.ค. 2,021
มิ.ย. 2,021
ก.ค. 2,021
ส.ค. 2,021
ก.ย. 2,021
ต.ค. 2,021
พ.ย. 2,021
ธ.ค. 2,021
ม.ค. 2,022
ก.พ. 2,022
มี.ค. 2,022
เม.ย. 2,022
พ.ค. 2,022
มิ.ย. 2,022
ก.ค. 2,022
ส.ค. 2,022
ก.ย. 2,022
ต.ค. 2,022
พ.ย. 2,022
ธ.ค. 2,022
ม.ค. 2,023
ก.พ. 2,023
มี.ค. 2,023
เม.ย. 2,023
พ.ค. 2,023
มิ.ย. 2,023
ก.ค. 2,023
ส.ค. 2,023
ก.ย. 2,023
ต.ค. 2,023
พ.ย. 2,023
ธ.ค. 2,023
ม.ค. 2,024
ก.พ. 2,024
มี.ค. 2,024
เม.ย. 2,024
พ.ค. 2,024
มิ.ย. 2,024
ก.ค. 2,024
ส.ค. 2,024
ก.ย. 2,024
ต.ค. 2,024
พ.ย. 2,024
ธ.ค. 2,024
ม.ค. 2,025
ก.พ. 2,025
มี.ค. 2,025
เม.ย. 2,025
พ.ค. 2,025
มิ.ย. 2,025
ก.ค. 2,025
ส.ค. 2,025
ก.ย. 2,025
ต.ค. 2,025
พ.ย. 2,025
ธ.ค. 2,025
ม.ค. 2,026
ก.พ. 2,026
มี.ค. 2,026
เม.ย. 2,026
พ.ค. 2,026
มิ.ย. 2,026
ก.ค. 2,026

วันใหม่วาไรตี้

พ.ค. 2,019
มิ.ย. 2,019
ก.ค. 2,019
ส.ค. 2,019
ก.ย. 2,019
ต.ค. 2,019
พ.ย. 2,019
ธ.ค. 2,019
ม.ค. 2,020
ก.พ. 2,020
มี.ค. 2,020
เม.ย. 2,020
พ.ค. 2,020
มิ.ย. 2,020
ก.ค. 2,020
ส.ค. 2,020
ก.ย. 2,020
ต.ค. 2,020
พ.ย. 2,020
ธ.ค. 2,020
ม.ค. 2,021
ก.พ. 2,021
มี.ค. 2,021
เม.ย. 2,021
พ.ค. 2,021
มิ.ย. 2,021
ก.ค. 2,021
ส.ค. 2,021
ก.ย. 2,021
ต.ค. 2,021
พ.ย. 2,021
ธ.ค. 2,021
ม.ค. 2,022
ก.พ. 2,022
มี.ค. 2,022
เม.ย. 2,022
พ.ค. 2,022
มิ.ย. 2,022
ก.ค. 2,022
ส.ค. 2,022
ก.ย. 2,022
ต.ค. 2,022
พ.ย. 2,022
ธ.ค. 2,022
ม.ค. 2,023
ก.พ. 2,023
มี.ค. 2,023
เม.ย. 2,023
พ.ค. 2,023
มิ.ย. 2,023
ก.ค. 2,023
ส.ค. 2,023
ก.ย. 2,023
ต.ค. 2,023
พ.ย. 2,023
ธ.ค. 2,023
ม.ค. 2,024
ก.พ. 2,024
มี.ค. 2,024
เม.ย. 2,024
พ.ค. 2,024
มิ.ย. 2,024
ก.ค. 2,024
ส.ค. 2,024
ก.ย. 2,024
ต.ค. 2,024
พ.ย. 2,024
ธ.ค. 2,024
ม.ค. 2,025
ก.พ. 2,025
มี.ค. 2,025
เม.ย. 2,025
พ.ค. 2,025
มิ.ย. 2,025
ก.ค. 2,025
ส.ค. 2,025
ก.ย. 2,025
ต.ค. 2,025
พ.ย. 2,025
ธ.ค. 2,025
ม.ค. 2,026
ก.พ. 2,026
มี.ค. 2,026
เม.ย. 2,026
พ.ค. 2,026
มิ.ย. 2,026
ก.ค. 2,026

ละครดี ซีรีส์เด่น

ดูทั้งหมด

♫ ♫ Songs Popular ♫ ♫

ดูทั้งหมด

คลิปมาใหม่

คนดูเยอะ 👀

ดูทั้งหมด

เสน่ห์ประเทศไทย