โพสต์อ้าง “อิหร่าน” โจมตีสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ แท้จริงเป็นเหตุเพลิงไหม้ศูนย์การค้าในฝรั่งเศส ปี 66
Thai PBS Verify พบที่มาข่าวปลอมจาก: Threads
ตรวจสอบพบโพสต์พร้อมคลิปไฟไหม้กลางเมือง โดยอ้างว่าเป็นเหตุการณ์ที่สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ (UAE) ถูกอิหร่านโจมตี
ระบุเป็นภาษาอังกฤษว่า
Iran drone and missile attacks on the UAE
According to reports, Iran launched drone and missile attacks on the United Arab Emirates (UAE), causing fires in some areas
แปลด้วย Google Translate ได้ความหมายว่า
อิหร่านโจมตีสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ด้วยโดรนและขีปนาวุธ
ตามรายงาน อิหร่านได้โจมตีสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ (UAE) ด้วยโดรนและขีปนาวุธ ทำให้เกิดไฟไหม้ในบางพื้นที่
โพสต์ดังกล่าวเผยแพร่วันที่ 5 พ.ค. 69 มียอดเข้าชมไปถึง 39,600 ครั้ง
คลิปเหตุการณ์ไฟไหม้ที่ UAE เป็นเหตุการณ์จริงหรือไม่ ?
เมื่อนำภาพบางส่วนในคลิปดังกล่าวไปค้นหาด้วย Google Lens พบว่า คลิปดังกล่าวไปตรงกับคลิปจากบัญชีผู้ใช้ TikTok รายหนึ่ง ซึ่งเผยแพร่เมื่อวันที่ 1 ก.ค. 66 (2023) พร้อมข้อความภาษาฝรั่งเศสว่า
tout a brûlé au centre commercial de la croix blanche au Mee sur Seine
แปลด้วย Google Translate ได้ความหมายว่า
ทุกอย่างถูกเผาไหม้ที่ศูนย์การค้า Croix-Blanche ในเมือง Le Mée-sur-Seine
เมื่อนำภาพบางส่วนในคลิปดังกล่าวไปค้นหาด้วย Google Lens พบว่าตรงกับคลิปจากบัญชีผู้ใช้ TikTok รายหนึ่ง ซึ่งเผยแพร่เมื่อวันที่ 1 ก.ค. 66 (2023) พร้อมข้อความภาษาฝรั่งเศสว่า tout a brûlé au centre commercial de la croix blanche au Mee sur Seine
ขณะเดียวกัน ยังพบคลิปลักษณะเดียวกันเผยแพร่เมื่อวันที่ 2 ก.ค. 66 (2023) โดยระบุว่า
“ศูนย์การค้าแห่งหนึ่งในเขตชานเมืองปารีสถูกเผาทำลายจนวอดวายในสัปดาห์นี้ ระหว่างเหตุจลาจลที่เกิดขึ้นหลังตำรวจยิงวัยรุ่นชาวฝรั่งเศสเชื้อสายแอลจีเรียเสียชีวิต”
(ภาพซ้าย) ตรงกับคลิปจากบัญชีผู้ใช้ TikTok รายหนึ่ง ซึ่งเผยแพร่เมื่อวันที่ 1 ก.ค. 66 (2023) พร้อมข้อความภาษาฝรั่งเศสว่า tout a brûlé au centre commercial de la croix blanche au Mee sur Seine เมื่อกดแปลพบระบุว่า ทุกอย่างถูกเผาไหม้ที่ศูนย์การค้า Croix-Blanche ในเมือง Le Mée-sur-Seine (ภาพขวา) พบคลิปลักษณะเดียวกันเผยแพร่เมื่อวันที่ 2 ก.ค. 66 (2023) โดยระบุว่า “ศูนย์การค้าแห่งหนึ่งในเขตชานเมืองปารีสถูกเผาทำลายจนวอดวายในสัปดาห์นี้ ระหว่างเหตุจลาจลที่เกิดขึ้นหลังตำรวจยิงวัยรุ่นชาวฝรั่งเศสเชื้อสายแอลจีเรียเสียชีวิต”
เมื่อตรวจสอบเพิ่มเติมด้วยคำสำคัญเกี่ยวกับเหตุจลาจลในฝรั่งเศส พบรายงานจากสื่อฝรั่งเศสระบุว่า เหตุการณ์ดังกล่าวเป็นเหตุเพลิงไหม้บริเวณซากปรักหักพังของศูนย์การค้าครัวซ์-บล็องช์ ในเมืองเลอ เม-ซูร์-แซน และมีรายงานว่าพ่อค้าแม่ค้าในย่านดังกล่าวได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์นี้ด้วย
เมื่อนำคลิปจาก Tiktok ที่อ้างว่าเป็นเหตุเพลิงไหม้ศูนย์การค้าแห่งหนึ่งในเขตชานเมืองปารีสมาเปรียบเทียบกับคลิปที่ถูกอ้างว่าเป็นเหตุการณ์สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ (UAE) ถูกอิหร่านโจมตี พบว่าเป็นคลิปเดียวกัน
นอกจากนี้ เมื่อตรวจสอบสภาพแวดล้อมในคลิปเปรียบเทียบกับภาพจากรายงานข่าวที่ระบุว่าเป็นเหตุเพลิงไหม้บริเวณซากปรักหักพังของศูนย์การค้าครัวซ์-บล็องช์ ในเมืองเลอ เม-ซูร์-แซน จากเหตุจลาจลในฝรั่งเศส พบว่าเป็นสถานที่เดียวกัน จึงบ่งชี้ได้ว่าคลิปดังกล่าวไม่เกี่ยวข้องกับเหตุการณ์การปะทะในตะวันออกกลางแต่อย่างใด
เรื่องจริงเป็นอย่างไร ?
โพสต์ที่อ้างคลิประบุเป็นเหตุการณ์ “อิหร่านโจมตีสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ (UAE) ด้วยโดรนและขีปนาวุธ” Thai PBS Verify ตรวจสอบแล้ว แท้จริงแล้วเป็นคลิปเหตุเพลิงไหม้ศูนย์การค้าในเมืองเลอ เม-ซูร์-แซน ประเทศฝรั่งเศส ซึ่งเกิดขึ้นระหว่างเหตุจลาจลในปี 2566 (2023) หลังเหตุตำรวจยิงวัยรุ่นชาวฝรั่งเศสเชื้อสายแอลจีเรียเสียชีวิต ไม่เกี่ยวข้องกับเหตุการณ์ในตะวันออกกลางแต่อย่างใด
กระบวนการตรวจสอบ
1.ตรวจสอบด้วยเครื่องมือค้นหาภาพ Google Lens: เมื่อนำภาพบางส่วนในคลิปดังกล่าวไปค้นหาด้วย Google Lens พบว่าตรงกับคลิปจากบัญชีผู้ใช้ TikTok รายหนึ่ง ซึ่งเผยแพร่เมื่อวันที่ 1 ก.ค. 66 (2023) พร้อมข้อความภาษาฝรั่งเศสว่า tout a brûlé au centre commercial de la croix blanche au Mee sur Seine
เมื่อกดแปลพบระบุว่า ทุกอย่างถูกเผาไหม้ที่ศูนย์การค้า Croix-Blanche ในเมือง Le Mée-sur-Seine
ขณะเดียวกัน ยังพบคลิปลักษณะเดียวกันเผยแพร่เมื่อวันที่ 2 ก.ค. 66 (2023) โดยระบุว่า “ศูนย์การค้าแห่งหนึ่งในเขตชานเมืองปารีสถูกเผาทำลายจนวอดวายในสัปดาห์นี้ ระหว่างเหตุจลาจลที่เกิดขึ้นหลังตำรวจยิงวัยรุ่นชาวฝรั่งเศสเชื้อสายแอลจีเรียเสียชีวิต”
2.ค้นหาด้วยคำสำคัญ: เมื่อตรวจสอบเพิ่มเติมด้วยคำสำคัญเกี่ยวกับเหตุจลาจลในฝรั่งเศส พบรายงานจากสื่อฝรั่งเศสระบุว่า เหตุการณ์ดังกล่าวเป็นเหตุเพลิงไหม้บริเวณซากปรักหักพังของศูนย์การค้าครัวซ์-บล็องช์ ในเมืองเลอ เม-ซูร์-แซน และมีรายงานว่าพ่อค้าแม่ค้าในย่านดังกล่าวได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์นี้ด้วย
ผลกระทบจากการได้รับข้อมูลนี้
1.ทำให้เข้าใจผิดเกี่ยวกับสถานการณ์ระหว่างประเทศ การนำคลิปเหตุเพลิงไหม้ในฝรั่งเศสไปอ้างว่าเป็นเหตุโจมตีในตะวันออกกลาง ทำให้ผู้รับสารเข้าใจผิดและส่งผลต่อการรับรู้สถานการณ์โลกอย่างคลาดเคลื่อน
2.สร้างความตื่นตระหนกโดยไม่จำเป็น ข้อความที่กล่าวถึง อาจทำให้ผู้ชมเกิดความกลัว ทั้งที่เป็นเหตุการณ์คนละพื้นที่และคนละช่วงเวลา
3.กระทบความเชื่อมั่นต่อสื่อและข้อมูลออนไลน์ เมื่อมีการแชร์ข้อมูลผิดซ้ำ ๆ อาจทำให้ผู้คนเริ่มไม่เชื่อถือข่าวสารออนไลน์ทั้งหมด แม้จะเป็นข่าวจริงจากสื่อที่น่าเชื่อถือก็ตาม ส่งผลต่อระบบนิเวศข้อมูลโดยรวม
ข้อแนะนำเมื่อได้ข้อมูลเท็จนี้ ?
1.ตรวจสอบที่มาของภาพหรือคลิปก่อนเชื่อหรือแชร์ ควรดูว่าโพสต์มาจากแหล่งใด มีแหล่งข่าวยืนยันหรือไม่ และหลีกเลี่ยงการเชื่อข้อมูลจากโพสต์ที่ไม่มีหลักฐานประกอบชัดเจน
2.ใช้เครื่องมือค้นหาภาพย้อนกลับ (เช่น Google Lens) ช่วยตรวจสอบได้ว่าคลิปหรือภาพเคยถูกใช้มาก่อนหรือมาจากเหตุการณ์ไหน ทำให้รู้ต้นทางที่แท้จริงของข้อมูล
3.เปรียบเทียบกับข่าวจากสื่อหลักที่น่าเชื่อถือ ควรตรวจสอบกับสำนักข่าวที่มีมาตรฐาน เช่น, BBC, Reuters หรือ AFP เพื่อยืนยันว่าเหตุการณ์เกิดขึ้นจริงหรือไม่
4.ระวังข้อความที่กระตุ้นอารมณ์หรือความรุนแรงเกินจริง คำว่า “โจมตี”, “ขีปนาวุธ”, “ไฟไหม้ทั่วเมือง” มักถูกใช้ดึงดูดความสนใจ ควรตั้งข้อสงสัยก่อนเชื่อทันที
5.ไม่แชร์ต่อหากยังไม่ยืนยันความถูกต้อง การแชร์ข้อมูลผิดโดยไม่รู้ตัวอาจทำให้ข่าวปลอมกระจายวงกว้างขึ้น ควรหยุด ตรวจสอบ และยืนยันก่อนทุกครั้ง เพื่อไม่เป็นส่วนหนึ่งของการส่งต่อข้อมูลเท็จ
