อบ “โอโซน” นานเสี่ยงตาย นักวิชาการแนะใช้ต้องระวัง !

Thai PBS Verify พบแหล่งที่มาจาก: Facebook

เฟซบุ๊กโพสต์ภาพเครื่องโอโซนในโรงภาพยนตร์ระบุว่าพบอาการผิดปกติ หลังพบโรงหนังเปิดเครื่องโอโซนทิ้งไว้

Thai PBS Verify พบโพสต์จากบัญชีเฟซบุ๊ก Narong Wonggasem แชร์ภาพพื้นที่ทางเดินโรงภาพยนตร์ที่มี เครื่องอบโอโซน เปิดทำงานอยู่ พร้อมข้อความระบุถึงอาการผิดปกติว่า 

“หูเริ่มหาเสียงผิดปกติ และ ตาเริ่มมองหาต้นกลิ่น”

โดยเชื่อว่าผลกระทบดังกล่าวมาจากการใช้โอโซนของโรงหนังแห่งหนึ่งที่เปิดเครื่องโอโซนทิ้งไว้ ซึ่งโพสต์ดังกล่าวมีการแสดงความความรู้สึก 10,000 ครั้ง และการแสดงความคิดเห็น 672 ครั้ง รวมถึงมีการแชร์ไปกว่า 10,000 ครั้ง ซึ่งคอมเมนต์ส่วนใหญ่เชื่อว่าเครื่องโอโซนอันตรายหากใช้ไม่ถูกวิธี 

ประโยชน์ และ โทษ ของโอโซน ?

รศ. ดร.เจษฎา เด่นดวงบริพันธ์ อาจารย์ประจำภาควิชาชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ จุฬาฯ และนักสื่อสารวิทยาศาสตร์ กล่าวว่า การเปิดโอโซนทิ้งไว้ ถือว่าเป็นอันตราย เพราะเครื่องกำเนิดโอโซนถูกออกแบบมาเพื่อต้องการฆ่าเชื้อโรคในอากาศ หรือกำจัดกลิ่นในอากาศ ดังนั้น หากมีการใช้งาน มันสามารถใช้ได้ในห้องปิดที่ไม่มีคนอยู่ และไม่มีสิ่งอื่น ๆ เช่น สัตว์เลี้ยงอยู่ด้วย

แต่ในกรณีที่เห็น คือมีการเปิดใช้งานในโรงหนัง ซึ่งยังมีผู้คนเดินผ่านไปมา การสูดดมก๊าซโอโซนจึงเป็นอันตรายต่อสุขภาพ ขึ้นอยู่กับว่าร่างกายได้รับมากน้อยเพียงใด หากวางเครื่องไว้ตรงทางเดินซึ่งพื้นที่ไม่ได้โปร่งมาก และใครไปยืนใกล้ ๆ สูดเข้าไป ก็เหมือนกับได้รับสารเข้าร่างกาย จึงไม่ควรทำ(คลิกเพื่อดูเนื้อหาต้นฉบับที่บันทึกไว้)

รศ. ดร.เจษฎา เด่นดวงบริพันธ์ อาจารย์ประจำภาควิชาชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ จุฬาฯ และนักสื่อสารวิทยาศาสตร์

“สำหรับโอโซนโดยพื้นฐาน โอโซนคือก๊าซชนิดหนึ่งของออกซิเจน แต่เป็นออกซิเจนที่มี 3 อะตอม ทำให้มีความสามารถในการทำปฏิกิริยากับสารอื่น ๆ ได้เร็วและแรง

ฉะนั้น สมมุติว่าในอากาศมีกลิ่นอับต่าง ๆ โอโซนจะไปจับกับสารเหล่านั้น ทำให้กลิ่นสลายตัว หรือแม้แต่เชื้อโรคก็สามารถถูกฆ่าได้ จึงเห็นว่ามีการนำโอโซนมาใช้กันอย่างแพร่หลาย เช่น อบในรถยนต์ อบในห้องเพื่อฆ่าเชื้อ หรือแม้กระทั่งใช้กับน้ำเพื่อให้ฆ่าเชื้อโรคได้

แต่ปัญหาคือ หากสูดดมโอโซนโดยตรง มันไม่ใช่ออกซิเจนบริสุทธิ์ และจะเกิดการระคายเคืองต่อเนื้อเยื่อในร่างกาย ทั้งทางเดินหายใจ และอาจถึงปอดได้ ดังนั้นจึงมีข้อแนะนำว่า ห้ามใช้โอโซนในขณะที่มีคนอยู่” รศ. ดร.เจษฎา กล่าว 

ด้าน ดร.ชนินทร์ สุริยกุล ณ อยุธยา ผู้อำนวยการกองสื่อสารวิทยาศาสตร์ ศูนย์พัฒนาความตระหนักด้านวิทยาศาสตร์แห่งชาติ องค์การพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์แห่งชาติ (อพวช) กล่าวว่า เครื่องโอโซนสามารถฟอกอากาศได้จริง และฆ่าเชื้อโรคได้ ซึ่งก็อาจทำร้ายคนได้เหมือนกัน หากเปิดในระหว่างที่มีคนอยู่ โดยจะส่งผลให้ระคายเคืองทางเดินหายใจ หรือทำให้กล้ามเนื้อหดตัว

ดร.ชนินทร์ สุริยกุล ณ อยุธยา ผู้อำนวยการกองสื่อสารวิทยาศาสตร์ ศูนย์พัฒนาความตระหนักด้านวิทยาศาสตร์แห่งชาติ องค์การพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์แห่งชาติ (อพวช)

ข้อดีของเครื่องโอโซนคือสามารถฆ่าเชื้อได้โดยไม่ทิ้งสารตกค้าง หากใช้เครื่องโอโซน ควรใช้ในพื้นที่ที่ไม่มีสิ่งมีชีวิตอยู่ หรือหากใช้เสร็จ ควรปล่อยทิ้งไว้อย่างน้อย 1 ชั่วโมง เพื่อให้สารต่าง ๆ แตกตัวเป็นออกซิเจน หรือทำตามคำแนะนำของเครื่องแต่ละรุ่น

ทั้งนี้ โอโซนมีประโยชน์หลายด้าน เช่น ช่วยกำจัดกลิ่นเหม็นหรือกลิ่นไม่พึงประสงค์ได้อย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพ อีกทั้งยังสามารถยับยั้งและทำลายการเจริญเติบโตของเชื้อโรคต่าง ๆ โดยเฉพาะเชื้อแบคทีเรีย ทำให้อากาศบริสุทธิ์และช่วยสลายก๊าซพิษต่าง ๆ ออกจากอากาศ นอกจากนี้โอโซนยังถูกนำมาใช้ฟอกสีและบำบัดน้ำเสีย ทำให้น้ำสะอาดและใสขึ้น อีกทั้งยังไม่ก่อให้เกิดสารพิษตกค้างในอากาศ

อย่างไรก็ตาม การใช้โอโซนก็มีความเสี่ยงต่อสุขภาพ หากได้รับในปริมาณสูง อาจเป็นอันตรายต่อปอด โดยเฉพาะในเด็กที่ระบบภูมิต้านทานยังไม่แข็งแรง และอาจส่งผลเสียต่อระบบพันธุกรรมหรืออวัยวะสืบพันธุ์ เมื่อสัมผัสโอโซนในรูปของของเหลวเข้มข้นบริเวณดวงตาหรือผิวหนัง อาจทำให้เกิดการระคายเคือง รู้สึกแสบปวด หรือแม้กระทั่งเกิดอาการไหม้ นอกจากนี้ การได้รับโอโซนมากเกินไปยังอาจก่อให้เกิดผลข้างเคียงอื่น ๆ เช่น ปวดศีรษะ แน่นท้อง ท้องเสีย คลื่นไส้อาเจียน หรือแน่นหน้าอก (คลิกเพื่อดูเนื้อหาต้นฉบับที่บันทึกไว้)

“โอโซน” อันตรายขนาดไหน ? 

นอกจากนี้ เจ้าของโพสต์อ้างถึงข่าวที่ว่าเครื่องโอโซน ทำให้แมวตายยกบ้าน ซึ่ง Thai PBS Verify ใช้ Google Search Engine พบว่ามีการนำเสนอข่าว อุทาหรณ์เตือนภัย ทาสหมา-แมว ใช้เครื่องอบโอโซน ถึงขั้นคร่าชีวิตสัตว์เลี้ยง ของเว็บไซต์ อีจัน เมื่อวันที่ 18 เม.ย. 68 (คลิกเพื่อดูเนื้อหาต้นฉบับที่บันทึกไว้)