เสรีภาพสื่อ

เมื่อประชาธิปไตยกำลังสั่นคลอน ภาพถ่ายจึงเป็นศิลปะแขนงหนึ่งที่ค้ำยันไม่ให้เสรีภาพพังครืนลงไป 'ข้อสังเกตบางประการเกี่ยวกับภาพถ่าย' จดหมายเหตุแห่งวงการภาพ ที่จะพาทุกคนไปสำรวจทุกแง่ความคิดของสื่อและช่างภาพอิสระ

ภูมิทัศน์สื่อภายใต้รัฐบาลจากการเลือกตั้งอาจยังให้เสรีภาพไม่เต็มใบ และถึงแม้สื่อไทยจะมีเสรีภาพแต่ก็ถือได้ว่า hardly free และมองการเดินทางไกลของเสรีภาพครั้งนี้ว่าหินก้อนต่อไปจะไปตกลงที่ใดกับ ดร.พรรษาสิริ กุหลาบ คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

นี่คือเรื่องราวของนักเขียนผีแห่งสยาม ในประเทศที่หลายครั้งใครบางคนพยายามทำให้นักข่าวต้องกลายเป็นผีไปเสียเอง ความจริงผ่านน้ำหมึกที่นิภาใช้เพื่อสร้างเสรีภาพของสื่อผ่านการเป็นประจักษ์พยานความเหลื่อมล้ำในรัชสมัยแห่งการเปลี่ยนผ่าน

น้อยครั้งที่ปากกระบอกปืนจะหันมาทางสื่อ แต่ทุกครั้งที่หันมามันน่ากลัวเสมอ ชวนคุยกับ ยศธร ไตรยศ ช่างภาพอิสระจาก Realframe ในวันที่เสรีภาพสื่อถอยหลังกลับ และภาพถ่ายไม่ใช่ประจักษ์พยานแห่งความจริงในสายตารัฐไทย

ลองอ่านระหว่างบรรทัดดูดี ๆว่าสื่อแบบไหนที่เขาต้องการควบคุม แน่นอนว่าคือสื่อฝั่งที่ไม่เห็นด้วยกับการรัฐประหาร นี่ไม่ใช่แค่สื่อเลือกข้าง แต่ผู้มีอำนาจเลือกข้างให้สื่ออย่างชัดเจน แม้แต่คำกล่าวอ้างอย่าง สื่อทำหน้าที่ ‘ชี้นำสังคม’ ทุกวันนี้สื่อหลักยังสามารถชี้นำสังคมได้จริง ๆรึเปล่า สื่อหลักเองยังต้องไล่ทำข่าวที่มาจากสื่ออนไลน์อยู่เลย

การที่สังคมอำนาจนิยมมีการห้ามหรือคุมการผลิตหนังสือ อาจจะเป็นการคอนเฟิร์มว่าเรามาถูกทางแล้ว

เราจะต้องรอดออกจากพื้นที่ เพื่อเอาสิ่งที่เกิดขึ้นจริงกลับมาเผยแพร่ออกไป

ห้ามสื่อไม่ให้พูดความจริงที่ไม่ว่าจะน่ากลัวหรือไม่น่ากลัว ก็เท่ากับตัดขาดช่องทางในการช่วยเหลือชีวิตประชาชน แบบนี้ดูไร้ซึ่งหัวใจความเป็นมนุษย์

3 พ.ค. วันเสรีภาพสื่อมวลชนโลก ด้าน RSF องค์การสื่อไร้พรมแดนระดับโลก เผยเสรีภาพสื่อไทยรั้งอันดับที่ 137 จาก 180 ประเทศทั่วโลก De/code จึงชวน "เอม-นภพัฒน์จักษ์ อัตตนนท์" บรรณาธิการบริหาร WorkpointTODAY และอดีตนักข่าว Nation Channel พูดคุยถึงเสรีภาพและทิศทางสื่อในระยะเปลี่ยนผ่านประชาธิปไตย

แม้แถลงการณ์ฉบับเดียวไม่อาจเอามาตัดสินทุกอย่างได้ แต่คำถามที่เกิดขึ้นกับองค์วิชาชีพสื่อจำเป็นต้องเริ่มหาคำตอบ De/code คุยกับ 3 คนข่าว คนหนึ่งเป็นคนที่ถูกยิง คนหนึ่งเป็นบรรณาธิการข่าว และอีกหนึ่งคนในฐานะนายกสมาคมนักข่าวนักหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทย บทสนทนา 3 วง 3 มุม พอทำให้เห็นว่าอย่างไรเสียองค์กรวิชาชีพหรือกลุ่มก้อนของวิชาชีพสื่อยังสำคัญ ส่วนทิศทางและหน้าตาว่ามันควรเป็นแบบไหนจะเปลี่ยนไปยกแผง หรือปรับประคองก็คงเป็นอยู่ที่ว่าเราอยู่มุมไหนของสนามนี้