Play Read

เมื่อเด็กเป็นฆาตกร 'ทางออก' มีอยู่สองสามเรื่องที่ยังไม่ได้พูดคุยกันมากพอ แม้ไม่รู้มูลเหตุจูงใจและอาจไม่มีวันได้รู้ เพราะผู้ก่อเหตุเสียชีวิตไปแล้ว แต่โปรดใช้โอกาสนี้หันมองการดูแล รวมทั้งสังคมบิดเบี้ยวกับและนิเวศน์กะพร่องกะแพร่งที่เรามีให้กับเด็ก ๆ ของเราสักนิด 

เศษเสี้ยวประวัติศาสตร์ที่ถูกสร้างใหม่โดยชนชั้นนำ สลักความเป็นรัฐชาติสมัยใหม่ลงเนื้อหนังของเราจนแทบลบไม่ออก ผลิตซ้ำความโกรธเกรี้ยวและวาทกรรมเสียดินแดน จนคำถามอีกประการที่สำคัญว่า ‘ดินแดนที่เสียเป็นของเราจริงหรือ?’ ลางเลือนจนแทบไม่สลักสำคัญ

หรือคำพยากรณ์จะเป็นจริง! 'ปลาจะกินดาว' เป็นคำเปรียบเปรยถึงกลียุคในสังคมไทย ซึ่งถูกใช้มาหลายช่วงเวลาทั้งตอนเผชิญความรุนแรงทางการเมือง การทุจริตฉาวโฉ่ กระทั่งตอนนี้ที่เรากำลังเผชิญกับหายนะทางสิ่งแวดล้อม

งานดูแลในครอบครัว(ตามสายเลือด) เป็นการผลิตซ้ำทางสังคมที่ทำให้ทุนกับรัฐอยู่นอกเหนือสมการความรับผิดชอบ 'บ้านนี้ไม่มีรัก' ชวนผู้อ่านจิตนาการถึงเช้าวันใหม่หลังการปฏิวัติ เมื่อวันนั้นมาถึงเราอาจได้เห็นการดูแลโดยสังคมและปลดพันธนาการของเหล่าสตรีที่เป็นผู้แบกรับภาระงานดูแลในบ้านมาหลายศตวรรษ

'ประจักษ์ ก้องกีรติ' อ่านงานประวัติศาสตร์และมองบทบาทของวิทยุกับการปฏิวัติในฐานะเครื่องมือปฏิบัติการสงครามจิตวิทยา 'มันไม่เคยเป็นเครื่องมือที่ผูกขาดโดยฝ่ายใด'

2475 การปฏิวัติในความทรงจำของ "ประจักษ์ ก้องกีรติ" จากหนังสือ 2475 บุกวังวันปฏิวัติเสมือนการฟื้นคืนชีวิตเอกสารประวัติศาสตร์อันทรงคุณค่าสู่สายตาคนรุ่นหลัง โดยมีนักประวัติศาสตร์ผู้คร่ำหวอดอย่างคุณนริศมาช่วยบรรณาธิการต้นฉบับ

ในวันที่หลายคนอาจรู้สึกว่า ไม่สามารถเปลี่ยนแปลงอะไรได้ ซีรีส์เรื่องนี้อย่างน้อยก็ทำหน้าที่ตั้งคำถามและไม่หยุดเชื่อว่าความจริงและความยุติธรรมเป็นสิ่งที่ควรถูกเรียกร้องอยู่เสมอ

หากความทรงจำวันสุดท้าย มันมีมวลน้ำหนักอย่างน่าประหลาด ทั้งความคิดถึง มิตรภาพ ความรู้สึกผิด และการค้นพบตัวตนเพื่อพบว่าเราจะพบกันอีก...

ความรักไม่เคยเป็นเรื่องส่วนตัว หากแต่ถูกกำหนดและจำกัดด้วยเพศ ระบบเศรษฐกิจ และการเมืองเสมอมา ไม่ประหลาดใจเลยที่ “นิยาย” จะเป็นพื้นที่ของผู้หญิงที่พอจะมีอำนาจในการพูด เขียน คิด และรู้สึกอย่างลึกซึ้ง

ถ้าสถานที่แรกที่ผู้คนมีความผูกพันด้วยคือบ้าน สถานที่ต่อมาคือที่ทำงาน ทั้งสองเป็นพื้นที่ผูกโยงไปตามบทบาททางสังคม แต่พื้นที่ที่สามคือ ‘พื้นที่ตรงกลาง’ เปิดกว้างให้ผู้คนในสังคมได้มีโอกาสมาพบปะแลกเปลี่ยนทุกเรื่องราวของชีวิต

บ้านอาจไม่ใช่พื้นที่ปลอดภัยที่สุด อาจเพราะสังคมปิตาธิปไตยที่ฝังรากลึกในครอบครัว เธอถูกกระทำและถูกเพิกเฉยจากคนในครอบครัว

“รัสเซียไม่มีบิ๊กบราเธอร์แล้ว แต่เรายังคงมีอยู่” ประโยคนี้ไม่เกินจริง ยังมีประวัติศาสตร์พม่าที่ยังไม่ถูกเขียน และทิ้งร่องรอยไว้ตามร้านน้ำชา ซูเปอร์มาเก็ต และโรงเรียนในบ้าน "จิบพม่า" ในพ.ศ.นี้จึงไม่ใช่การพากลับไปสู่อดีต หากแต่กำลังบันทึกปัจจุบันหลังรัฐประหารที่ถดถอยและซึมลึกอยู่ในความทรงจำของใครหลายคน โดยเฉพาะเอ็มม่า ลาร์คิน