ผู้พัฒนา Pokémon GO พัฒนาการนำทางด้วยข้อมูลจากเกมยอดฮิตสู่ "แผนที่อัจฉริยะ" ผสานเทคโนโลยี VPS ช่วยระบุพิกัดให้หุ่นยนต์ส่งของได้แม่นยำในระดับเซนติเมตร เพื่อยกระดับโลจิสติกส์และคุณภาพชีวิตในเมืองอัจฉริยะ
ก้าวกระโดดครั้งสำคัญของวงการโลจิสติกส์ เมื่อข้อมูลภาพถ่าย 3 มิติกว่า 30,000 ล้านภาพจากเหล่าเทรนเนอร์เกม Pokémon GO ถูกนำมาพัฒนาเป็นสมองกลอัจฉริยะ ช่วยนำทางให้หุ่นยนต์ได้แม่นยำขึ้นในระดับเซนติเมตร แก้ปัญหาข้อจำกัดของระบบ GPS เดิม พร้อมยกระดับการขนส่งให้เข้าถึงหน้าบ้านได้อย่างรวดเร็วและปลอดภัย
แผนที่ 3 มิติ ช่วยระบุพิกัดจากเกมฮิต
ข้อมูลเชิงลึกจากรายงานของสถาบันเทคโนโลยีแห่งแมสซาชูเซตส์ (Massachusetts Institute of Technology - MIT) ซึ่งเผยแพร่ผ่านวารสารด้านเทคโนโลยีระบุว่า การพัฒนาหุ่นยนต์ให้เคลื่อนที่อิสระในโลกจริง จำเป็นต้องมีโครงสร้างพื้นฐานข้อมูลละเอียดสูงกว่าแผนที่ทั่วไป ข้อมูลจากผู้ใช้ทั่วโลกที่บันทึกสภาพแวดล้อมผ่านเกม Pokémon GO ได้กลายเป็นข้อมูลในการสร้าง "โครงสร้างพื้นฐานเชิงมิติสัมพันธ์" (Spatial Infrastructure) ช่วยให้ระบบปัญญาประดิษฐ์หรือ AI ประมวลผลพิกัดพื้นที่ได้อย่างแม่นยำขึ้นแม้อยู่ในจุดที่สัญญาณดาวเทียมเข้าไม่ถึงหรือมีความคลาดเคลื่อนสูง
ภาพถ่ายนับหมื่นล้านสู่ การนำทางระดับ “สมองกล”
ความสำเร็จนี้เกิดจากการรวบรวมภาพถ่ายสภาพแวดล้อมกว่า 3 หมื่นล้านภาพจากผู้ใช้งาน โดยบริษัท ไนแอนติก (Niantic) ผู้เชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยี Augmented Reality (AR) จากประเทศสหรัฐอเมริกา ได้นำข้อมูลเหล่านี้มาผ่านกระบวนการเรียนรู้ของเครื่อง (Machine Learning) เพื่อสร้างแผนที่ 3 มิติขนาดมหึมาครอบคลุมพื้นที่ทั่วโลก
เทคโนโลยีนี้ช่วยแก้ปัญหาใหญ่ที่หุ่นยนต์ส่งของมักประสบ คือฟุตบาท พื้นถนน และสิ่งกีดขวางที่เคลื่อนไหวได้ การระบุพิกัดเชิงลึกที่ละเอียดกว่า GPS แบบเดิมหลายเท่าตัว ทำให้หุ่นยนต์สามารถวางแผนเส้นทางได้เหมือนที่มนุษย์มองเห็น และลดข้อผิดพลาดในการเข้าถึงจุดหมายที่ซับซ้อน
ก้าวข้ามขีดจำกัด GPS ด้วยการระบุพิกัดด้วยภาพ (VPS)
หัวใจสำคัญที่ทำให้หุ่นยนต์ส่งของนำทางได้แม่นยำกว่าเดิมคือเทคโนโลยีระบุพิกัดโลกเสมือน หรือ Visual Positioning System (VPS) ซึ่งต่างจากระบบ GPS ทั่วไปที่พึ่งพาสัญญาณดาวเทียมและมักมีความคลาดเคลื่อนในเมืองใหญ่ที่มีตึกสูงบดบัง
แต่ VPS ของ Niantic จะใช้กล้องของหุ่นยนต์เปรียบเทียบภาพที่เห็นตรงหน้ากับฐานข้อมูล "แผนที่ 3 มิติ" ขนาดมหึมาที่เหล่าเทรนเนอร์ Pokémon GO ช่วยกันสร้างขึ้น กระบวนการนี้ช่วยให้หุ่นยนต์รู้ตำแหน่งของตัวเองได้ละเอียดถึงระดับเซนติเมตร และระบุทิศทาง (Orientation) ได้ทันทีว่ากำลังหันหน้าไปทางไหน ซึ่งเป็นสิ่งที่ GPS พื้นฐานไม่สามารถทำได้
ในการนำเทคโนโลยีนี้มาใช้จริง Niantic Spatial ได้จับมือเป็นพันธมิตรกับ Coco Robotics บริษัทผู้ผลิตหุ่นยนต์ขนส่งระยะใกล้ โดยนำระบบ VPS ไปติดตั้งในหุ่นยนต์รุ่นใหม่ที่ออกแบบมาให้เคลื่อนที่ได้ทั้งบนทางเท้าและเลนจักรยาน
หุ่นยนต์เหล่านี้มีกล้องรอบตัวเพื่อเก็บข้อมูลภาพและนำมาประมวลผลร่วมกับแผนที่โลกเสมือน ทำให้มันสามารถเดินทางไปส่งสินค้า เช่น พิซซ่า หรืออาหารสด ได้อย่างรวดเร็วและไม่หลงทาง แม้ในสภาพแวดล้อมที่การจราจรหนาแน่นหรือมีสิ่งกีดขวางที่ซับซ้อน
ความท้าทายในการนำหุ่นยนต์ลงสู่ “ถนนจริง”
การทำให้หุ่นยนต์เดินบนทางเท้าได้อย่างราบรื่นมีความยากกว่าที่คิด ผู้เชี่ยวชาญจาก Niantic ระบุว่าปัญหาการนำทางของตัวละครในเกมให้เคลื่อนที่ตามมุมตึกอย่างสมจริง แท้จริงแล้วเป็นปัญหาเดียวกับการนำทางหุ่นยนต์ในโลกจริง หากปัญญาประดิษฐ์ระบุได้ว่าจุดไหนคือพื้นผิวเรียบหรือบันไดที่ต้องหลีกเลี่ยง หุ่นยนต์ก็จะส่งสินค้าถึงจุดหมายได้โดยไม่เกิดอุบัติเหตุ การนำโมเดลการเรียนรู้จากโลกเสมือนมาปรับใช้จึงเป็นทางลัดสำคัญที่ช่วยลดระยะเวลาทดสอบระบบนำทางในสภาพแวดล้อมที่คาดเดายาก ช่วยให้หุ่นยนต์สามารถคำนวณระยะห่างและทิศทางได้อย่างมีประสิทธิภาพ
เทคโนโลยีนี้ช่วยให้หุ่นยนต์สามารถส่งของได้แม่นยำจนถึงหน้าประตูบ้าน (Last-mile Delivery) โดยไม่ต้องอาศัยการประสานงานแจ้งพิกัดทางโทรศัพท์ นอกจากความสะดวกรวดเร็ว ยังช่วยลดต้นทุนขนส่งและลดพลังงานจากการเดินรถผิดเส้นทาง ระบบนำทางอัจฉริยะยังถูกออกแบบให้มีความปลอดภัยสูง สามารถหยุดหรือหลบหลีกผู้คนบนทางเท้าได้อย่างเป็นธรรมชาติ สร้างความเชื่อมั่นในการใช้งานหุ่นยนต์บริการในพื้นที่สาธารณะที่มีการสัญจรหนาแน่นได้อย่างไร้กังวล
การเปลี่ยนข้อมูลภาพถ่ายจากเกมยอดฮิตสู่โครงสร้างพื้นฐานเทคโนโลยีระดับโลก ด้วยการใช้เทคโนโลยีพิกัดโลกเสมือน (VPS) ไม่เพียงช่วยให้การส่งสินค้าแม่นยำและรวดเร็วขึ้น แต่ยังเปิดประตูสู่ความเป็นไปได้ในการใช้ชีวิตที่เทคโนโลยีและมนุษย์เชื่อมโยงกันอย่างไร้รอยต่อ โดยมีการมีส่วนร่วมของผู้คนทั่วโลกมาช่วยกันสร้างแผนที่แห่งอนาคต เพื่อประโยชน์ของสังคมโดยรวมและการพัฒนาเมืองอัจฉริยะที่ตอบโจทย์ชีวิตยุคใหม่ได้ในระยะยาว
เรียบเรียงโดย ขนิษฐา จันทร์ทร
ที่มาข้อมูล: MIT, nianticspatial, yahoo, ign
ที่มาภาพ: Coco Robotics, Pokémon GO
อัปเดตข้อมูลแวดวงวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี รู้ทันโลกไอที และโซเชียลฯ ในรูปแบบ Audio จาก AI เสียงผู้ประกาศของไทยพีบีเอส ได้ที่ Thai PBS
“รอบรู้ ดูกระแส ก้าวทันโลก” ไปกับ Thai PBS Sci & Tech
