Thai PBS Verify พบแหล่งที่มาของข่าวปลอมจาก: Threads
โพสต์อ้างภาพของเด็กรายหนึ่ง ทำท่าทางลักษณะดีใจในที่เกิดเหตุ
จากกรณีอุบัติเหตุรถยนต์ชนพระสงฆ์ 30 รูป ขณะเดินธุดงค์ บนถนนบ้านนาสีนวน อ.เมือง จ.มุกดาหาร จนทำให้มีพระสงฆ์มรณภาพและบาดเจ็บสาหัสอีกหลายรูป ซึ่งภายหลังเกิดเหตุพบว่า คนขับรถเป็นเด็กอายุ 11 ปี แอบนำรถยนต์ของผู้ปกครองออกมาขับนั้น ภายหลังเกิดเหตุได้ไม่นาน Thai PBS Verify พบผู้ใช้บัญชี Threads ที่ชื่อ บิ๊กฮีโร่ หัวใจอิสระ แชร์ภาพของเด็กรายหนึ่ง ทำท่าทางลักษณะดีใจในที่เกิดเหตุ พร้อมข้อความระบุว่า
ครับผม แต่ละอัน 🤣
โพสต์ดังกล่าวถูกเผยแพร่เมื่อวันที่ 2 ก.ค. 69 ที่ผ่านมา จนทำให้มีผู้เข้ามาแสดงความไม่พอใจจำนวนมาก โดยผู้เข้ามาแสดงความคิดเห็นบางส่วนเชื่อว่า ภาพดังกล่าวเป็นการแสดงอาการดีใจของเด็กชายผู้ก่อเหตุ
ผู้เข้ามาแสดงความคิดเห็นส่วนหนึ่งเชื่อว่าเป็นเรื่องจริง
เยาวชนก่อเหตุทำท่าดีใจจริงหรือไม่ ?
จากการตรวจสอบด้วยคำสำคัญ เราพบภาพที่คล้ายกันของผู้ใช้บัญชี X ที่ชื่อ GoBoyBKK ได้โพสต์ภาพดังกล่าวไว้เมื่อเวลา 18.16 น. ของวันที่ 2 ก.ค. 69 ที่ผ่านมา ซึ่งเมื่อนำเวลาที่ผู้ใช้รายนี้นำมาโพสต์มาเปรียบเทียบกับภาพของเยาวชนที่เราทำการตรวจสอบ พบว่ามีท่าทางที่แตกต่างกันอย่างชัดเจน โดยภาพของเยาวชนที่ทำท่าดีใจ นั้น ถูกโพสต์เมื่อ 21.25 น. ของวันที่ 2 ก.ค. 69 ซึ่งเป็นจุดสังเกตที่ทำให้เห็นว่า ภาพนี้อาจเป็นภาพที่ถูกสร้างในภายหลัง
ภาพที่ถูกโพสต์เมื่อเวลา 18.16 น. ของวันที่ 2 ก.ค. 69 (บน) เปรียบเทียบกับ ภาพถูกโพสต์เมื่อ 21.25 น. ของวันที่ 2 ก.ค. 69 (ล่าง)
นอกจากนี้เมื่อนำภาพของบัญชี GoBoyBKK ที่ถูกโพสต์เมื่อเวลา 18.16 น. ไปตรวจสอบด้วยเครื่องมือตรวจสอบภาพ AI จากเว็บไซต์ Hive Moderation พบว่า ภาพดังกล่าวไม่ใช่ภาพที่ถูกสร้างจาก AI โดยมีเปอร์เซ็นต์ที่ภาพจะถูกสร้างจาก AI เพียง 0.1% เพียงเท่านั้น
ผลการตรวจสอบ AI พบมีเปอร์เซ็นต์ที่ภาพจะถูกสร้างจาก AI เพียง 0.1% เพียงเท่านั้น
ขณะที่เมื่อนำภาพของเยาวชนที่กำลังแสดงท่าดีใจไปตรวจสอบด้วยเครื่องมือตรวจสอบภาพ AI จาก AI or Not เราพบว่า มีโอกาสที่ภาพดังกล่าวจะถูกสร้างด้วย AI สูงถึง 93%
ผลการตรวจสอบพบถูกสร้างจาก AI
ความคืบหน้าล่าสุดเป็นอย่างไร ?
จากการตรวจสอบกับ Thai PBS พบรายงานข่าวค่ำ ของวันที่ 2 ก.ค. 69 ระบุว่า จากเหตุการณ์ดังกล่าวส่งผลให้มีพระมรณภาพ ทั้งหมด 9 รูป และมีผู้รักษาตัวอยู่ที่โรงพยาบาลมุกดาหาร 23 รูป
แม้ตอนแรกจะมีข้อมูลว่าเด็กชายเป็นเด็กพิเศษ แต่ข้อมูลส่วนนี้ ยังต้องรอรายงานยืนยันอย่างเป็นทางการจากเจ้าหน้าที่อีกครั้ง ยังสอบปากคำผู้ก่อเหตุไม่ได้ เด็ก อยู่ในความดูแลของสหวิชาชีพ เนื่องจากเป็นเยาวชน และเป็นประเด็นที่อ่อนไหว จึงยังไม่ทราบชัดว่า ขับครั้งแรกหรือไม่ และสาเหตุ…เกิดจากอะไร
คลิปข่าวค่ำ Thai PBS
VIDEO
เรื่องจริงเป็นอย่างไร ?
ภาพเยาวชนทำท่าดีใจเป็น “ภาพปลอมจาก AI” 100% : ภาพเด็กชายที่แสดงท่าทางดีใจในจุดเกิดเหตุรถชนพระสงฆ์ธุดงค์ที่มีการส่งต่อและสร้างความโกรธแค้นในโลกออนไลน์นั้น ไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริง แต่เป็นภาพที่ผู้ไม่หวังดีใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) สร้างขึ้นมาในภายหลังเพื่อเกาะกระแสข่าวดังและปั่นยอดเอ็นเกจเมนต์
เปรียบเทียบกับภาพจริง : ก่อนที่ภาพปลอมจะถูกเผยแพร่ พบภาพของเด็กชายถูกโพสต์อยู่ในบริบทอื่น ที่ไม่ใช่ท่าทางดีใจ และเมื่อนำภาพดังกล่าวมาตรวจสอบ ก็ไม่พบร่องรอยของการถูกสร้างจาก AI แต่อย่างใด