พาไปดูคาดการณ์ ENSO (El Niño-Southern Oscillation ปรากฏการณ์ความผันผวนของอุณหภูมิน้ำในมหาสมุทรแปซิฟิกที่ส่งผลต่อสภาพอากาศทั่วโลก) ประจำเดือนกุมภาพันธ์ ยังค่อนข้างเหมือนกับเดือนมกราคมคือ ช่วงนี้ ก็ยังเป็นลานีญา (La Niña: อากาศชื้นฝนตกชุก) ต่อเนื่องมาจากปีก่อน แล้วพอกลาง ๆ ปีจะเริ่มกลับไปสู่ “ค่ากลาง” แล้วมีแนวโน้มจะกลายเป็น “เอลนีโญ” (ฝนแล้ง) ต่อไป
สำหรับเรื่องนี้ รศ. ดร.เจษฎา เด่นดวงบริพันธ์ อาจารย์ประจำภาควิชาชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ จุฬาฯ ได้อธิบายพร้อมกับให้ความรู้ในเฟซบุ๊ก “Jessada Denduangboripant” (https://shorturl.at/vDIG4) ไว้ว่า เป็นเรื่องดีที่หลายหน่วยงานก็ออกมารับลูกเรื่องนี้กันแล้ว ว่าปีนี้ต้องเตรียมตัวรับภัยแล้งกันด้วย ไม่ใช่เอาแต่กลัวน้ำท่วมซ้ำจากปีก่อน แล้วไม่เก็บน้ำสะสมกันให้เพียงพอ พี่น้องเกษตรกร ก็เตรียมรับมือภัยแล้งกัน
คำทำนาย “เอนโซ”
"บทวิเคราะห์สถานการณ์ปรากฏการณ์เอลนีโญ/โซซิร์นออสซิลเลชัน (ENSO)"
ออกโดย: ศูนย์พยากรณ์ภูมิอากาศ (CPC) / NCEP / สำนักงานบริการสภาพอากาศแห่งชาติ (NWS) วันที่ 12 กุมภาพันธ์ 2026
สถานะระบบเตือนภัย ENSO: ประกาศคำเตือนลานีญา (La Niña Advisory)
บทสรุป (Synopsis): คาดการณ์ว่าจะมีการเปลี่ยนผ่านจากปรากฏการณ์ “ลานีญา” เข้าสู่ สภาวะปกติ (ENSO-neutral) ในช่วงเดือนกุมภาพันธ์-เมษายน 2026 (โอกาส 60%) โดยสภาวะปกตินี้มีแนวโน้มจะคงอยู่ต่อเนื่องไปตลอดช่วงฤดูร้อนของซีกโลกเหนือ (โอกาส 56% ในช่วงเดือนมิถุนายน-สิงหาคม 2026)
รายละเอียดสถานการณ์: ปรากฏการณ์ลานีญายังคงดำเนินต่อเนื่องในเดือนมกราคม 2026 โดยตรวจพบอุณหภูมิผิวน้ำทะเล (SSTs) ที่ต่ำกว่าค่าเฉลี่ยในบริเวณตอนกลางและตะวันออกของมหาสมุทรแปซิฟิกเขตศูนย์สูตร ค่าดัชนี Niño-3.4 รายสัปดาห์ล่าสุดอยู่ที่ -0.9°C ในขณะที่ดัชนีบริเวณตะวันตกสุด (Niño-4) และตะวันออกสุด (Niño-1+2) อยู่ที่ -0.4°C และ 0.0°C ตามลำดับ
อย่างไรก็ตาม ดัชนีอุณหภูมิใต้ผิวน้ำเขตศูนย์สูตร (ค่าเฉลี่ยจากลองจิจูด 180°-100°W) มีการเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ ซึ่งสะท้อนถึงการแผ่ขยายและความรุนแรงของอุณหภูมิใต้ผิวน้ำที่สูงกว่าค่าเฉลี่ยทั่วทั้งมหาสมุทรแปซิฟิก สำหรับความผิดปกติของชั้นบรรยากาศเริ่มอ่อนกำลังลงเนื่องจากความผันแปรตามฤดูกาลย่อย แต่ยังคงสะท้อนถึงลักษณะของลานีญาอยู่ โดยพบความผิดปกติของลมตะวันตกในระดับต่ำบริเวณแปซิฟิกตะวันตกเขตศูนย์สูตร และลมตะวันตกในระดับบนบริเวณตอนกลางและตะวันออกของแปซิฟิกเขตศูนย์สูตร นอกจากนี้พบว่าการก่อตัวของเมฆฝน (Convection) บริเวณเส้นวันที่ (Date Line) และเหนือทวีปทางทะเล (Maritime Continent) มีแนวโน้มลดลงอย่างเบาบาง ขณะที่มีการก่อตัวของเมฆฝนเพิ่มขึ้นในบริเวณที่ห่างจากเส้นศูนย์สูตรออกไป ค่าดัชนี Southern Oscillation ทั้งแบบดั้งเดิมและแบบเขตศูนย์สูตรมีค่าเป็นบวก เมื่อพิจารณาโดยรวม ระบบความสัมพันธ์ระหว่างมหาสมุทรและบรรยากาศยังคงสอดคล้องกับปรากฏการณ์ลานีญา
การคาดการณ์: แบบจำลอง NMME (North American Multi-Model Ensemble) รวมถึงแบบจำลอง NCEP CFSv2 บ่งชี้ไปในทิศทางเดียวกันว่าสภาวะปกติ (ENSO-neutral) จะเริ่มขึ้นในช่วงเดือนกุมภาพันธ์-เมษายน 2026 ทีมพยากรณ์มีความเห็นพ้องว่าสภาวะปกตินี้จะคงอยู่ไปจนถึงฤดูร้อนของซีกโลกเหนือปี 2026 สำหรับช่วงปลายฤดูร้อนและหลังจากนั้น มีโอกาสประมาณ 50-60% ที่จะเกิดปรากฏการณ์เอลนีโญ (El Niño) อย่างไรก็ตาม แบบจำลองยังคงมีความไม่แน่นอนสูง และการพยากรณ์ในช่วงเวลานี้ของปีมักจะมีความแม่นยำต่ำ
สรุปโดยรวม: คาดว่าจะมีการเปลี่ยนผ่านจากลานีญาเข้าสู่สภาวะปกติในช่วงเดือนกุมภาพันธ์-เมษายน 2026 (โอกาส 60%) และมีแนวโน้มที่สภาวะปกติจะคงอยู่ตลอดฤดูร้อนของซีกโลกเหนือ (โอกาส 56% ในช่วงเดือนมิถุนายน-สิงหาคม 2026)
รายงานฉบับต่อไปมีกำหนดออกในวันที่ 12 มีนาคม 2026
คอนเทนต์อื่นที่น่าสนใจ
📌อ่าน : ระวัง! “อากาศร้อนจัด” ในปี 2569 จะทำให้เกิดแล้งร้อน ลมแดด และไฟป่า
📌อ่าน : หนาวช่วงปีใหม่หมดโปรแล้ว! “ความร้อน” เข้ามาเร็ว เพราะลานีญาจบแบบฉับพลัน
📌อ่าน : สภาพภูมิอากาศสุดขั้ว! มี “หิมะตกหนัก” ในทะเลทรายสะฮารา
📌อ่าน : โลกร้อน! อาจเกิด “แผ่นดินไหว” บ่อยขึ้น เหตุระดับน้ำทะเลเปลี่ยนแปลง-ธารน้ำแข็งละลาย
📌อ่าน : “โลกร้อนขึ้น” เกิดพายุหมุนจำนวนมาก-รุนแรงขึ้น ไม่ปรับตัวอยู่ยากขึ้น
📌อ่าน : เข้าใจการเกิด “เอลนีโญ” เพื่อร่วมลดความรุนแรงปรากฏการณ์ธรรมชาติ ที่ทุกคนช่วยได้
📌อ่าน : ไขคำตอบ เอลนีโญ-ลานีญา ความต่างที่สุดขั้ว
📌อ่าน : นับวันยิ่งวิกฤติ! ปัญหา “น้ำท่วม กทม.” คิดใหม่..ควรทำอย่างไรดี?
📌อ่าน : “ไทย” อันดับ 4 ของโลก เสี่ยงถูกน้ำท่วมหนักปี 2050 “กรุงเทพฯ” อาจจมน้ำเกือบทั้งหมด
📌อ่าน : 4 ปัจจัยหลัก ทำค่าฝุ่น PM 2.5 พุ่งสูง
📌อ่าน : “ภาวะฝาชีครอบ” เกิดจากอุณหภูมิผกผัน ทำสถานการณ์ฝุ่น PM 2.5 รุนแรงขึ้น
📌อ่าน : อันตรายต้องระวัง! อากาศเย็นแต่แดดเปรี้ยงตอนกลางวัน แบคทีเรีย-ไวรัสเติบโตได้ดี
อัปเดตข้อมูลแวดวงวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี รู้ทันโลกไอที และโซเชียลฯ ในรูปแบบ Audio จาก AI เสียงผู้ประกาศของไทยพีบีเอส ได้ที่ Thai PBS
แหล่งข้อมูลอ้างอิง : cpc.ncep.noaa, รศ. ดร.เจษฎา เด่นดวงบริพันธ์
“รอบรู้ ดูกระแส ก้าวทันโลก” ไปกับ Thai PBS Sci & Tech
