รู้ทันกันได้ : "แอมโมเนีย" ก๊าซฉุน พิษร้ายถึงชีวิต?
แอมโมเนียใกล้ตัวเรามากกว่าที่คิด: รู้จักสารเคมีในชีวิตประจำวัน
สารเคมีที่อยู่ใกล้ตัวเรามากกว่าที่หลายคนคิด โดยเฉพาะในประเทศไทยที่เป็นเมืองร้อน การใช้เครื่องทำความเย็นและน้ำแข็งจึงเป็นสิ่งจำเป็น วันนี้เราจะมาทำความรู้จักกันตั้งแต่คุณสมบัติ การใช้งาน ไปจนถึงผลกระทบที่อาจเกิดขึ้น
แอมโมเนียคืออะไร คุณสมบัติทางเคมีที่น่าสนใจ
แอมโมเนียเป็นสารเคมีที่มีคุณสมบัติพิเศษหลายประการ โดยธรรมชาติแล้วแอมโมเนียจะอยู่ในสถานะก๊าซ แต่สามารถกลายเป็นของเหลวได้เมื่ออัดด้วยแรงดันสูง คุณสมบัติที่สำคัญของแอมโมเนียคือ สามารถละลายในน้ำได้ดีมาก และมีฤทธิ์เป็นด่าง
สำหรับการใช้งานเบื้องต้น เราอาจคุ้นเคยกับแอมโมเนียในรูปแบบยาดม เมื่อใช้ในความเข้มข้นต่ำประมาณไม่เกิน 20 ppm แอมโมเนียจะช่วยกระตุ้นให้ร่างกายรู้สึกตื่น ป้องกันการเป็นลม
การใช้แอมโมเนียในอุตสาหกรรมต่างๆ
แอมโมเนียมีการนำไปใช้ในอุตสาหกรรมหลากหลายประเภท ได้แก่
- อุตสาหกรรมสิ่งทอ - ใช้ในกระบวนการผลิตและย้อมสี
- อุตสาหกรรมเครื่องล้าง - ผสมเป็นสารประกอบในผลิตภัณฑ์ทำความสะอาด
- อุตสาหกรรมปุ๋ย - เปลี่ยนเป็นสารประกอบ เช่น แอมโมเนียมไนเตรต และแอมโมเนียมซัลเฟต ซึ่งเป็นปุ๋ยเม็ดสีขาวที่เกษตรกรใช้หว่าน
- อุตสาหกรรมระเบิด - แอมโมเนียมไนเตรตสามารถนำไปใช้ทำระเบิดได้
แอมโมเนียในอุตสาหกรรมน้ำแข็ง: สารหล่อเย็นยอดนิยม
ปัจจุบันโรงงานน้ำแข็งแทบทุกแห่งในประเทศไทยใช้แอมโมเนียเป็นสารหล่อเย็น เนื่องจากแอมโมเนียมีข้อดีหลายประการ
- ราคาประหยัด เมื่อเทียบกับสารหล่อเย็นชนิดอื่น
- ไม่ทำลายชั้นโอโซน ต่างจากสาร CFC (คลอโรฟลูออโรคาร์บอน)
- มีประสิทธิภาพสูง ในการดูดความร้อนและแลกเปลี่ยนอุณหภูมิ
กลไกการทำงานของแอมโมเนียในระบบทำความเย็นคือ การดูดความร้อนและมีความสามารถในการกลายเป็นไอสูง ทำให้เกิดการแลกเปลี่ยนความร้อนกับอุณหภูมิ ส่งผลให้เกิดความเย็นได้อย่างมีประสิทธิภาพ
ข้อควรระวังในการใช้แอมโมเนียในระบบทำความเย็น
การใช้แอมโมเนียในอุตสาหกรรมต้องปฏิบัติตามกฎข้อสำคัญ คือ ห้ามใช้ท่อทองแดง เนื่องจากมีฤทธิ์เป็นด่างจะกัดกร่อนทองแดงได้ ต่างจากน้ำยาแอร์ทั่วไปที่ใช้ท่อทองแดงได้ ช่างที่ทำการบำรุงรักษาโรงงานน้ำแข็งต้องใช้วัสดุที่เป็นเหล็กเท่านั้น เพราะเหล็กมีความทนทานต่อการกัดกร่อนของแอมโมเนียได้ดีกว่า หากใช้วัสดุที่ไม่เหมาะสมอาจเกิดการรั่วไหลได้
ผลกระทบของแอมโมเนียต่อสุขภาพ
- ความเข้มข้นต่ำ (ไม่เกิน 20 ppm): ช่วยกระตุ้นให้ตื่น ใช้เป็นยาดม
- ความเข้มข้นปานกลาง (เกิน 20 ppm): ทำให้รู้สึกอึดอัด ระคายเคืองต่อระบบทางเดินหายใจ
- ความเข้มข้นสูง: อาจทำให้เกิดอาการสลบ หมดสติ ขาดอากาศหายใจ และอาจเสียชีวิตได้
เมื่อสูดดมในปริมาณมากจะเกิดการระคายเคืองต่อทางเดินหายใจ กัดกร่อนหลอดลม และทำให้ปอดเกิดการอักเสบได้
การตรวจสอบแอมโมเนียในน้ำแข็งที่บริโภค
ผู้บริโภคสามารถตรวจสอบการปนเปื้อนในน้ำแข็งได้ด้วยการ ดมกลิ่น หากน้ำแข็งมีกลิ่นฉุนคล้ายแอมโมเนีย นั่นแสดงว่าระบบหล่อเย็นมีการรั่วไหล หากพบว่าน้ำแข็งมีกลิ่นให้หยุดบริโภคทันที, ปล่อยทิ้งไว้ให้แอมโมเนียระเหยออกไป และรีบแจ้งหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
ผลกระทบของแอมโมเนียต่อสิ่งแวดล้อม
- ต่อแหล่งน้ำ: ทำให้น้ำมีสภาพเป็นด่าง ส่งผลให้ปลาและสัตว์น้ำเสียชีวิต
- ต่อดิน: ทำให้ดินมีความเป็นด่างสูงเกินไป ส่งผลกระทบต่อการเจริญเติบโตของพืช
- ต่ออากาศ: ในที่โล่งแจ้ง แอมโมเนียจะเจือจางและสลายตัวเป็นสารประกอบอื่น เช่น แอมโมเนียมไฮดรอกไซด์ ซึ่งปลอดภัยต่อสิ่งแวดล้อม
ความเสี่ยงด้านความปลอดภัยของแอมโมเนีย
ก๊าซดังกล่าวมีความเสี่ยงด้านไฟไหม้และระเบิดในเงื่อนไขพิเศษ หากผสมกับอากาศในความเข้มข้น 15-25% และมีแหล่งความร้อน อาจเกิดการติดไฟและระเบิดได้ ปัจจัยที่ทำให้เกิดไฟไหม้ประกอบด้วย
- เชื้อเพลิง
- อากาศ
- ความร้อนที่ทำให้เกิดไฟ
การจัดการเมื่อเกิดอุบัติเหตุแอมโมเนียรั่วไหล
- อพยพผู้คนออกจากพื้นที่ อย่างรวดเร็ว
- ระบายอากาศ ให้อากาศถ่ายเทได้ดี
- ปิดวาล์วที่แหล่งกำเนิด หากสามารถทำได้อย่างปลอดภัย
- แจ้งหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อรับการช่วยเหลือ
คำแนะนำสำหรับผู้ประกอบการและผู้บริโภคที่ใช้แอมโมเนีย
สำหรับผู้ประกอบการ:
- หมั่นบำรุงรักษาระบบทำความเย็นอย่างสม่ำเสมอ
- ใช้วัสดุที่เหมาะสมในระบบ
- ตรวจสอบการรั่วไหลเป็นระยะ
- มีระบบปิดที่มีประสิทธิภาพ
สำหรับผู้บริโภค:
- ตรวจสอบกลิ่นของน้ำแข็งก่อนบริโภค
- หลีกเลี่ยงน้ำแข็งที่มีกลิ่นแอมโมเนีย
- แจ้งเจ้าหน้าที่หากพบความผิดปกติ
สรุปการใช้แอมโมเนีย
แอมโมเนียเป็นสารเคมีที่มีทั้งประโยชน์และอันตราย การใช้งานอย่างถูกต้องจะทำให้ได้รับประโยชน์สูงสุด ในขณะที่การละเลยความปลอดภัยอาจนำไปสู่อุบัติเหตุร้ายแรงได้ ทั้งผู้ประกอบการและผู้บริโภคจึงควรมีความรู้และระมัดระวังในการจัดการอย่างเหมาะสม เพื่อความปลอดภัยของตนเองและสังคมโดยรวม
อ่านเนื้อหาที่เกี่ยวข้องเพิ่มเติม
แท็กที่เกี่ยวข้อง:
รู้ทันกันได้
- 11:14
รู้ทันกันได้ : วิมานสิงโต: เมื่อ "เจ้าป่า" กลายเป็น "สัตว์เลี้ยง" ในกรงทองแดนสยาม
8 ต.ค. 68 - 12:34
รู้ทันกันได้ : ไขข้อข้องใจทำไม "ปลาเค็ม"...กินมากถึงเป็นมะเร็ง ?
9 ต.ค. 68 - 14:11
รู้ทันกันได้ : สวยไม่ทันโต เสี่ยงชีวิตจากศัลยกรรมในวัยเยาว์
3 ต.ค. 68 - 10:23
รู้ทันกันได้ : AI Security Guidelines แนวปฏิบัติการใช้ AI อย่างมั่นคงปลอดภัย
6 ต.ค. 68 - 10:20
รู้ทันกันได้ : ไดเอทิลีนไกลคอล สารหวานแต่พิษสูง
7 ต.ค. 68 - 09:49
รู้ทันกันได้ : เม็ดเลือดแดงเล็ก อันตรายอย่างไร ใครเสี่ยง
2 ต.ค. 68 - 10:45
รู้ทันกันได้ : "โบท็อกซ์" ทำเซลล์ตาย - ใบหน้าเหี่ยว จริงหรือ?
30 ก.ย. 68 - 14:20
รู้ทันกันได้ : สามเสนทรุด สะเทือนแนวขุดรถไฟฟ้าใต้ดินหรือไม่
26 ก.ย. 68 รู้ทันกันได้ : ยาหยอดตาปลอม หยอดครั้งเดียว...อาจตาบอดตลอดชีวิต !
25 ก.ย. 68- 13:59
รู้ทันกันได้ : "ทาดาลาฟิล" ผสม "สมุนไพร" อันตรายถึงชีวิต
24 ก.ย. 68 - 16:38
รู้ทันกันได้ : "THE SCAMMER" ปลุกสังคม รู้ทันภัยมิจฉาชีพ By The Visual
23 ก.ย. 68 - 13:50
รู้ทันกันได้ : จำเป็นไหม? Growth Hormone เร่งความสูงเด็ก
22 ก.ย. 68 - 13:47
รู้ทันกันได้ : สังเกตอาการปวดข้อนานอาจเป็น "ไข้ปวดข้อยุงลาย"
19 ก.ย. 68 - 13:50
รู้ทันกันได้ : Photon Counting CT นวัตกรรมใหม่เพื่อการรังสีวินิจฉัยแม่นยำ
18 ก.ย. 68 - 13:08
รู้ทันกันได้ : มัตจะเลิฟเวอร์ ดื่มอย่างไรไม่เสี่ยงสุขภาพพัง?
17 ก.ย. 68 - 18:20
รู้ทันกันได้ : จีโนมิกส์ไทยแลนด์ สิทธิสุขภาพคนไทยและการแพทย์แห่งอนาคต
16 ก.ย. 68 - กำลังเล่น...
รู้ทันกันได้ : "แอมโมเนีย" ก๊าซฉุน พิษร้ายถึงชีวิต?
15 ก.ย. 68 - 10:37
รู้ทันกันได้ : "ไฝไขมัน" บนหนังศีรษะ อันตรายหรือไม่ ?
12 ก.ย. 68 - 14:33
รู้ทันกันได้ : มิจจี้สวมรอยพนักงาน ปลอม QR Code ลวงผู้บริโภค
11 ก.ย. 68 - 17:13
รู้ทันกันได้ : หวยเกษียณ ผ่าทางตันเงินออมวัยเกษียณ
10 ก.ย. 68 - 11:45
ผิดหรือไม่ ? ขับรถลุยน้ำ ทำจักรยานยนต์ล้ม
9 ก.ย. 68 - 11:33
รู้ทันกันได้ : ภาวะ "โพแทสเซียมต่ำ" ทำถึงฆาต
8 ก.ย. 68 - 10:41
รู้ทันกันได้ : ระวัง Sporothrix ติดจากแมวสู่คน
4 ก.ย. 68 - 14:12
รู้ทันกันได้ : ม่านตา สำคัญอย่างไร ทำไม World App ถึงเสี่ยง
2 ก.ย. 68 - 15:28
รู้ทันกันได้ : ดื่มน้ำเยอะ ทำโซเดียมต่ำ เสี่ยงถึงชีวิต
1 ก.ย. 68 - 14:26
รู้ทันกันได้ : ลิขสิทธิ์เพลง: ผู้แต่ง-ศิลปิน-ค่าย ใครคือเจ้าของ ?
29 ส.ค. 68 - 15:19
รู้ทันกันได้ : "ยาบีไฟว์+น้ำกระท่อม" อันตรายหลอนถึงชีวิต
28 ส.ค. 68 - 20:25
รู้ทันกันได้ : คนบาปคราบนักบุญ ปล้นศรัทธาข้ามทศวรรษ
27 ส.ค. 68 - 16:54
รู้ทันกันได้ : "เอดส์" รักษาได้ฟรี ในสิทธิบัตรทอง
26 ส.ค. 68 - 12:20
รู้ทันกันได้ : แช่แข็งไข่ รอคนที่ใช่ ในวันที่พร้อม
25 ส.ค. 68
รู้ทันกันได้
- 11:14
รู้ทันกันได้ : วิมานสิงโต: เมื่อ "เจ้าป่า" กลายเป็น "สัตว์เลี้ยง" ในกรงทองแดนสยาม
8 ต.ค. 68 - 12:34
รู้ทันกันได้ : ไขข้อข้องใจทำไม "ปลาเค็ม"...กินมากถึงเป็นมะเร็ง ?
9 ต.ค. 68 - 14:11
รู้ทันกันได้ : สวยไม่ทันโต เสี่ยงชีวิตจากศัลยกรรมในวัยเยาว์
3 ต.ค. 68 - 10:23
รู้ทันกันได้ : AI Security Guidelines แนวปฏิบัติการใช้ AI อย่างมั่นคงปลอดภัย
6 ต.ค. 68 - 10:20
รู้ทันกันได้ : ไดเอทิลีนไกลคอล สารหวานแต่พิษสูง
7 ต.ค. 68 - 09:49
รู้ทันกันได้ : เม็ดเลือดแดงเล็ก อันตรายอย่างไร ใครเสี่ยง
2 ต.ค. 68 - 10:45
รู้ทันกันได้ : "โบท็อกซ์" ทำเซลล์ตาย - ใบหน้าเหี่ยว จริงหรือ?
30 ก.ย. 68 - 14:20
รู้ทันกันได้ : สามเสนทรุด สะเทือนแนวขุดรถไฟฟ้าใต้ดินหรือไม่
26 ก.ย. 68 รู้ทันกันได้ : ยาหยอดตาปลอม หยอดครั้งเดียว...อาจตาบอดตลอดชีวิต !
25 ก.ย. 68- 13:59
รู้ทันกันได้ : "ทาดาลาฟิล" ผสม "สมุนไพร" อันตรายถึงชีวิต
24 ก.ย. 68 - 16:38
รู้ทันกันได้ : "THE SCAMMER" ปลุกสังคม รู้ทันภัยมิจฉาชีพ By The Visual
23 ก.ย. 68 - 13:50
รู้ทันกันได้ : จำเป็นไหม? Growth Hormone เร่งความสูงเด็ก
22 ก.ย. 68 - 13:47
รู้ทันกันได้ : สังเกตอาการปวดข้อนานอาจเป็น "ไข้ปวดข้อยุงลาย"
19 ก.ย. 68 - 13:50
รู้ทันกันได้ : Photon Counting CT นวัตกรรมใหม่เพื่อการรังสีวินิจฉัยแม่นยำ
18 ก.ย. 68 - 13:08
รู้ทันกันได้ : มัตจะเลิฟเวอร์ ดื่มอย่างไรไม่เสี่ยงสุขภาพพัง?
17 ก.ย. 68 - 18:20
รู้ทันกันได้ : จีโนมิกส์ไทยแลนด์ สิทธิสุขภาพคนไทยและการแพทย์แห่งอนาคต
16 ก.ย. 68 - กำลังเล่น...
รู้ทันกันได้ : "แอมโมเนีย" ก๊าซฉุน พิษร้ายถึงชีวิต?
15 ก.ย. 68 - 10:37
รู้ทันกันได้ : "ไฝไขมัน" บนหนังศีรษะ อันตรายหรือไม่ ?
12 ก.ย. 68 - 14:33
รู้ทันกันได้ : มิจจี้สวมรอยพนักงาน ปลอม QR Code ลวงผู้บริโภค
11 ก.ย. 68 - 17:13
รู้ทันกันได้ : หวยเกษียณ ผ่าทางตันเงินออมวัยเกษียณ
10 ก.ย. 68 - 11:45
ผิดหรือไม่ ? ขับรถลุยน้ำ ทำจักรยานยนต์ล้ม
9 ก.ย. 68 - 11:33
รู้ทันกันได้ : ภาวะ "โพแทสเซียมต่ำ" ทำถึงฆาต
8 ก.ย. 68 - 10:41
รู้ทันกันได้ : ระวัง Sporothrix ติดจากแมวสู่คน
4 ก.ย. 68 - 14:12
รู้ทันกันได้ : ม่านตา สำคัญอย่างไร ทำไม World App ถึงเสี่ยง
2 ก.ย. 68 - 15:28
รู้ทันกันได้ : ดื่มน้ำเยอะ ทำโซเดียมต่ำ เสี่ยงถึงชีวิต
1 ก.ย. 68 - 14:26
รู้ทันกันได้ : ลิขสิทธิ์เพลง: ผู้แต่ง-ศิลปิน-ค่าย ใครคือเจ้าของ ?
29 ส.ค. 68 - 15:19
รู้ทันกันได้ : "ยาบีไฟว์+น้ำกระท่อม" อันตรายหลอนถึงชีวิต
28 ส.ค. 68 - 20:25
รู้ทันกันได้ : คนบาปคราบนักบุญ ปล้นศรัทธาข้ามทศวรรษ
27 ส.ค. 68 - 16:54
รู้ทันกันได้ : "เอดส์" รักษาได้ฟรี ในสิทธิบัตรทอง
26 ส.ค. 68 - 12:20
รู้ทันกันได้ : แช่แข็งไข่ รอคนที่ใช่ ในวันที่พร้อม
25 ส.ค. 68




























































