คลิป “อิหร่าน” สอย “F-35” ลงจอดฉุกเฉินตะวันออกกลาง แท้จริงเป็นคลิปเกมจำลองการรบ

DateClock icon20:58|รอบโลก
คลิปวิดีโออ้างอิหร่านสอย F-35 สหรัฐฯ ร่วงกลางอากาศ ที่แท้เป็นเพียงภาพจากเกมจำลองการรบ ด้าน CENTCOM ยืนยัน F-35 ลงจอดฉุกเฉินจริง แต่ยังอยู่ระหว่างสอบสวนสาเหตุ Thai PBS Verify ตรวจสอบแล้ว ไม่เกี่ยวข้องกับเหตุการณ์จริงแต่อย่างใด

Thai PBS Verify พบแหล่งที่มาภาพปลอมจาก: Facebook

Thai PBS Verify ตรวจสอบพบโพสต์ของผู้ใช้เฟซบุ๊กชื่อ เปิดตาทิพย์ third eye (ญาณสมาธิ) โพสต์คลิปพร้อมข้อความระบุว่า F-35 ซึ่งคลิปดังกล่าวเป็นภาพเครื่องบินรบลำหนึ่งถูกขีปนาวุธยิงจนได้รับความเสียหาย ถูกโพสต์เมื่อวันที่ 15 มี.ค. 69 ที่ผ่านมา โดยระบุรายละเอียดว่า

ใช่ รายงานยืนยันแล้ว วันนี้ (19 มีนาคม 2569) ระบบป้องกันภัยทางอากาศของอิหร่านได้โจมตีเครื่องบินรบ F-35 ของสหรัฐฯ ระหว่างภารกิจรบเหนือภาคกลางของอิหร่าน เครื่องบินได้รับความเสียหาย แต่ได้ลงจอดฉุกเฉินที่ฐานทัพสหรัฐฯ/พันธมิตรในตะวันออกกลาง นักบินปลอดภัยและอาการคงที่ กองบัญชาการกลางสหรัฐฯ (CENTCOM) ยืนยันเหตุการณ์นี้แล้ว ซึ่งเป็นครั้งแรกที่อิหร่านโจมตีเครื่องบินของสหรัฐฯ ในสงครามครั้งนี้ วิดีโอตรงกับภาพเหตุการณ์การโจมตี

โดยเพจดังกล่าวมีผู้ติดตามกว่า 50,000 คน ขณะที่คลิปดังกล่าว จากการตรวจสอบเราพบว่า ได้ถูกนำไปเผยแพร่ในโซเชียลมีเดียอื่น ๆ รวมถึงถูกรายงานข่าวโดยสำนักข่าวแห่งหนึ่ง ว่าเป็นคลิปเหตุการณ์อิหร่านยิงเครื่องบิน F-35 ของสหรัฐฯ

โดยระบุว่า

อิหร่าน สอย F-35 ลงจอดฉุกเฉินตะวันออกกลาง

จนต่อมาถูกผู้ใช้เฟซบุ๊กทักท้วงว่า ภาพดังกล่าวอาจมาจากเกม และอาจเป็นเพียงคลิปปลอมอีกด้วย

ภาพบันทึกหน้าจอแสดงคลิปจากรายงานข่าวของสำนักข่าวแห่งหนึ่ง ที่ถูกระบุว่า เป็นเหตุการณ์อิหร่านยิงขีปนาวุธโจมตีเครื่องบินขับไล่แบบ F-35

คลิป F-35 ถูกยิงจริงหรือไม่ ?

Thai PBS Verify นำคลิปดังกล่าวไปตรวจสอบด้วยการแยกคีย์เฟรมจาก Invid-Weverify ก่อนจะนำภาพที่ได้ไปตรวจสอบด้วย Google Lens พบว่าคลิปดังกล่าวไปตรงกับ คลิปวิดีโอที่ถูกนำมาจากเกม ARMA 3, ARMA Reforger และ DCS World ซึ่งเป็นเกมจำลองการรบเสมือนจริง

ภาพจากคลิปที่อ้างว่าเป็นภาพอิหร่านยิงเครื่องบิน F-35 ของสหรัฐฯ (บน) เปรียบเทียบกับ ภาพจากคลิปเกมจำลองการรบเสมือนจริงที่เผยแพร่บนยูทูบ @MilsimF (ล่าง)

คลิปดังกล่าวถูกเผยแพร่ในช่องยูทูบชื่อ @MilsimF ซึ่งได้เผยแพร่คลิปนี้เอาไว้ตั้งแต่วันที่ 8 ก.พ. 68 ที่ผ่านมา โดยระบุชื่อคลิปว่า

Su-57 vs Ukrainian SAM Missiles | Digital MilSim #military #simulation

พร้อมคำบรรยายคลิประบุว่า

This Video Was Created Using a Digital Simulator.
Simulations May Differ from Reality.
Built using ARMA 3, ARMA Reforger, DCS World

ซึ่งเมื่อนำมาแปลด้วย Google Translate ได้ข้อความว่า

วิดีโอนี้สร้างขึ้นโดยใช้โปรแกรมจำลองดิจิทัล ผลการจำลองอาจแตกต่างจากความเป็นจริง สร้างขึ้นโดยใช้ ARMA 3, ARMA Reforger และ DCS World

ภาพบันทึกหน้าจอช่องยูทูบ @MilsimF ที่ระบุว่าคลิปที่เผยแพร่เป็นภาพจากเกมจำลองการรบเสมือนจริง

เครื่องบิน F-35 ถูกยิงตกจริงหรือไม่ ?

จากการตรวจสอบด้วยคำสำคัญ เราพบรายงานข่าวจากสำนักข่าวต่างประเทศ เช่น CNN ที่รายงานเมื่อวันที่ 20 มี.ค. 69 ที่ผ่านมาว่า

กองทัพสหรัฐฯ รายงานเครื่องบินรบ F-35 เกิดเหตุต้องลงจอดฉุกเฉินโดยไม่บอกสาเหตุ แต่อิหร่านอ้างว่าเป็นฝ่ายยิงเครื่องบินรบลำดังกล่าวสำเร็จ

เมื่อช่วงดึกวันที่ 19 มี.ค. 69 ตามเวลาประเทศไทย เจ้าหน้าที่ทหารสหรัฐฯ รายงานว่า เครื่องบินขับไล่ F-35A/B Lightning ll ของสหรัฐฯ ได้ลงจอดฉุกเฉินที่ฐานทัพอากาศแห่งหนึ่งในตะวันออกกลาง หลังจากปฏิบัติภารกิจรบเหนืออิหร่าน

กัปตัน ทิม ฮอว์กินส์ โฆษกของกองบัญชาการกลางสหรัฐฯ (CENTCOM) กล่าวว่า เครื่องบินขับไล่ลำดังกล่าว “กำลังปฏิบัติภารกิจรบเหนืออิหร่าน” เมื่อถูกบังคับให้ลงจอดฉุกเฉิน ฮอว์กินส์กล่าวว่า เครื่องบินลงจอดอย่างปลอดภัย และเหตุการณ์นี้อยู่ระหว่างการสอบสวน

เขาเสริมว่า “เครื่องบินลงจอดอย่างปลอดภัย และนักบินอยู่ในสภาพที่คงที่ เหตุการณ์นี้อยู่ระหว่างการสอบสวน”

CNN รายงานข่าวระบุว่า เครื่องบินรบ F-35 เกิดเหตุต้องลงจอดฉุกเฉินโดยไม่บอกสาเหตุ เมื่อวันที่ 20 มี.ค. 69

คลิปจริงเป็นอย่างไร ?

อย่างไรก็ตามเราตรวจสอบพบการรายงานข่าวจากสื่อ Independent ซึ่งเป็นสำนักข่าวจากอังกฤษ รายงานถึงแถลงการณ์พร้อมกับคลิปวิดีโอจาก กองกำลังพิทักษ์ปฏิวัติอิสลามอิหร่าน (IRGC) ที่ได้ออกแถลงการณ์อ้างว่า เป็นวินาทียิงขีปนาวุธต่อต้านอากาศยานใส่เครื่องบินรบ F-35A/B Lightning II ของสหรัฐฯ ในน่านฟ้าเหนืออิหร่าน ซึ่งหากเป็นความจริง เหตุการณ์นี้จะเป็นครั้งแรกที่อิหร่านยิงเครื่องบินของสหรัฐฯ ในสงครามอิหร่าน

สถานการณ์ของเครื่องบินรบสหรัฐฯ ในตะวันออกกลางเป็นอย่างไร ?

นับตั้งแต่การสู้รบเริ่มต้นขึ้นเมื่อวันที่ 28 กุมภาพันธ์ มีรายงานว่าสหรัฐฯ สูญเสียโดรน MQ-9 Reaper ไปมากกว่า 12 ลำ ในการสู้รบระหว่างปฎิบัติการต่อต้านอิหร่าน

นอกจากนี้ ยังมีรายงานการสูญเสียนักบินของเครื่องบินเติมเชื้อเพลิง KC-135 จำนวน 6 คน ที่ถูกโจมตีด้วยขีปนาวุธของอิหร่านที่ฐานทัพในซาอุดีอาระเบียอีกด้วย

แม้ว่าเครื่องบินขับไล่ล่องหน F-35 จะถูกนำไปใช้ในปฏิบัติการรบตั้งแต่ปี 2018 แต่ก็ยังไม่มีรายงานยืนยันว่ามีเครื่องบินลำใดถูกยิงจากฝ่ายศัตรู

ขณะที่เหตุการณ์เมื่อวันที่ 1 มี.ค. 69 เครื่องบินขับ ไล่ F-15E Strike Eagle ของสหรัฐฯ จำนวน 3 ลำถูกยิงตกในเหตุการณ์ยิงพวกเดียวกันเอง โดยเป็นเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นกับเครื่องบินขับไล่ F/A-18 ของคูเวต ลูกเรือทั้ง 6 คนดีดตัวออกจากเครื่องได้อย่างปลอดภัยและได้รับการช่วยเหลือกลับมา

เรื่องจริงเป็นอย่างไร ?

คลิปวิดีโอที่อ้างว่าเป็นวินาทีขีปนาวุธอิหร่านยิงเครื่องบินรบ F-35 ของสหรัฐฯ จนได้รับความเสียหายเมื่อวันที่ 19 มี.ค. 69 Thai PBS Verify ตรวจสอบพบว่าวิดีโอดังกล่าว “ไม่ใช่เหตุการณ์จริง” แต่เป็นภาพที่สร้างขึ้นจากกราฟิกในเกมจำลองการรบ

อย่างไรก็ตาม ในแง่ของสถานการณ์ทางการทหาร กองบัญชาการกลางสหรัฐฯ (CENTCOM) ยืนยันว่ามีเครื่องบิน F-35 ลงจอดฉุกเฉินจริงในตะวันออกกลาง หลังจากปฏิบัติภารกิจเหนืออิหร่าน แต่นักบินปลอดภัย โดยมี กองกำลังพิทักษ์ปฏิวัติอิสลามอิหร่าน (IRGC) ออกแถลงการณ์อ้างว่า เป็นผู้ยิงขีปนาวุธต่อต้านอากาศยานใส่เครื่องบินรบ F-35A/B Lightning II ของสหรัฐฯ ในน่านฟ้าเหนืออิหร่าน

Verification Documentกระบวนการตรวจสอบ

  • การแยกคีย์เฟรม (Invid-Weverify): ทีมงานนำคลิปต้นเรื่องมาแยกภาพนิ่งและตรวจสอบผ่าน Google Lens พบว่าภาพตรงกับคลิปในยูทูบช่อง @MilsimF ที่เผยแพร่ตั้งแต่วันที่ 8 ก.พ. 68

  • ตรวจสอบแหล่งที่มาของคลิป: เจ้าของคลิประบุชัดเจนในคำบรรยายว่า “วิดีโอนี้สร้างขึ้นโดยใช้โปรแกรมจำลองดิจิทัล ARMA 3, ARMA Reforger และ DCS World” และเป็นเหตุการณ์จำลองการรบระหว่าง Su-57 กับขีปนาวุธยูเครน ไม่ใช่ F-35 ในอิหร่าน

  • ตรวจสอบแถลงการณ์ทางการ: ตรวจสอบคำแถลงของ กัปตัน ทิม ฮอว์กินส์ โฆษก CENTCOM พบว่ามีการยืนยันเรื่องการลงจอดฉุกเฉินของ F-35 จริง

ผลกระทบของข้อมูลเท็จนี้

  • สร้างความเข้าใจผิดในสถานการณ์สงคราม: การนำภาพจากเกมมาอ้างเป็นเหตุการณ์จริงในช่วงสงครามสหรัฐฯ-อิหร่าน ช่วยโหมกระแสความรุนแรงและสร้างความตื่นตระหนกในระดับสากล

  • การโฆษณาชวนเชื่อ (Propaganda): ข้อมูลบิดเบือนถูกนำไปใช้เพื่อยกระดับความน่าเชื่อถือทางทหารของฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง ซึ่งอาจส่งผลต่อการตัดสินใจทางการเมืองและเศรษฐกิจโลก

  • ลดทอนความน่าเชื่อถือของสื่อ: มีรายงานว่าสำนักข่าวบางแห่งนำคลิปจากเกมไปรายงานว่าเป็นเหตุการณ์จริง ส่งผลเสียต่อจริยธรรมวิชาชีพและความเชื่อมั่นของประชาชนต่อสื่อกระแสหลัก

Guidelinesข้อแนะนำเมื่อได้ข้อมูลเท็จนี้ ?

  • สังเกตความคมชัดของภาพ: คลิปจากเกมจำลองมักมีมุมกล้องที่สมบูรณ์แบบเกินไป หรือมีฟิสิกส์การระเบิดที่ดูเป็นระเบียบ  ต่างจากคลิปเหตุการณ์จริงที่มักจะสั่นไหวและมีความละเอียดต่ำ

  • ตรวจสอบแหล่งข่าวที่ขัดแย้งกัน: ในสถานการณ์สงคราม มักมีการอ้างชัยชนะจากทั้งสองฝ่าย ควรยึดถือข้อมูลจากหน่วยงานกลางหรือสำนักข่าวที่ส่งผู้สื่อข่าวลงพื้นที่จริง

  • ใช้เครื่องมือตรวจสอบเบื้องต้น: หากพบเห็นคลิปการรบที่ดูน่าสงสัย สามารถใช้การค้นหาด้วยรูปภาพ (Reverse Image Search) เพื่อหาแหล่งที่มาดั้งเดิมก่อนกดแชร์

  • ติดตามการตรวจสอบจากแหล่งข่าวที่เชื่อถือได้เท่านั้น: เพื่อรับข้อมูลที่ผ่านการตรวจสอบจากแหล่งข่าว หรือ สำนักข่าวที่น่าเชื่อถือ ที่มีการตรวจสอบคัดกรองและพิสูจน์อย่างละเอียดจากผู้เชี่ยวชาญ

Verify

แท็กที่เกี่ยวข้อง

Verify

ผู้เขียน

Verify

บทความที่เกี่ยวข้อง

Verify

บทความที่ได้รับความนิยม

Cyber Safe Life : รู้ทันกลลวงให้โลกออนไลน์ปลอดภัยสำหรับทุกคน

“ศรัทธาพยากรณ์อากาศ” เมื่อ “ความถูกใจ” ไม่สามารถวัดได้ด้วย “ความถูกต้อง”

“ศรัทธาพยากรณ์อากาศ” เมื่อ “ความถูกใจ” ไม่สามารถวัดได้ด้วย “ความถูกต้อง”

เกิดกระแสความตื่นตระหนกในโลกออนไลน์ หลังเพจพยากรณ์อากาศอิสระเตือนภัย "มหาอุทกภัย" ในภาคตะวันออกและกรุงเทพฯ ภายใน 120 ชั่วโมง จนกลายเป็นไวรัลสะเทือนโซเชียล อย่างไรก็ตาม กรมอุตุนิยมวิทยา กรมชลประทาน และนักวิชาการ ได้ออกมาโต้แย้งข้อมูลดังกล่าว พร้อมยืนยันว่าประเทศไทยมีฝนตกหนักจริง แต่ปริมาณน้ำยังห่างไกลจากมหาอุทกภัยปี 2554 อย่างสิ้นเชิง ปรากฏการณ์นี้สะท้อนภาพ "ศรัทธาพยากรณ์อากาศ" ที่เกิดขึ้นเมื่อความถูกใจของสังคมวิ่งนำความถูกต้องของข้อมูลวิชาการ

23 ก.ย. 69

Open article
ตรวจสอบข่าวปลอมทักเลย!